ျမန္မာႏုိင္ငံအေပၚ စီးပြားေရးအရ ပိတ္ဆုိ႔အေရးယူမွဳေတြျပဳလုပ္ရာမွာ တက္တက္ၾကြၾကြ ဦးေဆာင္ခဲ့တဲ့ အေမရိကန္ အထက္လႊတ္ေတာ္ လူနည္းစုေခါင္းေဆာင္ ရီပတ္ဘလီကင္ အမတ္ မစ္ခ်္ မက္ေကာ္နယ္လ္ Mitch McConnell က ပိတ္ဆုိ႔အေရးယူမွဳေတြကုိ ထပ္မံသက္တမ္းတုိးဖုိ႔ သူ႔အေနနဲ႔ ေတာင္းဆုိေတာ့မွာ မဟုတ္ဖူးလုိ႔ ထုတ္ေဖာ ေျပာဆုိလုိက္ပါတယ္။

သမၼတအုိဘားမားနဲ႔ တနလၤာေန႔ကေတြ႕ဆုံခဲ့တဲ့ သမၼတဦးသိန္းစိန္ဟာ အေမရိကန္ လႊတ္ေတာ္အမတ္ေတြကုိ အဂၤါေန႔က ျမန္မာႏုိင္ငံကို ျပန္လည္မထြက္ခြာခင္ ေတြ႕ဆုံခဲ့ပါတယ္။

သမၼတဦးသိန္းစိန္နဲ႔ေတြ႕ဆုံၿပီးေနာက္မွာ အထက္လႊတ္ေတာ္အမတ္ မက္ေကာ္နယ္လ္ က ပိတ္ဆုိ႔မွဳေတြကုိ သက္တမ္းတုိးျခင္းအားျဖင့္ ျမန္မာႏုိင္ငံက ျပဳျပင္ေရးဝါဒီေတြကို ထိခုိက္နစ္နာေစမွာျဖစ္ၿပီး တၿပဳိင္နက္မွာ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးကုိ ပ်က္ျပားေႏွးေကြးေအာင္ လုပ္ေဆာင္ေနတဲ့ ေနာက္ျပန္ဆြဲဝါဒီေတြကုိ အားေပးအားေျမွာက္ျပဳရာက်လိမ့္မယ္လုိ႔ ေျပာဆုိလုိက္ပါတယ္။

တဆက္တည္းမွာပဲ ခုလုိပိတ္ဆုိ႔မွဳေတြကို ရုပ္သိမ္းျခင္းအားျဖင့္ အေမရိကန္ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းေတြဟာ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ဥေရာပနဲ႔ ၾသစေတးလွ်ား ကုမၸဏီေတြကုိ တန္းတူယွဥ္ျပိဳင္ႏုိင္မွာျဖစ္တယ္လုိ႔လည္း မစ္ခ်္ မက္ေကာ္နယ္လ္ ကေျပာပါတယ္။

ဒါေပမယ့္ ျမန္မာႏုိင္ငံက ေက်ာက္မ်က္ေတြ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု တင္ပုိ႔မွဳကုိေတာ့ ဆက္လက္ ပိတ္ပင္ထားသင့္တယ္လုိ႔ ေျပာပါတယ္။

သမၼတဦးသိန္းစိန္ကုိ ဒီမုိကရက္တစ္ပါတီဝင္ အေမရိကန္လႊတ္ေတာ္အမတ္ ၄ ဦးကလည္း မေန႔က သီးျခားေတြ႕ဆုံခဲ့ပါတယ္။

အဲဒီအမတ္ေတြကေတာ့ ဦးသိန္းစိန္ကုိ လက္ရွိ ႏုိင္ငံေရးအက်ဥ္းသား ၂၅ဝ ခန္႔ပါဝင္တဲ့ စာရင္းတစ္ခုေပးအပ္ၿပီး ျမန္မာျပည္ရဲ႕ အနာဂတ္မွာ ပါဝင္အက်ဳိးျပဳႏုိင္ေရးအတြက္ အဲဒီလူေတြကုိ ခြ်င္းခ်က္မရွိ အျမန္ဆုံးလႊတ္ေပးဖုိ႔လုိေၾကာင္း ေျပာဆုိခဲ့ၾကပါတယ္။

အဲဒီ ဒီမုိကရက္တစ္ အမတ္ေတြထဲမွာ နာမည္ေက်ာ္အမတ္ေတြျဖစ္ၾကတဲ့ Nancy Pelosi နဲ႔ Joseph Crowley တုိ႔ပါဝင္ၿပီး၊သူတုိ႔က တုိင္းရင္းသားေဒသေတြက မျငိမ္မသက္မွဳေတြကုိ အဆုံးသတ္ေရးအတြက္လည္း သမၼတ ဦးသိန္းစိန္ကုိ တုိက္တြန္းခဲ့တယ္လုိ႔ သိရပါတယ္။

ဒီအေတာအတြင္း ႏွစ္ရွည္ ႏုိင္ငံေရးအက်ဥ္းသားေဟာင္းေတြျဖစ္ၾကတဲ့ ဦးမင္းကုိႏုိင္နဲ႔ ဦးကုိကုိၾကီးတု႔ိ ႏွစ္ဦးလည္း သမၼတဦးသိန္းစိန္ ေရာက္ရွိၿပီးေနာက္တေန႔ျဖစ္တဲ့ ေမလ ၁၉ ရက္ေန႔ကစတင္ကာ ဝါရွင္တန္ ဒီစီၿမိဳ႕ေတာ္ကုိ ေရာက္ရွိေနၾကပါတယ္။

ဝါရွင္တန္အေျခစုိက္ ေရွးရုိးဝါဒီအေမရိကန္ပညာရွင္အဖြဲ႕ျဖစ္တဲ့ Heritage Foundation ရဲ႕ အာရွေလ့လာေရးဌာန ညြန္ၾကားေရးမွဴး Walter Lohman ကေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔ အေမရိကန္ေတြရဲ႕ ပ့ံပုိးမွဳေတြဟာ သမၼတဦးသိန္းစိန္ကုိ တကယ္ကူညီရာက်ပါ့မလားဆုိတာ က်ေနာ္မသိပါဖူး။ ဒါေပမယ့္ ျမန္မာျပည္မွာ လူ႔အခြင့္အေရးအတြက္ လက္ရွိလွဳပ္ရွားႀကိဳးစားေနဆဲျဖစ္တဲ့သူေတြအတြက္ေတာ့ ဒါဟာ အားပ်က္စရာ လကၡဏာတခု ျဖစ္သြားႏုိင္ပါတယ္။

တကယ္လုိ႔ လာမယ့္ ၂ဝ၁၅ မွာ လြတ္လပ္မွ်တတဲ့ ေရြးေကာက္ပြဲတစ္ခု ျဖစ္မလာဖူးဆုိရင္ က်ေနာ္တု႔ိေတာ့ တက္တက္စင္ လြဲပါၿပီလုိ႔ ေဝဖန္လုိက္ပါတယ္။ အေမရိကန္ ေအာက္လႊြတ္ေတာ္ အမတ္ Joseph Crowley ကလည္း ျမန္မာျပည္ထြက္ ေက်ာက္မ်က္ေတြ အေမရိကန္ တင္ပုိ႔ေရာင္းခ်မွဳပိတ္ပင္တဲ့ ဥပေဒကုိ အေသအခ်ာဆက္လက္ ထားရွိေစလုိေၾကာင္း ေျပာၾကားတယ္လုိ႔ သိရပါတယ္။

ဒီအေတာအတြင္းမွာပဲ ျမန္မာနဲ႔ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုအၾကား ကုန္သြယ္မွဳနဲ႔ ရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံမွဳဆုိင္ရာ သေဘာတူညီခ်က္တရပ္ကုိ မေန႔က ခ်ဳပ္ဆုိခဲ့ၾကပါတယ္။

အဲဒီကုန္သြယ္မွဳနဲ႔ ရင္းႏီွးျမဳပ္ႏွံမွဳဆုိင္ရာ သေဘာတူညီခ်က္ကုိ ျမန္မာႏုိင္ငံ စီးပြားေရးနဲ႔ ကူးသန္းေရာင္းဝယ္ေရးဝန္ႀကီးဌာန ဒုတိယဝန္ႀကီး ဦးပြင့္စန္း နဲ႔ အေမရိကန္ ကုန္သြယ္မွဳကုိယ္စားလွယ္ဌာန USTR အႀကီးအကဲ Demetrios Marantis တုိ႔ လက္မွတ္ထုိးခဲ့ပါတယ္။

