ក្រសួង​វប្បធម៌​ប្រកាស​រក​អ្នក​ជំនាញ​សិល្បៈ​ពិសេស

ក្រសួង​វប្បធម៌ និង​វិចិត្រ​សិល្បៈ បាន​ប្រកាស​ស្វែង​រក​អ្នក​ជំនាញ​សិល្បៈ​ពិសេស ដែល​មាន​ទេពកោសល្យ ឬ​ប៉ិន​ប្រសប់​ខ្ពស់​ក្នុង​ការ​សំដែង​សិល្បៈ​ផ្សេងៗ​របស់​ខ្លួន ដែល​អ្នក​ដទៃ​ទៀត​មិន​អាច​ធ្វើ​បាន។
ដោយ កែវពេជ្រ មេត្តា
2012-11-29
អ៊ីម៉ែល
មតិ
ចែករំលែក
បោះពុម្ព
  • បោះពុម្ព
  • ចែករំលែក
  • មតិ
  • អ៊ីម៉ែល

ការ​ស្រាវជ្រាវ​រក​អ្នក​ជំនាញ​ពិសេស​នេះ ពីព្រោះ​តែ​គេ​ចង់​រក្សា​ទុក​នូវ​ស្នាដៃ​សំដែង​ទាំង​ប៉ុន្មាន​នោះ ឲ្យ​ទៅ​ជា​មរតក​មួយ​ដែល​មាន​ជីវិត​ឋិតថេរ​ក្នុង​វិស័យ​សិល្បៈ​វប្បធម៌​ជាតិ​ពី​មួយ​ជំនាន់​ទៅ​មួយ​ជំនាន់​ឲ្យ​គង់វង្ស។

ក្រុម​អ្នក​អភិរក្ស​វប្បធម៌​ជាតិ​បាន​សំដែង​ក្តី​បារម្ភ​ថា បេតិកភណ្ឌ​អរូបិយ ឬ​ធនធាន​មរតក​មនុស្ស​រស់ អ្នក​ដែល​មាន​ជំនាញ​ចំណេះ​ដឹង​ដ៏​ប៉ិនប្រសប់​ខ្ពស់​ក្នុង​វិស័យ​សិល្បៈ​ផ្សេងៗ​របស់​កម្ពុជា សព្វ​ថ្ងៃ​នេះ​កំពុង​តែ​ប្រឈម​មុខ​នឹង​ការ​បាត់បង់​ជា​បណ្ដើរៗ។

តួ​យ៉ាង​ដូច​ជា​អ្នក​មាន​ទេពកោសល្យ​ខ្ពស់​ផ្នែក​សិល្បៈ​របាំ​បុរាណ​ខ្មែរ ចម្រៀង​ចាប៉ី អាយ៉ៃ ទម្រង់​ល្ខោន​ផ្សេងៗ ដែល​អ្នក​ទាំង​នោះ​បាន​ស្លាប់​បាត់​បង់​ជីវិត​នៅ​ក្នុង​របប​ខ្មែរ​ក្រហម​អស់​មួយ​ចំនួន។ រី​ឯ​ចំណែក​អ្នក​ដែល​មាន​ទេពកោសល្យ​ឯក​កំពុង​មាន​ជីវិត​រស់​នៅ​ពេល​បច្ចុប្បន្ន​នេះ​ក៏​កាន់​តែ​មាន​វ័យ​ចាស់​ជរា​ណាស់​ទៅ​ហើយ​ដែរ។

ដោយ​ឃើញ​គ្រោះថ្នាក់​ក្នុង​វិស័យ​សិល្បៈ​វប្បធម៌​អរូបិយ​យ៉ាង​ដូច្នោះ ទើប​គេ​ឃើញ​មាន​ចេញ​ព្រះរាជក្រឹត្យ​មួយ​ស្ដីពី​ប្រព័ន្ធ​មរតក​មនុស្ស​រស់​នៃ​ព្រះរាជាណាចក្រ​កម្ពុជា កាល​ពី​ឆ្នាំ​២០១០ ដើម្បី​ស្រាវជ្រាវ​រក​អ្នក​ដែល​មាន​ចំណេះ​ដឹង​ខ្ពស់​ក្នុង​ទម្រង់​សិល្បៈ​ផ្សេងៗ ដែល​អ្នក​ដទៃ​ទៀត​មិន​មាន។ ចំពោះ​ការ​ស្វែង​រក​នោះ ក៏​ដើម្បី​សុំ​ឲ្យ​អ្នក​ដែល​មាន​ទេពកោសល្យ​ខ្ពស់​នោះ ផ្ទេរ​មរតក​សិល្បៈ​ឯក​របស់​ខ្លួន​ទៅ​ឲ្យ​កុលបុត្រ​កុលធីតា​ខ្មែរ​ជំនាន់​ក្រោយៗ ដើម្បី​ឲ្យ​ពួកគេ​បាន​បន្ត​វេន និង​រក្សា​ទុក​សម្បត្តិ​វប្បធម៌​អរូបិយ​របស់​ជាតិ​ឲ្យ​នៅ​មាន​ជីវិត​គង់វង្ស​យូរ​អង្វែង។

