បញ្ហាអំពើពុករលួយក្នុងការធ្វើលិខិតស្នាមផ្សេងៗ
ដោយ គឹមពៅ
2009-07-02
មន្ត្រីជាន់ខ្ពស់គណបក្សប្រឆាំងបានរិះគន់ថា អំពើពុករលួយក្នុងការធ្វើលិខិតស្នាមផ្សេងៗនៅកម្ពុជាមិនថាទីក្រុងនិងទីជនបទដាច់ស្រយាលឡើយ គឺនៅតែកើតមានមិនឈប់ឈរ ហើយកាន់តែមានច្រើនសន្ធឹកសន្ធាប់មកទល់ពេលនេះ។
តំណាងរាស្រ្តគណបក្សប្រឆាំងសមរង្ស៊ី លោក សុន ឆៃ ថ្លែងថា ការសូកប៉ាន់ទៅឲ្យមន្ត្រីគ្រប់ជាន់ថ្នាក់ត្រូវគេឃើញនៅនឹងភ្នែក ដោយគ្មានលាក់លៀមឡើយជួនកាល។
លោក សុន ឆៃ បានឲ្យដឹងថា ៖ «ច្រើនជាអតិបរមា ខ្ញុំបានជម្រាបលោកស្រីរួចមកហើយ អញ្ជើញមើលតែក្បាលស្ពានជ្រោយចង្វាទៅក៏ឃើញប៉ូលិសឈប់ឡាន... ទាំងយប់ទាំងថ្ងៃ ស្ទះចរាចរណ៍យកលុយគ្មានខ្លាចញញើតទេ»។
ការធ្វើលិខិតបញ្ជាក់នានាជាទូទៅមានដូចជាការធ្វើសំបុត្រកំណើត ការសុំច្បាប់អាពាហ៍ពិពាហ៍ ការធ្វើប័ណ្ណគ្រួសារ ការបញ្ជាក់ពីអាជ្ញាធរក្នុងការលក់គោក្របី ការធ្វើលិខិតជួលផ្ទះសម្បែង ការសុំច្បាប់លក់ដូរ ការបញ្ជាក់ពីអាជ្ញាធរក្នុងការសុំខ្ចីប្រាក់ពីធនាគារជាដើម សុទ្ធតែត្រូវតម្រូវឲ្យមានការបង់ប្រាក់ឬការយកលុយក្រៅផ្លូវការពីសំណាក់មន្ត្រីមូលដ្ឋានដែលទទួលខុសត្រូវនៅក្នុងកិច្ចការនេះ នេះបើតាមការអះអាងរបស់ប្រភពដដែល។
ការយកប្រាក់នោះច្រើនឬតិចគឺក្នុងចន្លោះ៣ពាន់រៀលទៅរាប់ម៉ឺនរៀល អាស្រ័យទៅតាមតំបន់និងអាស្រ័យទៅលើធនធាននៃប្រជាពលរដ្ឋនៅក្រោមពាក្យមនោសញ្ចេនា ការដឹងគុណ និងយល់យោគគ្នា។
បុរសម្នាក់មិនបញ្ចេញឈ្មោះ នៅឃុំព្រែកអំបិល ស្រុកស្អាង ខេត្តកណ្តាល បានប្រាប់ថា ពលរដ្ឋនៅតំបន់របស់លោកកំពុងតែលំបាកក្នុងការធ្វើប័ណ្ណគ្រួសារដែលអាជ្ញាធរតម្រូវឲ្យបង់ប្រាក់លើសតម្លៃកំណត់នៅក្នុងច្បាប់។
លោកត្អូញបន្តទៀតយ៉ាងដូច្នេះ ៖ «មិនទាន់មានសៀវភៅគ្រួសារត្រូវបង់១ម៉ឺនរៀល។ ហើយអ្នកនៅម្ដុំខ្ញុំហ្នឹង អ្នកដែលត្រូវធ្វើសៀវភៅទាំងពីរក្បាលហ្នឹង គឺថាគ្នាមិនបានទៅធ្វើទេ ពីព្រោះគ្នាគ្មានលុយ ពីព្រោះឥឡូវដឹងស្រាប់ហើយ ការរកប្រាក់សព្វថ្ងៃវាពិបាក»។
