លទ្ធផល​ស្ទង់​មតិ​របស់ IRI​

អង្គការ​មិន​មែន​រដ្ឋាភិបាល​បស់​អាមេរិក ឈ្មោះ វិទ្យាស្ថាន​សាធារណរដ្ឋ​អន្តរជាតិ ហៅ​កាត់ អាយ.អា.អាយ (IRI) បាន​ធ្វើ​ការ​ស្ទង់​មតិ​មួយ​កាល​ពី​ខែ​វិច្ឆិកា ឆ្នាំ​២០១១ កន្លង​ទៅ នៅ​ខេត្ត​ក្រុង​ចំនួន ២៤ នៅ​ប្រទេស​កម្ពុជា។

0:00 / 0:00

ការ​ស្ទង់​មតិ​នោះ​បាន​ចោទ​សំណួរ​ជា​ច្រើន​ទៅ​ប្រជាពលរដ្ឋ​ដែល​មាន​អាយុ​ចាប់​ពី ១៨​ឆ្នាំ ឡើង​ទៅ ចំនួន ២.០០០​នាក់។

នៅ​ថ្ងៃ​ទី​១០ ខែ​ឧសភា អ្នក​ទទួល​ខុស​ត្រូវ​របស់ អាយ.អា.អាយ បាន​ធ្វើ​សន្និសីទ​កាសែត​ផ្សព្វផ្សាយ​លទ្ធផល​ស្ទង់​មតិ ដែល អាយ.អា.អាយ បាន​ធ្វើ។

លទ្ធផល​ការ​ស្ទង់​មតិ​របស់​អង្គការ អាយ.អា.អាយ លើ​ការ​បោះ​ឆ្នោត​រើស​សមាជិក​ក្រុមប្រឹក្សា ឃុំ-​សង្កាត់ បាន​បង្ហាញ​ថា មាន​ប្រជាពលរដ្ឋ​ចំនួន ៨៤% ក្នុង​ចំណោម​អ្នក​ឆ្លើយ​សំណួរ ២.០០០​នាក់ មាន​គម្រោង​ចូល​រួម​បោះ​ឆ្នោត។ ចំណែក​អ្នក​ឆ្លើយ​ចំនួន ៣% បាន​ឆ្លើយ​ឲ្យ​ដឹង​ថា ពួកគេ​ប្រហែល​ជា​មិន​បាន​ទៅ​ចូល​រួម​បោះ​ឆ្នោត​នោះ​ទេ ហើយ ១% បាន​ឆ្លើយ​ថា ពួកគេ​មិន​ចូល​រួម​ការ​បោះ​ឆ្នោត​នោះ​ទេ។

លោក ម៉ាត ឡាឃីន (Matt Lakin) មន្ត្រី​កម្មវិធី​របស់ អាយ.អា.អាយ បាន​ថ្លែង​នៅ​ក្នុង​សន្និសីទ​កាសែត​នៅ​ថ្ងៃ​ទី​១០ ខែ​ឧសភា នៅ​សណ្ឋាគារ​សាន់វ៉េ នា​រាជធានី​ភ្នំពេញ ថា មនុស្ស​ដែល​បុគ្គលិក​សម្ភាសន៍​បាន​ជួប ដោយ​សួរ​សំណួរ​ថា តើ​អ្នក​ទំនង​ជា​បាន​ទៅ​បោះ​ឆ្នោត​កម្រិត​ណា​ដែរ​នៅ​ពេល​នោះ? ចំពោះ​ចម្លើយ​ទទួល​បាន​មាន​ដូច​ត​ទៅ គឺ ៨៤% ឆ្លើយ​ថា ទំនង​ជា​បាន​ទៅ​ច្រើន ១១% ឆ្លើយ​ថា ទំនង​ជា​បាន​ទៅ​ដែរ ៣% ឆ្លើយ​ថា ទំនង​ជា​មិន​បាន​ទៅ​ទេ ១% ឆ្លើយ​ថា ទំនង​ជា​មិន​បាន​ទៅ​សោះ និង ១% ផ្សេង​ទៀត​ឆ្លើយ​ថា មិន​ដឹង និង​មិន​ឆ្លើយ។