USTR ဌာနဟာ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုမွာ ဝန္ၾကီးဌာနတခုနည္းတူ သတ္မွတ္ထားတဲ့ ဌာနျဖစ္ပါတယ္။

သမၼတဦးသိန္းစိန္ကုိ အေမရိကန္ ဝါဏိဇၨအသင္းနဲ႔ အေမရိကန္-အာဆီယံ စီးပြားေရးေကာင္စီက ေမလ ၂ဝ ရက္ေန႔က ညစာနဲ႔တည္ခင္းဧည့္ခံခဲ့ရာမွာ ဝါဏိဇၨအသင္းရဲ႕ အာရွတုိက္ဆုိင္ရာ ဒု ဥကၠဌ Tami Overby က အခုဆုိရင္ အေမရိကန္အစုိးရက ပိတ္ဆုိ႔မွဳေတြကုိ ေလွ်ာ့ခ်ေပးခဲ့တဲ့အတြက္ အေမရိကန္ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းေတြ ျမန္မာျပည္မွာ ဝင္ေရာက္လုပ္ကုိင္ဖုိ႔ ႀကီးမားတဲ့အခြင့္လမ္းေတြ ရရွိခဲ့ျပီျဖစ္ေၾကာင္း၊ အေမရိကန္ ကုမၸဏီေတြ အေနနဲ႔ ကြ်မ္းက်င္မွဳဆုိင္ရာသင္တန္းေတြ၊ လူသားအရင္းအျမစ္ဖြံ႔ၿဖိဳးေရးေတြ၊ ပတ္ဝန္းက်င္ ထိန္းသိမ္းေရးနဲ႔ တရားဥပေဒစုိးမုိးေရး ကိစၥေတြကုိ ပံပုိးႏုိင္မွာျဖစ္ေၾကာင္း ေျပာဆုိခဲ့ပါတယ္။

သမၼတဦးသိန္းစိန္ဦးေဆာင္တဲ့ ျမန္မာကုိယ္စားလွယ္အဖြဲ႕ဟာ ဝါရွင္တန္ ဒီစီျမဳိ႕ေတာ္ကေန ျမန္မာႏုိင္ငံကုိ မေန႔က ျပန္လည္ထြက္ခြာသြားပါတယ္။

ေထာင္ခ်ီတဲ့ ရုိဟင္ဂ်ာမူဆလင္ ဒုကၡသည္ေတြေနတဲ့ ဒုကၡသည္ စခန္းေတြမွာ ေသာက္ေရနဲ႔ အစားအစာမလုံေလာက္မူေတြ၊ က်န္းမာေရးေစာင့္ေရွာက္မွဳေတြ ခ်ဳိ႕တဲ့ေနတာေတြ၊ သန္႔ရွင္းမွု မရွိ တာေတြကုိ ေတြ႔ခဲ့တဲ့အေၾကာင္း၊ ေနာက္ ေပါက္ေတာမွာရွိတဲ့ ဒုကၡသည္ အမ်ဳိးသမီးေတြက မီးဖြားဖုိ႔ အတြက္ နီးစပ္ရာ ေဆးရုံေဆးခန္းေတြမွာ မီးဖြားခြင့္မရွိတဲ့ အတြက္ အသက္ဆုံးရွုံးခဲ့တာေတြရွိတယ္ဆိုတာကို အဲဒီစခန္းေတြက ဒုကၡသည္အမ်ဳိးသမီးေတြက  သူ႕ကုိ ေျပာျပတဲ့အေၾကာင္း Ms Ali က ဆက္လက္ေျပာျပပါတယ္။

ဆက္လက္ၿပီး၊ Ms Ali က  အုိးမဲ့ အိမ္မဲ့ျဖစ္ေနတဲ့ ရုိဟင္ဂ်ာမူဆလင္ေတြဟာ ရခုိင္လူမ်ဳိးေတြရဲ့ တုိက္ခုိက္ရန္မူလာမယ့္အေျခအေနေတြကုိ ေၾကာက္လန္႔ေနေၾကာင္း၊ ေနာက္သူတုိ႔ရဲ့ မူလေနထုိင္တဲ့ ေနရပ္ကုိ ျပန္ေနဖုိ႔အတြက္ဆုိရာမွာလည္း သူတုိ႔ရဲ့ လုံၿခဳံမူကို ၿခိမ္းေျခာက္ေနေၾကာင္း ရွင္းလင္းေျပာၾကားပါတယ္။

အဲဒီအစည္းအေဝးပြဲမွာ လူ႕အခြင့္အေရးေစာင့္ၾကည့္ေရးအဖြဲ႕ UK ရဲ့ ဒါရုိက္တာ Mr David Mepham က သူတုိ႔အဖြဲ႔ကေန ထုတ္ျပန္လုိက္တဲ့   “All you can do is Pray: Crime Against Humanity and Ethnic Cleansing of Rohingya Muslims in Burma’s Rakhine State” “ ဆုေတာင္းေနယုံသာ လုပ္နုိင္တယ္လုိ႔ အမည္ေပးထားတဲ့  ရခုိင္ျပည္နယ္တြင္းက ရုိဟင္ဂ်ာ မူဆလင္ေတြကုိ ရွင္းလင္းသုတ္သင္ေရးနဲ႔ လူသားျဖစ္ခြင့္အေပၚဆန္႔က်င္တဲ့ ရာဇဝတ္ျပစ္မွဳ”  ဆုိတဲ့ မွတ္တမ္းအေၾကာင္းကုိ ရွင္းျပခဲ့ပါေသးတယ္။

Ms Ali က သူ႔ခရီးစဥ္ရဲ့ အေတြ႔အၾကဳံကေနတဆင့္

ရခုိင္ျပည္နယ္နဲ႔ ျမန္မာနုိင္ငံအတြင္း ကုိ ေပးပုိ႔တဲ့ အကူအညီေတြကုိ ျမန္မာအစုိးရကေန ပိတ္ပင္ဟန္႔တားမွဳမရွိေစဖုိ႔ နဲ႔ မုတ္သုန္ရာသီကုိ ေရာက္လာၿပီျဖစ္တဲ့အတြက္ ရခုိင္ျပည္နယ္အတြင္းက ဒုကၡသည္စခန္းေတြမွာ အမိုးအကာ၊ ေဆးဝါးနဲ႔  ရွင္းသန္႔ေရး အကူအညီေတြ အျမန္ဆုံးေပးေရးကို UK အစုိးရနဲ႔ နုိင္ငံတကာအစုိးရေတြကေန ျမန္မာအစုိးရကုိ ဖိအားေပးဖုိ႔လုိအပ္ေၾကာင္း ၊ အဲဒီေနာက္ျမန္မာနုိင္ငံတြင္းက ခြဲျခားဆက္ဆံခံေနရတဲ့ ရုိဟင္ဂ်ာမူဆင္ေတြအတြက္ ၁၉၈၂ ခုနွစ္ နုိင္ငံသားျဖစ္ခြင့္ဥပေဒ ကုိ ျမန္မာအစုိးရက ျပန္သုံးသပ္ဖုိ႔လုိအပ္အေၾကာင္း Ms Ali က အဓိကထား ရွင္းလင္းေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။

Ms Ali ဟာ ျမန္မာနုိင္ငံကုိ ဧျပီလ ၂၇ ရက္ေန႔ကေန ေမလ ၂ ရက္ေန႔ အထိ ၂ ပတ္ၾကာ ေရာက္ရွိခဲ့ၿပီး၊သူ႕ရဲ႕ ျမန္မာႏိုင္ငံ ခရီးစဥ္အတြင္းမွာ ရန္ကုန္ၿမဳိ႔နဲ႔ ရခုိင္ျပည္နယ္ကုိ သြားေရာက္ခဲ့ပါတယ္။

အဲဒီအစည္းအေဝးပြဲကို ၿဗိတိသွ် လႊတ္ေတာ္မတ္ တခ်ဳိ႕၊NGO အဖြဲ႔အစည္းေတြ တစ္ခိ်ဳ႕၊လန္ဒန္အေျခစုိက္ ရုိဟင္ဂ်ာ အဖြဲ႔အစည္း နဲ႔ Burma Campaign UK အဖြဲ႔ အပါအဝင္ လူပုဂိၢဳလ္ ၅၀ နီးပါးတက္ေရာက္ခဲ့ေပမယ့္ လန္ဒန္ၿမိဳ႕က ရခုိင္လူမ်ဳိးေတြတက္ေရာက္ခဲ့ျခင္း မရွိခဲ့တာကို ေတြ႕ရပါတယ္။

