អ្នកវិភាគកសិកម្មបានអះអាងថា ការពង្រីកសាងសង់ផ្លូវថ្នល់ គឺប្រជាកសិករអាចទទួលបានចំណូលច្រើនពីការលក់ផ្ទាល់ទៅដល់ទីផ្សារ និងប្រជាកសិករងាយស្រួលទទួលបានព័ត៌មានទីផ្សារកសិផល។ ទន្ទឹមនេះដែរ ការចងក្រងគ្នាជាក្រុមកសិករដើម្បីប្រមូលកសិផលលក់ទៅឲ្យឈ្មួញជាកត្តាសំខាន់ សម្រាប់កសិករទទួលបានប្រាក់ចំណូលកាន់តែច្រើន។
ប្រជាកសិករដឹកកសិផលមកលក់ឲ្យឈ្មួញដែលកំពុងរង់ចាំប្រមូលទិញ និងលក់បន្តទៅឲ្យឈ្មួញថៃ ដែលចុះប្រមូលទិញកសិផលរៀងរាល់ថ្ងៃនៅតាមព្រំដែនខ្មែរ-ថៃ ដែលស្ថិតនៅក្នុងខេត្តបាត់ដំបង ដូចជានៅតាមស្រុក ភ្នំព្រឹក សំពៅលូន និងកំរៀង ជាដើម។
អ្នកប្រមូលទិញកសិផលនៅភូមិអន្លង់ស្ដី ឃុំប៊ូ ស្រុកភ្នំព្រឹក ខេត្តបាត់ដំបង លោក ប៊ុន ហោ បានឲ្យដឹងថា រៀងរាល់ថ្ងៃគាត់ប្រមូលទិញពោតក្រហមពីកសិករប្រមាណ ៣០តោន ទៅ ៤០តោនក្នុងមួយថ្ងៃ លក់ទៅឲ្យឈ្មួញថៃ ដែលចូលមកប្រមូលទិញដោយផ្ទាល់។ លោកបញ្ជាក់ទៀតថា ទីផ្សារពោតនៅឆ្នាំនេះគឺមានទីផ្សារល្អ ដោយលោកទិញពីកសិករប្រមាណ ៥០០រៀលក្នុងមួយគីឡូក្រាម ហើយលក់ទៅឲ្យឈ្មួញថៃតម្លៃ ៦០០រៀល។
អ្នកប្រមូលទិញកសិផលម្នាក់ទៀតដែលទើបនឹងចាប់ផ្តើមទិញកសិផលនៅដើមឆ្នាំ២០១២ លោក អុល វ៉ុន អាយុ ៣៣ឆ្នាំ បានឲ្យដឹងថា នៅតំបន់នៅតាមព្រំដែននេះ គឺភាគច្រើនជាកសិករដែលធ្វើចំការដាំដំណាំដូចជាពោត សណ្ដែក ល្ង ជាដើម ដែលជាកត្តាសំខាន់សម្រាប់មុខរបរជាអ្នកប្រមូលទិញកសិផលលក់បន្តទៅឲ្យឈ្មួញថៃ។
លោក អុល វ៉ុន បានឲ្យដឹងទៀតថា ចំពោះទីផ្សារពោតក្រហមនៅភូមិអន្លង់ស្ដីនេះ មានទីផ្សារខ្ពស់ ដែលឈ្មួញថៃចូលមកទិញនៅនឹងកន្លែង ដោយសារតែភូមិនេះប្រមូលផលមុនតំបន់ដទៃ៖ «ដើមដៃនេះអត់ពិបាកទេ ព្រោះដើមដៃមានតែម្ដុំនេះ វាអត់ទាន់ដល់។ ទីមួយដំបូង ទឹកភ្លៀងវាអត់ផ្ដល់ឲ្យដល់ ដល់តែមួយកន្លែងៗ។ ដល់អ៊ីចឹងកន្លែងនេះដល់មុនគេ ស្រួលលក់»។
លោកមានប្រសាសន៍បន្ថែមថា នៅពេលខាងមុខ ការលក់កសិផលទៅឲ្យថៃ មានភាពលំបាក និងមានថ្លៃទាប ដោយសារតែពឹងលើប្រទេសថៃ តែមួយ ចំពេលដែលរដូវប្រមូលផលមកដល់។