ចំពោះ​សំណួរ​តើ​អ្នក​ទៅ​បោះ​ឆ្នោត​ឃុំ​សង្កាត់​នៅ​ពេល​ខាង​មុខ​ដែរ ឬ​ទេ? លទ្ធផល​ទទួល​បាន​មាន​ការ​បែង​ចែក​ទៅ​តាម​អាយុ​ផង​ដែរ។ អាយុ​អ្នក​ឆ្លើយ​ទាំង​នោះ​មាន​ការ​បែង​ចែក​ជា​ក្រុម​មនុស្ស មាន​ក្រុម​ទី​១ អាយុ​ចាប់​ពី ១៨ ទៅ ២៤​ឆ្នាំ ក្រុម​ទី​២ អាយុ​ចាប់​ពី ២៥ ទៅ ២៩​ឆ្នាំ ក្រុម​ទី​៣ អាយុ​ចាប់​ពី ៣០ ដល់ ៣៩​ឆ្នាំ ក្រុម​ទី​៤ អាយុ​ចាប់​ពី ៤០ ដល់ ៤៩​ឆ្នាំ ក្រុម​ទី​៥ អាយុ​ចាប់​ពី ៥០ ដល់ ៥៩​ឆ្នាំ និង​ក្រុម​ទី​៦ ចាប់​ពី​អាយុ ៦០​ឆ្នាំ​ឡើង​ទៅ។

ទាក់ទង​ជាមួយ​ការ​បោះ​ឆ្នោត និង​គណបក្ស​នយោបាយ​នេះ មាន​សំណួរ​មួយ​បាន​សួរ​ថា ប្រសិនបើ​គណបក្ស​នយោបាយ​មួយ​បើក​ការ​ប្រជុំ​នៅ​ក្នុង​ភូមិ ឬ ឃុំ​របស់​អ្នក តើ​អ្នក​គិត​ថា វា​ជា​ការ​គំរាម​កំហែង​​ទៅ​ដល់​សុវត្ថិភាព​សាធារណៈ​ដែរ ឬ​ទេ?

អ្នក​ទទួល​ខុស​ត្រូវ​អង្គការ អាយ.អា.អាយ បាន​ឲ្យ​ដឹង​ថា ចម្លើយ​ទទួល​បាន​គឺ​អ្នក​ឆ្លើយ ៨៩% និយាយ​ថា មិន​មាន​ការ​គំរាម​កំហែង​ទេ ហើយ ១០% ឆ្លើយ​ថា មាន​ការ​គំរាមកំហែង និង ១% ឆ្លើយ​ថា មិន​ដឹង​ទេ។

មាន​សំណួរ​ផ្សេង​ទៀត​ទាក់ទង​ជាមួយ​ការ​បោះ​ឆ្នោត​ដែរ គឺ​ការ​ចុះ​ឈ្មោះ​បោះ​ឆ្នោត។ សំណួរ​បាន​ចោទ​សួរ​ថា តើ​អ្នក​មាន​ទំនុក​ចិត្ត​ខ្លួន​ឯង​ប៉ុណ្ណា​ថា​មាន​ការ​យល់​ដឹង​ចំពោះ​បែបបទ​នៃ​ការ​ចុះ​ឈ្មោះ​បោះ​ឆ្នោត?

ចម្លើយ​ទទួល​បាន​មាន​ដូច​តទៅ គឺ ៤២% ឆ្លើយ​ថា មាន​ការ​ទុក​ចិត្ត និង​យល់​ដឹង ៤០% ឆ្លើយ​ថា យល់​ដឹង​ខ្លះ​ដែរ ១៥% ឆ្លើយ​ថា មិន​សូវ​ទុក​ចិត្ត និង​មិន​សូវ​យល់​ដឹង ៣% ឆ្លើយ​ថា មិន​ទុក​ចិត្ត និង​មិន​យល់​ដឹង និង ០,៣% ឆ្លើយ​ថា មិន​ដឹង។