ေက်ာက္စိမ္းတူးေဖာ္သူေတြဟာ ေတာင္ေျခကေန လိႈဏ္ေခါင္းတူးၿပီး ေက်ာက္စိမ္းရွာေဖြစဥ္ ေတာင္ေပၚကေျမေတြက တျဖည္းျဖည္းနိမ့္ဆင္းလာၿပီး ၿပိဳက်ခဲ့တာလို႔ ေဒသခံတစ္ဦးက RFA  ကို ေျပာပါတယ္။

“မနက္က ၉ နာရီမွာ ျဖစ္သြားပါတယ္ခင္ဗ်ာ၊ တႏိုင္တပိုင္ ေရမေဆးေက်ာက္ တူးၾကပါတယ္ခင္ဗ်ာ၊ ေပါက္ျပားေတြနဲ႔ တူးၾကတဲ့အခါမွာ ေျမပိၿပိဳက်တာ ၄ ေယာက္မွာ ၃ ေယာက္က ေသဆံုးသြားပါတယ္၊ တစ္ေယာက္ကေတာ့ အျပင္းအထန္ဒဏ္ရရပါတယ္”

ဒဏ္ရာရသူတစ္ဦးကိုေတာ့ လံုးခင္းေဆးရံုမွာ တက္ေရာက္ကုသေပးေနတယ္လို႔ သိရပါတယ္။

ဒီေက်ာက္စိမ္းတြင္း လုပ္ကြက္ေတြမွာ မၾကာခဏ ေျမၿပိဳတာေတြရိွၿပီး ဒီေမလထဲမွာတင္ ေျမၿပိဳမႈ ၃ ႀကိမ္ရိွၿပီလို႔ ေဒသခံေတြကေျပာပါတယ္။

ဖားကန္႔ေက်ာက္စိမ္းတြင္းေဒသမွာ ျမန္မာျပည္အႏွံ႔က ေရႊ႕ေျပာင္းေရာက္ရွိလာတဲ့ ေက်ာက္စိမ္းနဲ႔ ေရႊတူးေဖာ္ လုပ္ကိုင္သူေတြ ေသာင္းနဲ႔ခ်ီေနထိုင္ေနတယ္လို႔ သိရပါတယ္။

ရခိုင္ျပည္နယ္မွာ မြတ္စလင္လူဦးေရ အဆမတန္ တိုးပြားမႈႏႈန္းကို ထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္ဖို႔အတြက္ လူဦးေရ ထိန္းခ်ဳပ္တဲ့ ေဒသႏၱရအမိန္႔တစ္ရပ္ကို ေမာင္ေတာ ခရိုင္အတြင္း ၿပီးခဲ့တဲ့ရက္ပိုင္းက ထုတ္ျပန္လိုက္တယ္ လို႔ သိရပါတယ္။

အခုလို လူဦးေရထိန္းခ်ဳပ္တဲ့ ေဒသႏၱရအမိန္႔ ထုတ္ျပန္ရတာဟာ ၿပီးခဲ့တဲ့လကုန္ပိုင္းက ထုတ္ျပန္ခဲ့တဲ့ ရခိုင္ပဋိပကၡစံုစမ္းေရး ေကာ္မရွင္အစီရင္ခံစာရဲ႕ အႀကံျပဳခ်က္အရ ျဖစ္တယ္လို႔ ရခိုင္ျပည္နယ္အစိုးရအဖြဲ႕သတင္းထုတ္ျပန္ေရးနဲ႔ မွတ္တမ္းျပဳစုေရး ဆပ္ေကာ္မတီ အတြင္းေရးမွဴး ဦးဝင္းၿမိဳင္က ေျပာပါတယ္။

“အခုဟာက်ေတာ့ လူဦးေရတိုးပြားႏႈန္းကလည္း တအားမ်ားလာတယ္၊  အရင္တုန္းကလုပ္ေပမယ့္ ေနာက္ပို္င္းက်ေတာ့ မလုပ္ပဲနဲ႔အရွိန္ေလ်ာ့သြားလို႔ အခုစံုစမ္းစစ္ေဆးေရးေကာ္မရွင္ကေနၿပီးေတာ့မွ ဒီထဲမွာလူဦးေရတိုးပြားႏႈန္းကို ထိန္းခ်ဳပ္သင့္တယ္လို႔ အႀကံေပးတဲ့အတြက္ ဒီကလူေတြကလည္း အကုန္လံုးကလိုက္နာတယ္၊ သတ္မွတ္ထားတဲ့ ဥပေဒလိုက္နာရင္ေတာ့ ဒါဟာဘာမွမျဖစ္ႏိုင္စရာ အေၾကာင္းမရွိပါဘူး၊ ဥပေဒမလိုက္နာရင္ေတာ့လည္း ဒီကိစၥဟာေတာ္ေတာ္နဲ႔ၿပီးမွာ မဟုတ္ဘူး”

အရင္ကထုတ္ျပန္ထားတဲ့ အိမ္ေထာင္စုတစ္စုကုိ ကေလး ၂ ဦးႏႈန္း ေမြးဖြားဖို႔နဲ႔  ျမန္မာ့ဓေလ့ ထံုးတမ္းအရ တစ္လင္တစ္မယားစနစ္ကို က်င့္သံုးဖို႔အမိန္႔ကို ထပ္မံအတည္ျပဳထုတ္ျပန္တာ ျဖစ္တယ္လို႔လည္း ဆိုပါတယ္။

လက္ရိွမွာေတာ့ ရခိုင္ျပည္နယ္အတြင္းက မြတ္စလင္မိသားစုတစ္ခုမွာ အနည္းဆံုးကေလး အေယာက္ ၂၀ ကေန ၈၀ ေလာက္အထိရိွေနတယ္လို႔ သိရပါတယ္။

အခုထုတ္ျပန္တဲ့ ဥပေဒအေပၚ ခ်ိဳးေဖာက္သူေတြကို လူဝင္မႈႀကီးၾကပ္ေရး ဥပေဒအရ အေရးယူေဆာင္ရြက္သြား မွာ ျဖစ္တယ္လို႔  ဦးဝင္းၿမိဳင္က ဆိုပါတယ္။

အဓိကရုဏ္းေတြ ျဖစ္ခဲ့တဲ့ မႏၱေလးတိုင္းအတြင္းက မိတၳီလာၿမိဳ႕နယ္မွာ ႏုိင္ငံေတာ္ သမၼတအမိန္႔နဲ႔ ပုဒ္မ ၁၄၄ အေရးေပၚ အေျခအေန ေၾကညာထားတာကို ဒီကေန႔ကစၿပီး ေနာက္ထပ္ရက္ေပါင္း ၆၀ ထပ္မံတိုးျမွင့္လုိက္ေၾကာင္း ေနျပည္ေတာ္မွာ ဒီကေန႔က်င္းပခဲ့တဲ့ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္ အစည္းအေ၀းကေန အတည္ျပဳ ဆံုးျဖတ္လုိက္ပါတယ္။

ပုဒ္မ (၁၄၄) ကို ဆက္လက္ထားရိွဖို႔ လႊတ္ေတာ္က အတည္ျပဳလိုက္တာကို ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္ နာယက ဦးခင္ေအာင္ျမင့္က အခုလို ေၾကညာခဲ့ပါတယ္။

“သမၼတရဲ႕ အေရးေပၚအေျခအေန ေၾကညာခ်က္ နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး အတည္ျပဳရန္ ျပည္ေထာင္စု လႊတ္ေတာ္ဆိုင္ရာ နည္းဥပေဒ ၁၁၃ နည္းဥပေဒခြဲ (က) အရ လႊတ္ေတာ္ရဲ႕ အဆံုးအျဖတ္ကို ရယူမွာျဖစ္ပါတယ္၊ ယခုလႊတ္ေတာ္ရဲ႕ ဆႏၵရယူပါမယ္၊ ေထာက္ခံဆႏၵမဲမ်ားတဲ့ အတြက္ ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတရဲ႕ ဥပေဒကဲ့သို႔ အာဏာတည္ေသာအမိန္႔ အမွတ္ ၁/၂ဝ၁၃ အေရးေပၚ အေျခအေန ေၾကညာျခင္းကို အတည္ျပဳေၾကာင္းေၾကညာပါတယ္”