នៅភូមិតាអុង ស្រុកចម្ការលើ ខេត្តកំពង់ចាមវិញ ក៏មិនខុសគ្នានេះដែរ។ លោក ប៉ែន ភាព អាយុប្រហែល៥០ឆ្នាំ បានបញ្ជាក់ថា នៅទីនោះសូម្បីតែលក់គោក្របីក៏លោកត្រូវតែជូនប្រាក់ក្រៅផ្លូវការដើម្បីសុំមេភូមិធ្វើសំបុត្រស្នាមដែរ។
លោក ប៉ែន ភាព បានបញ្ជាក់ថា ៖ «ធ្លាប់លក់គោ១ក្បាលគេយក១ម៉ឺន ហើយនិងសំបុត្របញ្ជាក់អីតិចតួច ដូចថាសំបុត្រលក់ដី សំបុត្រចងការប្រាក់អេស៊ីលីដា អីអ៊ីចឹង។ បើយើងរកតិច គេយកតាមតិចដែរ បើយើងយកប្រាក់ខាងអេស៊ីលីដាច្រើនទៅ គេយកច្រើនដែរហ្នឹង ដូចជាគិតភាគរយពីយើងអ៊ីចឹង។ មេភូមិក៏យក មេឃុំក៏យក មេឃុំអត់យក ប៉ុន្តែប្រគល់ឲ្យស្មៀនយក បើអត់លុយធ្វើអត់បានទេ ប្រាកដជាអត់បានតែម្ដង»។
ប្រជាពលរដ្ឋម្នាក់ទៀតឈ្មោះ កៅ ជេស្តារ បន្ថែម ៖ «នៅជនបទប្រជាពលរដ្ឋខ្លះគាត់អត់ទាំងលុយ១ម៉ឺនរៀលហ្នឹងទៀត ខ្លះមានកូនការហើយរកលុយធ្វើច្បាប់ ៤-៥ម៉ឺនហ្នឹងរកមិនបានទៀត»។
បុរសកសិករចំណាស់ម្នាក់ទៀតមិនបញ្ចេញឈ្មោះបន្ថែម ៖ «វាល្មមទេ ៤-៥ពាន់អីអ៊ីចឹង ចំណែកយើងអ្នកអត់ ៤-៥ពាន់វាច្រើនណាស់ គេអ្នកមាន គេមិនអីទេ ដល់យើងវាខ្វះខាត កសិករ កម្មករមានស្អី។ សូមឲ្យរាជរដ្ឋាភិបាលហ្នឹងជួយមើលការខុសត្រូវ ជួយមើលប្រជាជនផង គ្នាវាអត់។ គ្នាអត់ហើយ អាជ្ញាធរខាងក្រោមរឹតត្បិតគ្នា រួចគ្នាមិនដឹងទៅរកឯណា មួយថ្ងៃរកមិនបាន ៤-៥ពាន់ផង។ ពេលបុណ្យទានម្ដងៗ ពេលយើងធ្វើការងារអីបន្តិចបន្តួច ម្ដងៗគេដឹងតែលុយ»។
ជំទប់ទី១នៅឃុំតាអុង លោក នឹម ងន មិនបដិសេធទេចំពោះរឿងនេះ។ លោកពន្យល់ថា ទំនងមកពីប្រាក់ខែរបស់មន្រ្តីមូលដ្ឋានតិចតួចចាយមិនគ្រប់គ្រាន់ ទើបនាំឲ្យមានការជំរិតទារពីអ្នកស្រុកដូច្នេះ។
លោក នឹម ងន បានមានប្រសាសន៍ថា ៖ «បញ្ហាទី១ ប្រាក់បំណាច់ទាប បញ្ហាមួយទៀតគាត់យកដើម្បីបំពេញលើជីវភាពគ្រួសាររបស់គាត់។ នេះជាអំពើមួយពុករលួយដែលរដ្ឋាភិបាលលោកមិនបានគិតគូរប្រព័ន្ធពីលើផុតធ្លាក់មកដល់ក្រោម»។