ចំពោះ​សំណួរ​ទាក់ទង​មូលហេតុ​មិន​ទៅ​ចុះ​ឈ្មោះ​ដើម្បី​បោះ​ឆ្នោត បាន​ទទួល​ចម្លើយ​ដូច​ត​ទៅ គឺ​មនុស្ស ៣១% ក្នុង​ចំណោម​អ្នក​ឆ្លើយ បាន​និយាយ​ថា ពួក​គេ​មិន​បាន​ដឹង​ព័ត៌មាន​អំពី​ការ​ចុះ​ឈ្មោះ ២៨% ឆ្លើយ​ថា ពួកគេ​រស់​នៅ​ឆ្ងាយ​ពី​កន្លែង​ចុះ​ឈ្មោះ ១៤% ឆ្លើយ​ថា ពួកគេ​មិន​ចាប់​អារម្មណ៍​ការ​ចុះ​ឈ្មោះ​បោះ​ឆ្នោត ៥% ឆ្លើយ​ថា មិន​មាន​កាត​សម្គាល់​ខ្លួន ៤% ឆ្លើយ​ថា រវល់​ពេក ៤% ឆ្លើយ​ថា ចាស់​ពេក ៤% ឆ្លើយ​ថា មក​ពី​ឈឺ ៥% មិន​ឆ្លើយ និង​៥% ផ្សេង​ទៀត ឆ្លើយ​ថា បណ្ដាល​មក​ពី​មូលហេតុ​ផ្សេងៗ។

ក្នុង​ការ​សួរ​ឆ្លើយ​នោះ មាន​សំណួរ​មួយ​សួរ​ថា តើ​ធ្វើ​យ៉ាង​ណា​ដើម្បី​ឲ្យ​ប្រព័ន្ធ​ចុះ​ឈ្មោះ​បោះ​ឆ្នោត​មាន​លក្ខណៈ​ប្រសើរ​ឡើង? ចម្លើយ​ដែល​ទទួល​បាន គឺ ៣៣% ឆ្លើយ​ថា អនុញ្ញាត​ឲ្យ​កម្មករ​ចំណាក​ស្រុក​ចុះ​ឈ្មោះ​នៅ​កន្លែង​គេ​កំពុង​ធ្វើ​ការ​ជា​ជាង​ឲ្យ​គេ​ធ្វើ​ដំណើរ​ទៅ​ផ្ទះ​នៅ​ឯ​ស្រុក ៣១% ឆ្លើយ​ថា ផ្តល់​អត្តសញ្ញាណប័ណ្ណ​សញ្ជាតិ​ខ្មែរ​ដល់​ប្រជាជន​គ្រប់​រូប​ដោយ​មិន​គិត​ថ្លៃ និង​ដោយ​មិន​រើស​អើង​នយោបាយ ១៥% ឆ្លើយ​ថា អនុញ្ញាត​ឲ្យ​ប្រជាពលរដ្ឋ​ចុះ​ឈ្មោះ​នៅ​ពេល​ណា​ក៏​បាន ក្នុង ១​ឆ្នាំ ដោយ​មិន​ចាំបាច់​តែ​ខែ​តុលា និង ៦% ឆ្លើយ​ថា ធ្វើការ​ចុះ​ឈ្មោះ​សា​ជា​ថ្មី​ទាំង​អស់ ដើម្បី​អោយ​មាន​តម្លាភាព។

នៅ​ក្នុង​សំណួរ​ថា តើ​អ្នក​មាន​អត្តសញ្ញាណប័ណ្ណ​សញ្ជាតិ​ខ្មែរ​ដែរ ឬ​ទេ? ចម្លើយ​ទទួល​បាន គឺ ៨៨% ឆ្លើយ​ថា មាន​កាត និង ១២% ឆ្លើយ​ថា មិន​មាន​កាត​ទេ។

ក្រៅ​ពី​សំណួរ​ទាក់ទង​ការ​បោះ​ឆ្នោត​រើស​សមាជិក​ក្រុមប្រឹក្សា​ឃុំ-​សង្កាត់ នៅ​ឆ្នាំ​២០១២ នេះ ការ​ស្ទាបស្ទង់​មតិ​របស់ អាយ.អា.អាយ នោះ មាន​ចោទ​សំណួរ​ទាក់ទង​បរិយាកាស​ទូទៅ​ថា តើ​ប្រទេស​ កម្ពុជា​កំពុង​ឆ្ពោះ​ទៅ​មុខ​ក្នុង​ទិស​ដៅ​ត្រូវ ឬ​ខុស? សំណួរ​ទាក់ទង​បញ្ហា​ពុករលួយ ការ​ខ្វះ​ម្ហូប​អាហារ ការ​កាត់​ក្តី​នៅ​សាលាក្ដី​ខ្មែរ​ក្រហម បទល្មើស​ក្នុង​ភូមិ​ឃុំ-​សង្កាត់ ការ​ដោះស្រាយ​បទល្មើស និង​ការ​ចាយ​វាយ​ថវិកា​ឃុំ​ជាដើម។