ဒီကေန႔ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္ အထူးအစည္းအေ၀း ဒုတိယေန႔မွာ ႏုိင္ငံေတာ္သမၼတရဲ႕ ဥပေဒကဲ့သုိ႔ အာဏာတည္တဲ့အမိန္႔ အမွတ္(၁/၂၀၁၃) သတင္းထုတ္ျပန္ခ်က္အဆုိကုိ လႊတ္ေတာ္ကုိယ္စားလွယ္ ၁၃ ဦးက ေဆြးေႏြးခဲ့ၾကၿပီးေနာက္ လႊတ္ေတာ္မွာ မဲခြဲဆုံးျဖတ္ခဲ့ၾကတာျဖစ္ပါတယ္။

မိတီၳလာၿမိဳ႕မွာ ပုဒ္မ (၁၄၄) အေရးေပၚအေျခအေန အမိန္႔ထုတ္ျပန္ခဲ့ရမႈနဲ႔ ပတ္သက္လုိ႔ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က လႊတ္ေတာ္မွာ အခုလုိေဆြးေႏြးသြားခဲ့ပါတယ္။

“မိတၳီလာမွာျဖစ္ခဲ့တဲ့ ကိစၥေတြဟာဆိုလို႔ရွိရင္ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးပိုင္းဆိုင္ရာက တည္ဆဲဥပေဒမ်ားအရ လုပ္သင့္လုပ္ထိုက္တဲ့ကိစၥေတြကို အျပည့္အဝလုပ္ခဲ့ရဲ႕လားဆိုတာကို က်မတို႔စဥ္းစားရပါမယ္၊ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးပိုင္းဆိုင္ရာက မိမိတို႔မွာရွိတဲ့ လုပ္ပိုင္ခြင့္မ်ားနဲ႔ တည္ဆဲဥပေဒမ်ားအရ အေျခအေနတစ္ခုခုကို ပိုင္ပို္င္ႏိုင္ႏိုင္ထိန္းခ်ဳပ္ဖို႔ အစြမ္းကုန္ႀကိဳးစားၿပီး မျဖစ္ေျမာက္မွသာလွ်င္ အေရးေပၚအေျခအေနဥပေဒကို စဥ္းစားရမွာျဖစ္ပါတယ္၊ က်မတို႔အခု ဒီလိုလုပ္ခဲ့ရဲ႕လားဆိုတာကို စဥ္းစားဖို႔လိုပါတယ္၊ ဒီမွာပြင့္လင္းျမင္သာမႈ နည္းေနတာေၾကာင့္မို႔လို႔ က်မတို႔ဒီကိစၥကို သံုးသပ္ဖို႔ဟာခက္တယ္၊ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးပိုင္းဆိုင္ရာဟာ တကယ္ပဲ လုပ္သင့္လုပ္ထိုက္တဲ့ လုပ္ႏိုင္တဲ့ကိစၥေတြကို အားလံုးလုပ္ခဲ့ရဲ႕လားဆိုတာကို က်မတို႔မသံုးသပ္ႏိုင္တဲ့ အေျခအေနမွာရွိေနပါတယ္”

ႏုိင္ငံေတာ္သမၼတ ဦးသိန္းစိန္ဟာ မိတၳီလာ၊ ၀မ္းတြင္း၊ သာစည္၊ မလိႈင္ၿမိဳ႕နယ္ေတြမွာ ပုဒ္မ (၁၄၄) ကုိ ၿပီးခဲ့တဲ့ မတ္လ ၂၂ ရက္ေန႔က ထုတ္ျပန္ခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။

ဖဲြ႕စည္းပံုအေျခခံ ဥပေဒအရ ရက္ေပါင္း ၆၀ ျပည့္ၿပီးသြားရင္ ျပည္ေထာင္စု လႊတ္ေတာ္က ဒီအမိန္႔ဆက္လက္ထားရိွသင့္၊ မသင့္ ေဆြးေႏြးရမွာျဖစ္တယ္လို႔ ျပဌာန္းထားတာေၾကာင့္ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္ အေရးေပၚအစည္းအေ၀းေခၚယူၿပီး ဆံုးျဖတ္ခ်က္ခ်ခဲ့တာပါ။

ဒီကိစၥနဲ႔ပတ္သက္လုိ႔ လႊတ္ေတာ္တြင္း ေဆြးေႏြးခ်က္ေတြကုိ RFA သတင္းေထာက္ မဇင္မာ၀င္း စုစည္းတင္ျပထားတာ နားဆင္ႏုိင္ပါတယ္။

ၿပီးခဲ့တဲ့ မတ္လကျဖစ္ပြားခဲ့တဲ့ မိတၳီလာၿမိဳ႕ ပဋိပကၡမွာ သံဃာေတာ္ ဦးေသာဘိတကုိ သတ္ျဖတ္မွဳ က်ဴးလြန္ခဲ့သူ ၇ ဦးကို မိတၳီလာခရိုင္တရားရံုးက ဒီကေန႔ ႏွစ္ရွည္ေထာင္ဒဏ္ေတြ ခ်မွတ္လိုက္ပါတယ္။

တရားခံ ၇ ဦးကုိ ျပစ္ဒဏ္ခ်မွတ္ရာမွာ ေထာင္ဒဏ္ ၂  ႏွစ္ကေန တစ္သက္တစ္ကြ်န္းအထိ အသီးသီးခ်မွတ္ခဲ့ၿပီး အသက္ ၁၆ ႏွစ္ မျပည့္ေသးသူတစ္ဦးကိုေတာ့ ေထာင္ဒဏ္ ၇ ႏွစ္ ခ်မွတ္ခဲ့ပါတယ္။

ျပစ္ဒဏ္ ၁၀ ႏွစ္အထက္ ခ်မွတ္ခံရတဲ့ တရားခံေတြကို ျမင္းၿခံေထာင္ကိုပို႔မွာျဖစ္ၿပီး ၁၀ ႏွစ္ေအာက္ ျပစ္ဒဏ္ခ်မွတ္ခံရသူေတြကိုေတာ့ မိတၳီလာအက်ဥ္းေထာင္မွာပဲ ထားရွိမွာျဖစ္ပါတယ္။

ဒီကေန႔ တရားခံေတြကို အမိန္႔ခ်မွတ္ရာမွာ လံုၿခံဳေရးအရ တရားရံုးထဲကုိ ဘယ္သူ႔ကိုမွ ၀င္ခြင့္မေပးခဲ့ဘူးလို႔ ဒီအမႈကိုလိုက္ပါေဆာင္ရြက္ေပးေနတဲ့ ေရွ႕ေန ဦးသိန္းသန္းဦးက RFA ကို ေျပာပါတယ္။

ဒီကေန႔ အမိန္႔ခ်မွတ္ခံရတဲ့ တရားခံေတြဟာ အဏၰ၀ါ (ေခၚ) ျမတ္ကိုကို၊ ကိုမ်ိဳးထြန္း၊ ကိုမ်ိဳးညႊန္႔၊ ကိုဖုိးခ်ိဳ၊ ရာခ်ီး (ေခၚ) ကိုမ်ိဳး၀င္း၊ ကိုေဇာ္သက္ႏုိင္၊ ကိုညီညီေအာင္တုိ႔ ျဖစ္ပါတယ္။

တရားခံ ၇ ဦးကို အခုလိုျပစ္ဒဏ္ခ်ၿပီးသြားေပမယ့္ လူသတ္မႈမွာပါ၀င္တယ္လို႔ ယူဆရသူ တျခား ၄ ဦးကေတာ့ ထြက္ေျပးတိမ္းေရွာင္ေနဆဲလို႔ သိရပါတယ္။

ဒီအမႈကိုလိုက္ပါေဆာင္ရြက္ေပးေနတဲ့ ေရွ႕ေန ဦးသိန္းသန္းဦးကို RFA သတင္းေထာက္ မရတနာဦး ဆက္သြယ္ေမးျမန္းထားတာ နားဆင္ႏုိင္ပါတယ္။

အေမရိကန္ သမၼတ အိုဘားမားဟာ ျမန္မာသမၼတ ဦးသိန္းစိန္ကို ဝါရွင္တန္ဒီစီၿမိဳ႕ေတာ္မွာရွိတဲ့ သမၼတအိမ္ျဖဴေတာ္မွာ တနလၤာေန႔ မေန႔က မြန္းလြဲပိုင္းမွာ ႀကိဳဆိုေတြ႔ဆံုၿပီး၊ ဦးသိန္းစိန္ အစိုးရရဲ႕  ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး ေဆာင္ရြက္မႈေတြကို ခ်ီးက်ဴးလိုက္ပါတယ္။

ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ယံုၾကည္ရတဲ့ ေရြးေကာက္ပြဲျပဳလုပ္ခဲ့ တာေတြ႔ရသလို၊ ႏိုင္ငံေရးအင္အားစုေတြ ပိုၿပီးပါဝင္ႏိုင္ေရးကိုဦးတည္တဲ့ လႊတ္ေတာ္ႏုိင္ငံေရး အခင္းအက်င္း ဖန္တီးေဆာင္ရြက္ေနတာကို လည္း ေတြ႔ရတယ္လို႔ သမၼတအိုဘားမားက ေျပာ ပါတယ္။

တခ်ိန္တည္းမွာ  ျမန္မာႏိုင္ငံက ဘာသာေရး ပဋိပကၡေတြအေပၚ စိုးရိမ္ေၾကာင္းနဲ႔ မြတ္စလင္ေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး အၾကမ္းဖက္မႈဆီ ဦးတည္ေနတာေတြ ရပ္တံ့ေအာင္ေဆာင္ရြက္ဖို႔လိုအပ္ပါတယ္လို႔ သမၼတ အိုဘားမားက ေျပာပါတယ္။

အဲဒီေတြ႔ဆံုပြဲမွာ သမၼတဦးသိန္းစိန္က ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားေတြဆက္ၿပီး လႊတ္ေပးမယ္၊ လက္နက္ကိုင္လူမ်ိဳး စုေတြနဲ႔လည္း အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရးသာမက ႏိုင္ငံေရးမွာ ပါဝင္ပူးေပါင္းႏိုင္ေအာင္ ေဆာင္ရြက္သြားမယ္ လို႔ ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။

တဆက္တည္း သမၼတ ဦးသိန္းစိန္က အခုဆိုရင္ အေမရိကန္နဲ႔ ျမန္မာႏုိင္ငံတုိ႔ ႏုိင္ငံေရး စနစ္ခ်င္းတူေနၿပီ လို႔ ေျပာဆိုလိုက္သလို သမၼတအိုဘားမားတိုက္တြန္းထားတဲ့အတိုင္း ဒီမိုကေရစီအတြက္ ေရွ႕ကိုဆက္လက္ ခ်ီတက္ေနပါၿပီလို႔ ေျပာၾကားလိုက္ပါတယ္။

သမၼတ အိုဘားမားနဲ႔ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးပြဲမွာ  ႏိုင္ငံေရး၊ စီးပြါးေရး၊ ပညာေရး ဘက္ေပါင္းစံုပါဝင္တဲ့အတြက္ ဒီေဆြးေႏြးပြဲဟာ အလြန္အက်ိဳးရွိတဲ့ေဆြးေႏြးပြဲျဖစ္တယ္လို႔ သမၼတ ဦးသိန္းစိန္က ေျပာပါတယ္။

အေမရိကန္ သမၼတ အိုဘားမားဟာ ျမန္မာသမၼတ ဦးသိန္းစိန္ကို ဝါရွင္တန္ဒီစီ သမၼတ အိမ္ျဖဴေတာ္မွာ တနလၤာေန႔ မြန္းလြဲပိုင္းက ႀကိဳဆိုေတြ႕ဆံုခဲ့ပါတယ္။

သမၼတႏွစ္ဦး ေတြ႕ဆံုေဆြးေႏြးခဲ့ၾကအၿပီး သတင္းေထာက္ေတြကို  ေျပာၾကားခဲ့ၾကရာမွာ သမၼတ အိုဘားမားက ဦးသိန္းစိန္အစိုးရရဲ႕  ျပဳျပင္ေျပာင္း လဲေရးေဆာင္ရြက္မႈေတြကို ခ်ီးက်ဴးလိုက္ၿပီး၊ တခ်ိန္တည္းမွာ  ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္းက ဘာသာေရး ပဋိပကၡေတြအေပၚ စိုးရိမ္ေၾကာင္း  ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။

အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုအေနနဲ႔ ျမန္မာအေပၚ ဆက္ဆံေရးေျပာင္းလဲလာရတာက သမၼတ ဦးသိန္းစိန္ရဲ႕ ေခါင္းေဆာင္မႈနဲ႔ ႏိုင္ငံေရး၊ စီးပြားေရး ေျပာင္းလဲမႈေတြေၾကာင့္ျဖစ္ပါတယ္၊ သမၼတဦးသိန္းစိန္ ေျပာခဲ့သလိုပဲ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးလမ္းေၾကာင္းဟာ ခရီးရွည္ႀကီးျဖစ္ပါတယ္၊  ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားေတြ လႊတ္ေပးမယ္၊ လက္နက္ကိုင္ လူမ်ိဳးစုေတြနဲ႔လည္း အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရးသာမက၊ ႏိုင္ငံေရးမွာ ပါဝင္ပူးေပါင္းႏိုင္ေအာင္ ေဆာင္ရြက္မယ္လို႔လည္း ေျပာခဲ့ပါတယ္။

ဒါ့ျပင္မြတ္စလင္တြအေပၚ အၾကမ္းဖက္မႈနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ေဆြးေႏြးတဲ့အခါ အိုးအိမ္မဲ့ျဖစ္ၿပီး၊ ေနရာေရႊ႕ေျပာင္းရသူေတြကို လူ႔ဂုဏ္သိကၡာနဲ႔အညီဆက္ဆံၿပီး အကူအညီေတြေပးေရးကိစၥ သေဘာတူခဲ့ၾကပါတယ္၊ ႏိုင္ငံတကာကလည္း ကူညီမွာျဖစ္ပါတယ္၊ ဒါ့ျပင္ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုရဲ႕ အကူအညီေတြ ဥပမာ USAID ရဲ႕ ျမန္မာ့လယ္ယာစိုက္ပ်ိဳးေရးလုပ္ငန္း အကူအညီ၊ ရန္ကုန္-မႏၱေလး အျမန္လမ္းျပဳျပင္ေရးစတဲ့ကိစၥေတြလည္ ေဆြးေႏြးခဲ့ၾကပါတယ္လို႔ ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။

သမၼတ ဦးသိန္းစိန္က ေျပာၾကားရာမွာ

"အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုဟာ ၁၉၄၇ ခုႏွစ္ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ လြတ္လပ္ေရးမရခင္ကာလတည္းက သံတမန္ဆက္သြယ္မႈရွိခဲ့ပါတယ္၊ ဟုိတုန္းကလည္း အႀကီးအကဲေတြ လာေရာက္လည္ပတ္မႈေတြ ရွိခဲ့ပါတယ္၊ အမွန္က သမုိင္းေၾကာင္းအရ ရင္းႏွီးၿပီးသားႏုိင္ငံေတြျဖစ္ပါတယ္၊ သုိ႔ေသာ္လည္းပဲ အေၾကာင္းအမ်ိဳးမ်ိဳးေၾကာင့္ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ ႏွစ္ႏုိင္ငံဆက္ဆံေရးဟာ အခက္အခဲေတြန႔ဲ ႀကံဳေတြ႕ခဲ့ရပါတယ္၊ ကၽြန္ေတာ္ဆုိရင္ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာအတြင္းမွာ ျမန္မာႏုိင္ငံရဲ႕ အႀကီးအကဲတစ္ေယာက္အေနနဲ႔ အခုလုိအေမရိကန္ကုိ ပထမဆုံးအႀကိမ္ လာေရာက္ခြင့္ရတာျဖစ္ပါတယ္၊ ဒါကလည္း သမၼတႀကီး ဖိတ္ၾကားေပးတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ အခုလုိလာေရာက္ခြင့္ရတာျဖစ္ပါတယ္"