ការយកលុយក្រៅផ្លូវការនៅក្នុងការធ្វើលិខិតស្នាមនៅតាមមូលដ្ឋានត្រូវអ្នកស្រុកចាត់ទុកថាជាការដាក់ទម្ងន់មួយបែបទៀតទៅលើពួកគាត់ដែលមានជីវភាពដុនដាបស្រាប់។
អ្នកស្រុកត្រូវចំណាយលុយគ្រប់កន្លែងនិងគ្រប់កន្លុកកន្លៀត បើមិនដូច្នេះទេកិច្ចការទាំងឡាយនិងត្រូវកកស្ទះ។
អង្គការអាល្លឺម៉ង់មួយឈ្មោះមូលនិធិ ខុនរ៉ាត កាលពីប៉ុន្មានឆ្នាំមុនបានជួយជាគម្រោងគំរូមួយនៅស្រុកសៀមរាបនិងស្រុកបាត់ដំបងនៅក្នុងកំណែទម្រង់រដ្ឋបាលដើម្បីបំបាត់នូវអំពើពុករលួយថ្នាក់មូលដ្ឋាន ដោយទទួលយកអំណាចពីថ្នាក់ជាតិមកធ្វើការផ្ទាល់ជាមួយមូលដ្ឋាន។
គម្រោងរបស់មូលនិធិ ខុនរ៉ាត់ ដដែលនេះ បានជួយពលរដ្ឋក្នុងការធ្វើក្រដាសស្នាមដែលនាំឲ្យពលរដ្ឋចំណេញពេលវេលា ហើយអស់ថវិកាតិចតួចតាមតម្លៃកំណត់ពីថ្នាក់ជាតិ ប៉ុន្តែគម្រោងនេះត្រូវបានបញ្ចប់ទៅហើយ។
ប្រធានគ្រប់គ្រងគម្រោង លោក សារឿន មានប្រសាសន៍ថា ពលរដ្ឋបានត្រេកអរចំពោះគម្រោងនោះណាស់ ប៉ុន្តែលោកមិនធ្វើអត្ថាធិប្បាយបន្ថែមទៀតទេអំពីអំពើពុករលួយក្នុងការធ្វើក្រដាសស្នាមមកដល់ពេលនេះ។
លោក សារឿន បានបញ្ជាក់ថា ៖ «តម្លៃអត់មានលើសពីតម្លៃដែលបិទនៅតារាងហ្នឹងទេ ហ្នឹងហៅថា ការិយាល័យច្រកចេញចូលតែមួយ ហើយស្អែក ខានស្អែកឡើង គាត់មកយកដឹងតែបានតែម្ដង។ កាត់បន្ថយទាំងពីតម្លៃ ពេលវេលា ហើយនិងចំណេញផលប្រយោជន៍ អត្ថប្រយោជន៍របស់គាត់ គឺគាត់អាចពេលទៅធ្វើអីផ្សេងទៀតទៅក្នុងអំឡុងពេលហ្នឹង ហើយគាត់មកយកវិញគឺបានភ្លាមៗ។ ប្រជាពលរដ្ឋគេសប្បាយចិត្តណាស់ ហើយគេចង់ឲ្យយើងយកគំរូហ្នឹងទៅអនុវត្តនៅតាមក្រុងផ្សេងៗទៀត ប៉ុន្តែដោយសារមូលនិធិរបស់យើងមិនអាចមាន Fund បន្ត»។
មន្រ្តីជាន់ខ្ពស់ក្រសួងមហាផ្ទៃ លោក ខៀវ សុភ័គ បដិសេធថា មិនមានការបញ្ជាពីក្រសួងឲ្យយកលុយកាក់ពីប្រជាពលរដ្ឋឡើយ។ លោកមិនហៅការសូកប្រាក់តិចតួចដល់មន្ត្រីថាជាអំពើពុករលួយទេ ប៉ុន្តែលោកបន្ថែមទៀតថា រដ្ឋាភិបាលបានធ្វើការល្អច្រើនណាស់ហើយ។