កាល​ពី​ថ្ងៃ​ទី​៥ ខែ​ឧសភា លោក​នាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន បាន​ថ្លែង​ក្នុង​ពិធី​បើក​ការដ្ឋាន​ធ្វើ​ស្ពាន​នៅ​ខេត្ត​ស្ទឹងត្រែង ថា មាន​ការ​ស្ទាបស្ទង់​មតិ​មួយ​ដោយ​មិន​និយាយ​ចេញ​ថា ជា​របស់ អាយ.អា.អាយ។ លោក​បាន​មាន​ប្រសាសន៍​ថា លទ្ធផល​ការ​ស្ទង់​មតិ​នោះ​រក​ឃើញ​ថា មាន​មនុស្ស ៦៧% គាំទ្រ​គណបក្ស​ប្រជាជន​កម្ពុជា មាន​មនុស្ស ៨៧% គាំទ្រ​ការ​ដឹកនាំ​របស់​លោក​ក្នុង​តំណែង​ជា​នាយករដ្ឋមន្ត្រី និង​មនុស្ស ៨១% យល់​ថា រដ្ឋាភិបាល​កំពុង​ដើរ​លើ​ផ្លូវ​ត្រូវ។

នៅ​ក្នុង​សន្និសីទ​កាសែត ថ្ងៃ​ទី​១០ ខែ​ឧសភា លោក ម៉ាត ឡាឃីន មន្ត្រី​កម្មវិធី​របស់ អាយ.អា.អាយ បាន​ទទួល​ស្គាល់​ថា ការ​លើក​ឡើង​របស់​លោក​នាយករដ្ឋមន្ត្រី​ខ្មែរ គឺ​ជា​លទ្ធផល​ការ​ស្ទាបស្ទង់​មតិ​របស់ អាយ.អា.អាយ។ ប៉ុន្តែ អាយ.អា.អាយ មិន​អាច​ចែក​រំលែក​គ្រប់​លទ្ធផល​សំណួរ​ដែល អាយ.អា.អាយ​ ធ្វើការ​ស្ទាបស្ទង់​មតិ​ទាំង​អស់​ឲ្យ​អ្នក​កាសែត​ឡើយ។

ការ​ស្ទង់​មតិ​របស់ អាយ.អា.អាយ បាន​ចាប់​ផ្ដើម​ធ្វើ​ចាប់​ពី​ថ្ងៃ​ទី​៣០ ខែ​វិច្ឆិកា ដល់​ថ្ងៃ​២៥ ខែ​ធ្នូ ឆ្នាំ​២០១១។ ការ​ស្ទង់​មតិ​នេះ​បាន​ផ្ដល់​ទស្សនៈ​អំពី​ទិស​ដៅ​របស់​ប្រទេស​ជាតិ គុណភាព​ជីវិត និង​យោបល់​របស់​អ្នក​បោះ​ឆ្នោត​ចំពោះ​សេវាកម្ម​របស់​រដ្ឋាភិបាល និង​ព័ត៌មាន​អំពី​ការ​គ្រប់គ្រង​តាម​បែប​ប្រជាធិបតេយ្យ​ជាដើម។ អាយ.អា.អាយ បាន​ប្រកាស​ថា កម្រិត​លំអៀង​ចំពោះ​ការ​ស្ទង់​មតិ​នេះ គឺ​មាន​ប្រហែល ២.២% ដោយ​មាន​អត្រា​អ្នក​ចូល​រួម​ឆ្លើយ ៩៥%៕

កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖ ដើម្បី​រក្សា​សេចក្ដី​ថ្លៃថ្នូរ យើង​ខ្ញុំ​នឹង​ផ្សាយ​តែ​មតិ​ណា ដែល​មិន​ជេរ​ប្រមាថ​ដល់​អ្នក​ដទៃ​ប៉ុណ្ណោះ។