ဆက္လက္ၿပီး ဘာသာေရး၊ လူမ်ိဳးေရး ပဋိပကၡေတြ ရပ္တန္႔ေအာင္ ေဆာင္ရြက္မွာျဖစ္သလို၊ လႈံ႕ေဆာ္သူေတြအားလံုးကိုလည္း တရားဥပေဒနဲ႔အညီ အေရးယူမွာျဖစ္ေၾကာင္း၊ ခြဲျခားဆက္ဆံမႈမရွိရေအာင္လည္း ႀကိဳးပမ္းသြားမွာျဖစ္ေၾကာင္း၊ အသြင္ကူးေျပာင္းမႈေတြ ေအာင္ျမင္ေအာင္၊ ဒီမိုကေရစီအျမစ္စြဲေအာင္၊ အထီးက်န္ဘဝကို အတိတ္မွာထားရစ္ခဲ့ႏိုင္ေအာင္၊ တျခားအာရွႏိုင္ငံေတြကို အမီလိုက္ႏိုင္ေအာင္၊ အၾကမ္းဖက္မႈနဲ႔ တိုက္ပြဲေတြရပ္ဆိုင္းေအာင္ ျပည္သူအားလံုးက ဘယ္ေလာက္ထိ ဆႏၵျပင္းျပေနၾကတယ္ဆိုတာ သိရွိပါေၾကာင္း၊ ျမန္မာႏိုင္ငံဟာ ကုန္သြယ္ေရးနဲ႔ ပညာေရးအဆင့္ျမႇင့္ဖို႔အတြက္ အေမရိကန္ ျပည္ေထာင္စုအပါအဝင္ ႏိုင္ငံတကာ အသိုင္းအဝိုင္းရဲ႕ အစြမ္းကုန္ကူညီမႈေတြကို လိုအပ္ေနပါေၾကာင္း ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။

သမၼတ အိုဘားမားဟာ သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲမွာ ျမန္မာဆိုတဲ့အမည္ကို တစ္ေလွ်ာက္လံုး သံုးနႈန္းခဲ့ပါတယ္၊ ယဥ္ေက်းမႈသေဘာနဲ႔ သံုးႏႈန္းတာျဖစ္ေၾကာင္း အိမ္ျဖဴေတာ္ ေျပာခြင့္ရသူ ေဂ်းကာေနးက ဆိုပါတယ္၊ ေဂ်းကာေနးကေတာ့ Burma ေရာ Myanmar ပါ အမည္ႏွစ္မ်ိဳးလံုး သံုးစြဲသြားခဲ့ပါတယ္။

ျပီးခဲ့တဲ့ ရက္ပိုင္းက ပိုင္နက္က်ဴးလြန္မႈနဲ႔ ဖမ္းဆီးခံရတဲ့ ေတာ္၀င္သစ္အေခ်ာထည္စက္ရံုက အလုပ္သမား ၁၂ ဦး အျမန္ဆံုးလြတ္ေျမာက္ႏိုင္ဖို႔အတြက္ အဖမ္းခံထားရသူေတြရဲ့ မိဘေတြနဲ႔ စက္ရံုအလုပ္သမားတခ်ဳိ႕က ၈၈ မ်ဳိးဆက္ (ၿငိမ္းခ်မ္းေရးနဲ႔ ပြင့္လင္းလူ႔အဖဲြ႔အစည္း) ရံုးမွာ ဒီကေန႔ သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲ ျပဳလုပ္ခဲ့ပါတယ္။

အဖမ္းခံထားရတဲ့ အလုပ္သမား ၁၂ ဦး အျမန္ဆံုးလြတ္ေျမာက္ဖို႔နဲ႔ အလုပ္ထုတ္ခံထားရတဲ့ အလုပ္သမား   ၂၀၀ ေက်ာ္ အတြက္ အလုပ္ရွင္ဘက္က နစ္နာေၾကးေပးဖို႔ အကူအညီ ေတာင္းတာ ျဖစ္တယ္လို႔ အလုပ္သမား ကိုယ္စားလွယ္တစ္ဦးျဖစ္တဲ့ မလဲ့လဲ့၀င္းက RFA ကုိ ေျပာပါတယ္။

ဒါ့အျပင္ အဲဒီအလုပ္သမား ၁၂ ဦးဟာ မတရားဖမ္းဆီးခံထားရတာျဖစ္ၿပီး အမႈမွန္ေပၚေပါက္ေအာင္လည္း ႀကိဳးစားသြားမယ္လို႔ မလဲ့လဲ့၀င္းက ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။

ေရႊျပည္သာၿမိဳ႕နယ္ ဝါးတစ္ရာစက္မႈဇုန္က ေတာ္ဝင္သစ္အေခ်ာထည္စက္ရံုမွာ စက္ရံုတာဝန္ရိွသူေတြရဲ႕ ခြင့္ျပဳခ်က္မရဘဲ စက္ရံုထဲဝင္ေရာက္ခဲ့တဲ့ အလုပ္သမား ၄၂ ဦးကို ေလွာ္ကားရဲစခန္းက ပုဒ္မ(၄၅၂) ပိုင္နက္က်ဴးလြန္မႈနဲ႔ တရားစြဲဆိုခဲ့ၿပီး အခုလ ၁၄ ရက္ေန႔ညက အလုပ္သမား ၁၂ ဦးကို ဖမ္းဆီးသြားခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

သူတို႔ေတြကို တရားရံုးကေနတဆင့္ အင္းစိန္ေထာင္ကို ပို႔လိုက္ၿပီး လာမယ့္ေမလ ၂၈ ရက္ေန႔ကို ေနာက္ထပ္ရံုးခ်ိန္း ခ်ိန္းဆိုထားပါတယ္။

မိတၳီလာ အဓိကရုဏ္းနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး နုိင္ငံေတာ္သမၼတက အေရးေပၚအေျခအေန ေၾကညာထားတာ ရက္ေပါင္း ၆၀ ျပည့္တာေၾကာင့္ အေျခခံ ဥပေဒျပဌာန္းခ်က္အရ ဒီကိစၥကို ေဆြးေႏြးဖို႔ ဒီေန႔မွာ ျပည္ေထာင္စု လႊတ္ေတာ္အေရးေပၚ အစည္းအေဝးကို စတင္ခဲ့ပါတယ္။

ဒီေန႔ အစည္းအေဝးမွာ ျပည္ေထာင္စုဝန္ႀကီး ဦးဆန္းဆင့္က အဲဒီအေရးေပၚဥပေဒကို ဆက္လက္ထားရိွဖို႔ အဆိုတင္သြင္းသြားပါတယ္။

ဒုကၡသည္ေတြအားလံုး သက္ဆုိင္ရာ ေနအိမ္ေတြျပန္ေရာက္မွသာ သမၼတထုတ္ျပန္ထားတဲ့ ပုဒ္မ ၁၄၄ အေရးေပၚဥပေဒကို ရုတ္သိမ္းသင့္ေၾကာင္း မိတၳီလာၿမိဳ႕နယ္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကုိယ္စားလွယ္ ဦးဝင္းထိန္က အခုလုိေျပာပါတယ္ ။

"ဒုကၡသည္ေတြက မြတ္စလင္ဒုကၡသည္ေတြေရာ ဗုဒၶဘာသာ ဒုကၡသည္ေတြေရာ စခန္းမွာရွိေနသမွ် ကာလပတ္လုံးက အေျခအေနက ပုံမွန္ျပန္မျဖစ္ေသးဘူး၊ သူတုိ႔ျပန္ေရာက္မွသာလွ်င္ ပုဒ္မ ၁၄၄ ကုိ ျပန္လည္ရုတ္သိမ္းဖုိ႔ တုိက္တြန္းတာေပါ့၊ အဲ့ဒါက တစ္လျဖစ္ရင္ျဖစ္မယ္ ႏွစ္လျဖစ္ရင္ျဖစ္မယ္ အကန္႔အသတ္ထားတာေတာ့ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ မေထာက္ခံဘူး၊ ရပ္ကြက္လုိက္ ရပ္ကြက္လုိက္ ကင္းေစာင့္တာေတြ ဘာေတြက အဲ့ဒါေတြေၾကာင့္ျဖစ္တာ၊ မီးလန္႔တာေတြျဖစ္တယ္၊ ေမွာင္ရိပ္ခုိၿပီးမွ ခ်ဥ္းကပ္တာေတြကရွိတယ္၊ ဘယ္သူက ခ်ဥ္းကပ္ၿပီး ဘယ္လုိလုပ္ေနတယ္ဆုိတာက ခုထိေဖာ္ထုတ္လုိ႔ မရေသးဘူး၊ ဒါေတြက ရပ္ကြက္လုိက္ျဖစ္ၿပီဆုိတာနဲ႔ အကုန္လုံးက ညမွာက်ီးလန္႔စာ စားျဖစ္ရေတာ့တာပဲ၊ အဲ့ဒါေတြရွိေနတဲ့အတြက္ေၾကာင့္မုိ႔ ကၽြန္ေတာ္က ၁၄၄ ကုိ ဆက္ထားေစခ်င္တာ"