ចាប់​តាំង​ពី​គេ​បាន​ស្រាវជ្រាវ​ក្នុង​រយៈពេល​ជាង​ពីរ​ឆ្នាំ​កន្លង​មក រហូត​មក​ដល់​ពេល​នេះ គេ​បាន​រក​ឃើញ​អ្នក​ដែល​មាន​ទេពកោសល្យ​ខ្ពស់​បាន​ចំនួន ១៧​រូប ។ អ្នក​ទាំង​នោះ​សុទ្ធសឹងតែ​មាន​ជំនាញ​ឯក​ក្នុង​វិស័យ​សិល្បៈ​វប្បធម៌​អរូបិយ ដូចជា​របាំ​បុរាណ​ខ្មែរ ទម្រង់​សិល្បៈ​ល្ខោន​ផ្សេងៗ រួម​មាន​ល្ខោន​យីកេ ល្ខោន​បាសាក់ ល្ខោន​ខោល ល្ខោន​និយាយ ចម្រៀង​ចាប៉ី សំដែង​រឿង​និទាន សិល្បៈ​ចម្លាក់ សាសនា ព្រម​ទាំង​មាន​ភាព​ប៉ិនប្រសប់​ខ្ពស់​ផ្នែក​ខាង​វិជ្ជា​សិល្បៈ​ផ្សេងៗ​ជា​ច្រើន​ទៀត។

អ្នក​ជំនាញ​ឯក​ទាំង ១៧​រូប​នោះ ត្រូវ​បាន​រាជ​រដ្ឋាភិបាល​ប្រកាស​ផ្ដល់​នូវ​គោរមងារ​ទៅ​តាម​ជំនាញ​ពិសេសៗ​រៀងៗ​ខ្លួន ដែល​រួម​មាន​ជា​អាទិ​គឺ ព្រឹទ្ធាចារ្យ សម្ដេច​ព្រះ​រាជបុត្រី​ព្រះរាម នរោត្តម បុប្ផាទេវី គោរមងារ​ជា​ទេពនាដវដ្ដី​ឯក សិល្បៈ​របាំ​បុរាណ​ខ្មែរ ឬ​របាំ​ព្រះរាជទ្រព្យ។

លោក​ព្រឹទ្ធាចារ្យ​សិល្បៈ ឆេង ផុន គោរមងារ ជា​ទេព​បញ្ញា​កោសល្ល​វិជ្ជា​ក្នុង​វិស័យ​អភិវឌ្ឍន៍​សិល្បៈ​សម្បត្តិ​វប្បធម៌​អរូបិយ។ លោក​ព្រឹទ្ធាចារ្យ​សិល្បៈ ច័ន្ទ ស៊ឹម គោរមងារ​វឌ្ឍកីទេពនិមិត្ត។ លោក​ព្រឹទ្ធាចារ្យ​សិល្បៈ កេត ចន មាន​គោរមងារ​ជា ទេពនិមិត្តវិចិត្រ ដែល​លោក​ទាំង​ពីរ​រូប​នេះ​មាន​ជំនាញ​ខ្ពស់​ផ្នែក​ខាង​ចម្លាក់​ខ្មែរ។ លោកស្រី​ព្រឹទ្ធាចារ្យ​សិល្បៈ ឯម ធាយ គោរមងារ ទេវនាដនិមិត្ត។ លោកស្រី​ព្រឹទ្ធាចារ្យ​សិល្បៈ រស់ គង់ គោរមងារ វិសេស​នាដការី​វិជ្ជា។ លោកស្រី​ព្រឹទ្ធាចារ្យ​ទាំង​ពីរ​រូប​នេះ​មាន​ជំនាញ​ប៉ិនប្រសប់​ផ្នែក​ខាង​របាំ​បុរាណ​ខ្មែរ។