លោក ខៀវ សុភ័គ បានឲ្យដឹងថា ៖ «និយាយរួម អ្វីដែលបានធ្វើ គឺធ្វើជួយ សេវាប្រជាពលរដ្ឋ រដ្ឋចេញថវិកាជូន ធ្វើកាតធ្វើអីហ្នឹង ការធ្វើអីអត់មានទេ ហើយក្រុមប្រឹក្សាគឺបោះឆ្នោតនៅជាមួយគ្នាហ្នឹង។ ហើយព័ត៌មានមួយ ខ្ញុំស្ដាប់វិទ្យុអាស៊ីសេរី និយាយមែនទែនទៅ ខ្ញុំស្ដាប់ទៅមិនដែលនិយាយពីអ្នកមានបាយហូបទេ និយាយតែអត់បាយហូប»។
គួរជម្រាបជូនថា របាយការណ៍ថ្មីៗនេះរបស់ធនាគារពិភពលោកនៅតែចាត់ទុកថា ប្រទេសកម្ពុជានៅតែជាប្រទេសមួយដែលមានអំពើពុករលួយធ្ងន់ធ្ងរនៅឡើយក្នុងបណ្តាប្រទេសនានាក្នុងពិភពលោក៕
អត្ថបទដែលទាក់ទង
ពលរដ្ឋនៅព្រៃវែងត្អូញពីបញ្ហាសមត្ថកិច្ចស្ទាក់ទារប្រាក់តាមផ្លូវ
អង្គការអន្តរជាតិ៖ អំពើពុករលួយនៅកម្ពុជាប្រសើរជាងឆ្នាំមុន
ពលរដ្ឋនៅកំពង់ធំត្អូញពីបញ្ហាការទារប្រាក់ក្នុងការធ្វើប័ណ្ណកម្មសិទ្ធិដី
ភាពយឺតយ៉ាវក្នុងការធ្វើលិខិតរៀបការរវាងខ្មែរនិងជនបរទេសរងការរិះគន់
អាជ្ញាធររងការចោទថាជំរិតទារប្រាក់អ្នកភូមិពេលធ្វើអត្តសញ្ញាណប័ណ្ណ
មជ្ឈមណ្ឌលសិទ្ធិមនុស្សទាមទារឲ្យស៊ើបអង្កេតមន្ត្រីតុលាការខែត្ររតនគិរីជាថ្មី
តំណាងរាស្ត្រស.រ.អា.ថ្កោលទោសការរីករាលដាលនៃអំពើពុករលួយនៅកម្ពុជា
មន្រ្តីបរិស្ថានខេត្តកំពង់ធំរងការចោទថាបានជំរិតទារប្រាក់ពីពលរដ្ឋ
អតីតយោធិនចូលនិវត្តន៍តវ៉ានៅមុខសាលាខេត្តបន្ទាយមានជ័យពីបញ្ហាបាត់ប្រាក់ខែ
ប្រធានក្រុមសាខាគយខេត្តកណ្ដាលរងការចោទថាយកទំនិញក្រុមហ៊ុនលក់
មតិ
អ្នកអាចបញ្ចេញមតិដោយបំពេញទម្រង់ខាងក្រោមនេះក្នុងទម្រង់ជាអក្សរសុទ្ធ។. មតិត្រូវតែអនុញ្ញាតដោយអ្នកសម្របសម្រួលនិងមិនបង្ហាញភ្លាមៗនៅលើទំព័រនេះទេ។ សូមអញ្ជើញត្រឡប់មកបើកទំព័រនេះម្ដងទៀតដើម្បីមើលថាតើមតិរបស់អ្នកត្រូវបានចុះផ្សាយឬអត់។
មើលមតិទាំងអស់.