မိတၱီလာၿမိဳ႕ မွာ အဓိကရုဏ္းေတြ ျဖစ္ပြားခဲ့တဲ့  မတ္လ ၂၂ ရက္ေန႔မွာ နုိင္ငံေတာ္သမၼတ ဦးသိန္းစိန္က မိတၱီလာ၊ ဝမ္းတြင္း၊ မလိႈင္နဲ႔ သာစည္ၿမိဳ႕နယ္ေတြမွာ အေရးေပၚ အမိန္႔ ထုတ္ျပန္ခဲ့ပါတယ္။

အဲဒီလို အေရးေပၚအေျခအေန ေၾကညာၿပီး ရက္ေပါင္း ၆၀ ျပည့္ရင္ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္ အေရးေပၚအစည္းအေဝး ေခၚယူရမယ္လို႔ ပါရိွေၾကာင္းသိရပါတယ္။

မိတၳီလာနဲ႔ ၿမိဳ႕နယ္တခ်ိဳ႕မွာ ထုတ္ျပန္ထားတဲ့ အေရးေပၚအမိန္႔ကုိ ဆက္လက္ထားရိွ သင့္- မသင့္ ဆိုတာကို မနက္ျဖန္ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္ အစည္းအေဝးမွာ ဆံုးျဖတ္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။

ျမန္မာႏိုင္ငံဆိုင္ရာ တရုတ္သံအမတ္ႀကီး Mr. Li Junhua ဟာ ရခိုင္ျပည္နယ္ ေက်ာက္ျဖဴၿမိဳ႕နယ္၊ မေဒးကြ်န္းကို မေန႔က ေန႔လည္ပိုင္းမွာ လာေရာက္ေလ့လာၿပီး ေဒသခံေတြ နဲ႔ ေတြ႕ဆံုခဲ့တယ္လို႔ သိရပါတယ္။

သံအမတ္ႀကီးနဲ႔အတူ အဖြဲ႕ဝင္ ၂၀ ခန္႔ လိုက္ပါလာၿပီး မေဒးကၽြန္းမွာရိွတဲ့ တရုတ္ႏိုင္ငံပိုင္ CNPC ရံုးကေနတစ္ဆင့္ ၿပိန္ရြာမွာရိွတဲ့ ဘုန္းေတာ္ႀကီးေက်ာင္းမွာ ေဒသခံ ၅၀ ေလာက္နဲ႔ ေတြ႔ဆံုခဲ့တာျဖစ္တယ္လို႔ မေဒးကၽြန္းေဒသခံတစ္ဦးက RFA ကို ေျပာပါတယ္။

"က်ေနာ္တို႔ မေဒးကြ်န္းကို သူကစိတ္ဝင္စားတယ္၊ မေဒးကြ်န္းက ေရေျမေရခံေကာင္းတယ္တဲ့၊ သူတို႔ မေဒးကြ်န္းကအရမ္းကို တိုးတက္လာမယ္ေပါ့၊  ေနာက္မွာ မေဒးကြ်န္းဟာ ေတာ္ေတာ္ေလး အဆင္ေျပလာမယ္ေပါ့ေျပာတယ္၊ က်ေနာ္တို႔ကေမးတယ္၊ မေဒးကြ်န္းကို လာရင္းကိစၥ ဘာကိစၥလဲေမးတယ္၊ သူကဒီဟာမေျဖဘူးဗ်၊ မေဒးကြ်န္းကို ေရာက္ဖူးခ်င္လို႔လာတာ ဒီလိုပံုစံမ်ဳိးေျပာတယ္ "

သံအမတ္ႀကီးရဲ႕ အခုခရီးစဥ္ဟာ ၿပီးခဲ့တဲ့လက မေဒးကၽြန္းေပၚမွာ ျဖစ္ပြားခဲ့တဲ့ CNPC ရံုးေရွ႕ ဆႏၵျပေတာင္းဆိုမႈေတြအၿပီး ပထမဆံုးအႀကိမ္ လာေရာက္ လည္ပတ္တာျဖစ္တယ္လို႔လည္း သိရပါတယ္။

ေက်ာက္ျဖဴၿမိဳ႕နယ္ မေဒးကၽြန္း ေဒသခံေတြအေနနဲ႔ မေဒးကၽြန္းေပၚမွာ တည္ေဆာက္ေနတဲ့ တရုတ္ေရနံပိုက္လိုင္း စီမံကိန္းေၾကာင့္ ထိခိုက္နစ္နာမႈေတြအတြက္ ၿပီးခဲ့တဲ့ ဧၿပီလ ၁၈ ရက္ေန႔က CNPC ရံုးေရွ႕မွာ ဆႏၵျပေတာင္းဆိုခဲ့ၾကၿပီး အခုလက္ရိွမွာ ေတာင္းဆိုခ်က္ထဲမွာပါဝင္တဲ့ ေက်းရြာခ်င္းဆက္ ေျမသားလမ္းေတြကို အစိုးရက စတင္ေဖာက္လုပ္ေပးေနၿပီျဖစ္တယ္လို႔ ေဒသခံေတြက ေျပာပါတယ္။

အဲဒီေဆြးေႏြးပြဲမွာ လာမယ့္ ၂၀၁၅ ခုႏွစ္မွာ NLD ပါတီဟာ အႏိုင္ရပါတီ ျဖစ္လာႏိုင္တဲ့အတြက္ အိမ္နီးခ်င္း တရုတ္ႏိုင္ငံအေနနဲ႔ ခုလိုလာေရာက္ေတြ႕ဆံုမႈေတြ လုပ္လာတာျဖစ္တယ္လို႔ ေဆြးေႏြးပဲြတက္ေရာက္ခဲ့တဲ့ NLD ပါတီနာယက ဦးတင္ဦးက RFA ကိုေျပာပါတယ္။

"သူတို႔ကေတာ့ ၂၀၁၅ ခုႏွစ္မွာ NLD နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့လည္း အလားအလာေကာင္းေတြရမယ္လုိ႔၊ ဆက္လက္ၿပီးေတာ့ ေအာင္ျမင္မယ္လုိ႔ ယူဆတယ္ေပါ့၊ ပါတီအဖြဲ႕အစည္းတစ္ခုဆုိတာဟာ ဒီပါတီသည္ ႏိုင္ငံေတာ္မွာရွိေနတဲ့ လုပ္ငန္းေဆာင္တာအဝဝကုိ ဦးစီးဦးေဆာင္လုပ္ခ်င္တဲ့ အေနအထားေရာက္ေအာင္ ႀကိဳးပမ္းၾကတယ္ဆုိတာကေတာ့ ပါတီရဲ႕သေဘာသဘာဝကေတာ့ ဒီလုိပါပဲလုိ႔၊  NLD လည္းပဲ အဖြဲ႕အစည္းတစ္ခုအေနနဲ႔ လုပ္တဲ့အခါက်ေတာ့ ေအာင္ျမင္ေအာင္စုစည္းၿပီးလုပ္ၾကတာပဲ၊ ေအာင္ျမင္မွေတာ့ ျပည္သူ႔ေတြရဲ႕ဆႏၵ၊ ျပည္သူလူထုေတြရဲ႕သေဘာ ဘယ္ေလာက္ကုိက္ညီႏုိင္သလဲ အဲ့ေပၚမွာမူတည္ၿပီး လုပ္ၾကတာပါပဲ"

ျမစ္ဆံုဆည္ စီမံကိန္းကိစၥ၊ လက္ပံေတာင္းကိစၥေတြနဲ႔အတူ ျမန္မာႏိုင္ငံအိမ္နီးခ်င္း ယူနန္ျပည္နယ္ရဲ႕ ကုန္သြယ္ေရးပိုင္းဆိုင္ရာေတြကိုလည္း ေဆြးေႏြးခဲ့ၾကပါတယ္။

ၿပီးခဲ့တဲ့ ရက္ပိုင္းကပဲ တရုတ္ကြန္ျမဴနစ္ပါတီက NLD ပါတီကိုယ္စားလွယ္ေတြကို ခ်စ္ၾကည္ေရးခရီး ဖိတ္ၾကားခဲ့သလို တျခားႏုိင္ငံေရးပါတီက ကိုယ္စားလွယ္ေတြကိုလည္း ဖိတ္ၾကားခဲ့ပါတယ္။