កសិករដាំពោតក្រហមនៅភូមិអន្លង់ក្រូច ឃុំប៊ូ លោក ផុន ម៉ៅ បានឲ្យដឹងថា តម្លៃពោតគាត់លក់បានជាង ៥០០រៀលក្នុងមួយគីឡូក្រាម លក់ទៅឲ្យឈ្មួញនៅឃុំប៊ូ។ លោកបញ្ជាក់ថា តម្លៃពោតគឺមិនមានភាពស្ថិតស្ថេរ ដោយសារតែបរិមាណច្រើន និងមានទីផ្សារតែមួយ៖ «កាលពីចុះកាត់ដំបូងបានថ្លៃ ឥឡូវចុះ។ នេះចុះទៀតហើយ ទៅថ្លឹងព្រឹកមិញ ដឹកទៅល្ងាច គេចុះទៀតហើយ។ ថៅកែគេប្រាប់ថា ចុះទៀតហើយ អត់ទាន់ហ៊ានទទួលកុងត្រា...»។
ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយលោក ផុន ម៉ៅ បន្តថា តម្លៃពោតនៅឆ្នាំនេះមានតម្លៃខ្ពស់ជាងឆ្នាំមុន ហើយបើទោះជាចំការនៅឆ្ងាយក៏ឈ្មួញនោះហ៊ានទិញត្រង់តម្លៃមួយខ្ពស់។
កត្តានេះ ឈ្មួញខ្មែរដែលជាអ្នកប្រមូលទិញកសិផលមួយចំនួនបានអះអាងថា មានមូលហេតុសំខាន់មួយចំនួននោះ ដែលកសិករអាចលក់ផលិតផលមានតម្លៃខ្ពស់ដោយសារតែស្ថានភាពជម្លោះនៅតាមព្រំដែនរវាងខ្មែរ-ថៃ មានសភាពស្ងប់ស្ងាត់ ដែលបង្កឲ្យឈ្មួញថៃ បានចុះទិញកសិផលរបស់គាត់ហ្នឹងដល់នៅនឹងកន្លែង ដែលប្រជាកសិករមិនបាច់យកកសិផលទៅលក់ផ្ទាល់ទេ។ កត្តានេះធ្វើឲ្យកសិករមានប្រាក់ចំណូលច្រើនពីការលក់កសិផលមិនចាំបាច់ចំណាយច្រើនលើការដឹកជញ្ជូន និងសម្ភារៈផ្សេងៗ។
ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ឈ្មួញខ្មែរមួយចំនួនបានអះអាងថា ការប្រមូលកសិផលសរុបលក់ទៅឲ្យឈ្មួញនៅលើទឹកដីថៃ ដោយផ្ទាល់ មានការលំបាកដោយសារតែពួកគាត់ពិបាកនឹងរកព័ត៌មានអំពីក្រុមហ៊ុនដែលមានតម្រូវការកសិផលពីកម្ពុជា ដូច្នេះគាត់ត្រូវប្រមូលទិញកសិផលពីភូមិ លក់ទៅឈ្មួញនៅឃុំ ឬទៅខេត្ត ហើយបន្តលក់ទៅប្រទេសថៃ ឬលក់ឲ្យឈ្មួញថៃ ដែលចុះមកទិញផ្ទាល់។