ယူနန္ျပည္နယ္အစိုးရရဲ႕ သုေတသန ကိုယ္စားလွယ္အဖဲြ႕ဟာ ဒီမိုကေရစီမိတ္ေဆြမ်ား ၁၀ ပါတီက ေခါင္းေဆာင္ေတြနဲ႔ ျမန္မာၿငိမ္းခ်မ္းေရးစင္တာမွာ ေမလ ၁၉ ရက္ေန႔က ေတြ႕ဆံုေဆြးေႏြးခဲ့သလို ၈၈ မ်ိဳးဆက္ေက်ာင္းသားမ်ားအဖဲြ႕ေခါင္းေဆာင္ေတြနဲ႔လည္း ေဆြးေႏြးခဲ့ပါတယ္။

ဒီသတင္းနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး  NLD ပါတီနာယက ဦးတင္ဦးကို RFA သတင္းေထာက္ ကိုေက်ာ္သူက ေတြ႕ဆံုေမးျမန္းထားတာကို နားဆင္ႏိုင္ပါတယ္။

ေတာင္သူလယ္သမားမ်ား အက်ိဳးစီးပြား ကာကြယ္ျမႇင့္တင္ေရးနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ ဥကၠဌ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၊ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ဥကၠဌ သူရဦးေရႊမန္းနဲ႔  ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ဥပေဒၾကမ္းေရးဆြဲေရးေကာ္မတီတို႔  ဒီကေန႔ ေန႔လည္က ေနျပည္ေတာ္မွာ အစည္းအေဝးက်င္းပခဲ့ၾကပါတယ္။

လယ္သမားေတြအေနနဲ ့ သင့္တင့္တဲ့ေစ်းနႈန္းရရွိေအာင္ေဆာင္ရြက္ဖို႔၊ နည္းပညာပိုင္းဆိုင္ရာေတြ ေခ်းေငြေတြကို အခ်ိန္မီႏွစ္တိုနွစ္ရွည္နဲ႔ ကာလတစ္ခုသတ္မွတ္ထုတ္ေပးဖို႔ စတဲ့ကိစၥရပ္ေတြကို ေဆြးေႏြးခဲ့ၾကတဲ့အေၾကာင္း NLD ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ ဦးစိန္ဝင္းဟန္က ေျပာပါတယ္။

ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ဝင္းအတြင္းရွိ ဇဗၺဴသီရိေဆာင္မွာက်င္းပတဲ့ ဒီအစည္းအေဝးကို ျမန္မာနုိင္ငံဆန္စပါးအသင္းခ်ဳပ္ ဥကၠဌ ဦးခ်စ္ခုိင္၊ သိမ္းဆည္းခံလယ္ယာေျမမ်ား စံုစမ္းစစ္ေဆးေရးေကာ္မတီနဲ႔ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ေရးရာေကာ္ မတီဝင္မ်ားအပါအဝင္ ျပင္ပပညာရွင္မ်ား၊ စက္မႈလက္မႈကုန္သည္အသင္း ကိုယ္စားလွယ္မ်ား တက္ေရာက္ခဲ့ၾက ပါတယ္။

ဒီေဆြးေႏြးပြဲအေၾကာင္းကို ေဒၚခင္ခင္အိက ဦးစိန္ဝင္းဟန္နဲ႔ ဆက္သြယ္ေမးျမန္းထားတာ နားဆင္နုိင္ပါတယ္။

အလုပ္ရွင္ဘက္က လုပ္ခလစာကို အနည္းငယ္တုိးေပးခဲ့ေပမယ့္ အလုပ္သမားေတြက သူတို႔ေတာင္းဆုိခ်က္အားလံုး အလုပ္ရွင္ဖက္က လက္ခံလာေအာင္အထိ ႀကိဳးစားသြားမယ္လို႔ စက္ရံုအလုပ္သမ မခင္သႏၱာဦးက RFA ကို ေျပာျပပါတယ္။

"ပထမက ေန႔စားခေပးထားတာ ၇၂၀ အဲ့ဒါညီမတုိ႔ ေနာက္ထပ္ ၄၀၀ တုိးေတာင္းထားတယ္ေပါ့ေနာ္၊ ေထာက္ပံ့ေၾကး ပထမေပးထားတာ ၁၂၀၀ဝ၊ ေနာက္ထပ္ ၈၀၀၀ တုိးေတာင္းထားတယ္ ညီမတုိ႔ ပထမဝမ္တိန္ထိုးရတယ္၊ ၁၀ ႏွစ္ထိမွတ္ထားတာ၊ အလုပ္ခြင္မွာ ေရသြန္မိတာလည္း ဝမ္တိန္ထုိးရတယ္၊ မုန္႔ခုိးလာတာဆုိလည္း ဝမ္တိန္ထုိးရတယ္၊ မွန္ၾကည့္ေနရင္လည္း ဝမ္တိန္ထုိးရတယ္၊ အဲ့ဒါဝမ္တိန္ ၃ ခါျပည့္သြားၿပီဆုိရင္ သူတို႔ကျဖဳတ္လုိက္တယ္"

အလုပ္သမားေတြ ေတာင္းဆုိထားတဲ့အခ်က္ေတြထဲက ေန႔စဥ္လုပ္ခ ၄၀၀ တုိးေတာင္းတာကို ၂၀၀ တုိးေပးၿပီး၊ ေထာက္ပံ့ေၾကး ၈၀၀၀ ေတာင္းတာကို ၅၀၀၀ တုိးေပးမယ္လို႔ အလုပ္ရွင္ဘက္က ျပန္လည္ေျပာထားေပမယ့္ ေတာင္းဆုိခ်က္အားလံုး အျပည့္အဝရတဲ့အထိ ေတာင္းဆိုသြားမယ္လို႔ အလုပ္သမားေတြက ဆုိပါတယ္။

ဒါ့အျပင္ ေဆးခြင့္ယူတဲ့အခါမွာ ေန႔စဥ္လုပ္အားခထဲက မျဖတ္ေတာက္ဖုိ႔၊ လုပ္ငန္းခြင္ စည္းကမ္းခ်က္ေတြကိုလည္း အလုပ္ရွင္သေဘာအတိုင္း ထုတ္ျပန္တာမ်ိဳးမဟုတ္ပဲ အလုပ္သမားေတြနဲ႔ ညိႇႏိႈင္းေဆာင္ရြက္ေပးဖုိ႔၊ အလုပ္သမားေတြရဲ႕ အေျခခံအလုပ္သမားသမဂၢကို အလုပ္ရွင္ဖက္က ေရွာေရွာရွဴရွဴလက္ခံေပးဖုိ႔ စတဲ့အခ်က္ေတြကို ေတာင္းဆုိေနၾကတာလို႔ ဆုိပါတယ္။

အခုလ ၁၆ ရက္ေန႔က စတင္ဆႏၵျပေတာင္းဆုိရာမွာ ဝမ္ေဟာင္ဟန္းစက္ရံုအလုပ္သမား ၁၁၀၀ ေက်ာ္ ပါဝင္ခဲ့ေပမယ့္ ဒီကေန႔မွာေတာ့ အလုပ္သမား ၆၀၀ သာ က်န္ေတာ့တယ္လုိ႔ သိရပါတယ္။

ဂ်ပန္၀န္ႀကီးခ်ဳပ္နဲ႔အတူ ထိပ္တန္းစီးပြားေရးလုပ္ငန္း ကုမၸဏီေတြက ကို္ယ္စာလွယ္ ၃၀ ေက်ာ္ လိုက္ပါလာမွာျဖစ္ပါတယ္။

ဂ်ပန္ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ ရွင္ဇိုအာေဘးဟာ သမၼတ ဦးသိန္းစိန္နဲ႔ ေတြ႕ဆံုၿပီး ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္းမွာ ဂ်ပန္ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမႈေတြ၊ ျမန္မာႏိုင္ငံအတြက္  ဂ်ပန္ရဲ႕အကူအညီေတြနဲ႕ ပတ္သက္လို႕ ေဆြးေႏြးၾကဖြယ္ရွိပါတယ္။

ၿပီးခဲ့တဲ ့မတ္လက ၂၆ ႏွစ္အတြင္း ပထမဆံုးအႀကိမ္အျဖစ္ ျမန္မာႏိုင္ငံကို ေငြအေျမာက္အမ်ား ေခ်းငွားမယ္လို႔ ဂ်ပန္အစိုးရ ေၾကညာခဲ့ပါတယ္။