អ្នកវិភាគកសិកម្ម លោក ស្រី ចន្ធី មានប្រសាសន៍ថា កសិផលរបស់ប្រទេសកម្ពុជា ភាគច្រើនពឹងលើប្រទេសជិតខាង ដែលកត្តានេះធ្វើឲ្យប្រទេសកម្ពុជា បាត់បង់តម្លៃបន្ថែមតាមរយៈការបង្កើតការងារ ឬលក់ផលិតផលសម្រេចមានតម្លៃខ្ពស់ជាង។ ប៉ុន្តែការមានទីផ្សារ គឺល្អសម្រាប់កសិករដែលជាអ្នកផលិត ទន្ទឹមនឹងប្រទេសកម្ពុជា មានរោងចក្រកែច្នៃតិចតួចប៉ុណ្ណោះ។
លោក ស្រី ចន្ធី៖ «ដោយសារតែយើងអត់មានអ្នកនាំចេញធំដុំផ្ទាល់ទៅទីផ្សារអន្តរជាតិ។ ដោយឡែកនៅខាងជាយដែនជាមួយប្រទេសថៃហ្នឹង គឺកសិករយើងពឹងផ្អែកស្ទើរតែទាំងស្រុងទៅការនាំចេញកសិផលស្រស់ ឬហៅថា នៅឆៅ នាំទៅខាងប្រទេសថៃ ដោយតែយើងខាងផ្នែកកែច្នៃ។ កសិផលនៅប្រទេសយើងក៏នៅមានកម្រិត ហើយនិងទីផ្សារយើងតូច ហើយក៏អត់មានអ្នកណាប្រមូលទិញនាំចេញផ្ទាល់ទៅទីផ្សារអន្តរជាតិ»។
លោក ចន្ធី មានប្រសាសន៍បន្ថែមទៀតថា ការចងក្រងជាក្រុមធំទាំងអ្នកផលិតកសិកម្ម និងអ្នកប្រមូលកសិផលគឺកត្តាមួយសំខាន់សម្រាប់ទាមទារថ្លៃកាន់តែខ្ពស់ ប៉ុន្តែលោកអង្កេតឃើញថា នៅប្រទេសកម្ពុជា ប្រជាកសិករជាអ្នកទទួលយកថ្លៃ ដោយសារតែប្រជាកសិករយើងខ្នាតតូច បរិមាណតិច និងប្រជាកសិករមានបានទទួលព័ត៌មានទីផ្សារកសិករនៅមានកម្រិតនៅឡើយទេ។
ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ លោក ចន្ធី ទទួលស្គាល់ថា ការពង្រីកទីផ្សារដោយពឹងផ្អែកលើការលក់កសិផលនៅបរទេសដូចជាប្រទេសថៃ និងវៀតណាម គឺកត្តាសំខាន់សម្រាប់ជួយពង្រីកទីផ្សាររបស់ប្រជាកសិករ។
លោកបញ្ជាក់ទៀតថា បើសិនជារដ្ឋាភិបាលប្រកាសបិទមិនឲ្យនាំចេញកសិផលទៅក្រៅប្រទេសអ្នកដែលខាតបង់ធំជាងគេគឺជាកសិករ ដែលឈ្មួញនៅកម្ពុជា អាចនឹងបន្ថោកតម្លៃកសិផលរបស់គាត់។
យ៉ាងណាក៏ដោយ ការអះអាងរបស់ឈ្មួញដែលនាំចេញកសិផលទៅក្រៅប្រទេសថា បានឲ្យដឹង ឥឡូវនៅតាមព្រំដែន ជាពិសេសនៅខេត្តបាត់ដំបង មានភាពស្រួលជាងមុនដោយសារតែការពង្រីកផ្លូវបានល្អ ហើយប្រជាកសិករក៏អាចលក់កសិផលរបស់គាត់បានតម្លៃខ្ពស់ជាងមុន ទន្ទឹមនឹងកសិផលមួយចំនួនអាចផ្គត់ផ្គង់បានចំពោះរោងចក្រក្នុងស្រុក ដែលកសិផលទាំងនោះមានស្រូវ ដំឡូងមី និងដំណាំពោតក្រហមជាដើម៕