លោក​ព្រឹទ្ធាចារ្យ​សិល្បៈ គង់ ណៃ គោរមងារ​ជា​កោសល្ល​វោហារ។ លោក​ព្រឹទ្ធាចារ្យ ​សិល្បៈ ប្រាជ្ញ ឈួន គោរមងារ​ជា​ភិរម្យ​វោហារ។ លោក​ទាំង​ពីរ​រូប​នេះ​មាន​ទេពកោសល្យ​ឯក​ផ្នែក​ខាង​ច្រៀង​ចម្រៀង និង​ដេញ​ឧបករណ៍​តន្ត្រី​ចាប៉ី​ដង​វែង។ លោក​ព្រឹទ្ធាចារ្យ​សិល្បៈ ជា ហ៊ា គោរមងារ​ជា​នាដ​កោសល្ល​វិជ្ជា។ លោក​ព្រឹទ្ធាចារ្យ​សិល្បៈ សុខ ឌុច គោរមងារ​ជា​កោសល្ល​តន្ត្រី​វិជ្ជាធរ។ លោក​ទាំង​ពីរ​រូប​នោះ​មាន​ជំនាញ​ខ្ពស់​ផ្នែក​ខាង​ប្រគំ​តន្ត្រី​បុរាណ​ខ្មែរ។ លោក​ព្រឹទ្ធាចារ្យ​សិល្បៈ អ៊ុំ សាមិត្ត គោរមងារ​ជា​នាដ​ភក្ដី​និមិត្ត មាន​ទេពកោសល្យ​ខ្ពស់​ផ្នែក​ល្ខោន​បាសាក់។ ព្រឹទ្ធាចារ្យ​សិល្បៈ ព្រីង សាឃន មាន​គោរមងារ​ជា​នាដ​កោសល្ល​វដ្ដី​ល្ខោន​នាដកម្ម លោក​ព្រឹទ្ធាចារ្យ​សិល្បៈ ពាក្យ ចាប៉ិច មាន​គោរមងារ​ជា​វោហារ​កោសល្ល​វដ្ដី ដែល​មាន​ជំនាញ​ប៉ិន​ប្រសប់​ខ្ពស់​ខាង​វោហារ​និទាន​រឿង​ព្រេង​បុរាណ​ខ្មែរ។

លោក​ព្រឹទ្ធាចារ្យ​ចំនួន ៤​រូប​ទៀត ដែល​មាន​ជំនាញ​ចម្រុះ​ផ្នែក​សិល្បៈ​វប្បធម៌ អរូបិយ និង​សាសនា គឺ​លោក​ព្រឹទ្ធាចារ្យ ជិត ជន គោរមងារ​ជា​គរុ​ពហុស្សូត។ លោក​ព្រឹទ្ធាចារ្យ ទេព ផុន គោរមងារ​ជា​វិជ្ជា​ធម្មគរុ។ លោក​ព្រឹទ្ធាចារ្យ ម៉ែន ប្រាង្គ គោរមងារ​ជា​កោសល្ល​វិជ្ជាគរុ។ លោក​ព្រឹទ្ធាចារ្យ ទា វ៉ាន គោរមងារ​ជា​បញ្ញា​កោសល្ល​វិជ្ជា។

លោក ឱក សុផុន អគ្គ​នាយក​បច្ចេកទេស​នៃ​ក្រសួង​វប្បធម៌ និង​វិចិត្រ​សិល្បៈ។ លោក​បាន​មាន​ប្រសាសន៍​ថា អស់​លោក​ព្រឹទ្ធាចារ្យ​ទាំង ១៧​រូប​នោះ ក្រោយ​ពី​ប្រកាស​តែងតាំង​ផ្ដល់​គោរមងារ មក​ដល់​ឥឡូវ​នេះ គេ​កំពុង​រៀបចំ​អនុវត្ត​កម្មវិធី​ផ្ទេរ​ចំណេះ​ដឹង។

លោក ឱក សុផុន៖ «គឺ​ផ្ទេរ​ចំណុច​ពិសេស​របស់​គាត់ ព្រោះ​ធម្មតា​ជំនាញ​មួយៗ​សុទ្ធ​តែ​មាន​អាថ៌កំបាំង​នៃ​អ្នក​ជំនាញ​ដែល​យើង​អ្នក​ធម្មតា​យើង​មិន​អាច​ដឹង​បាន ដូច​លោក​តា ប្រាជ្ញ ឈួន អ៊ីចឹង​គ្រាន់​តែ​យើង​រៀបរាប់​មួយ​ប្រាវ​អ៊ីចឹង​ទៅ គ្រាន់​តែ​ហើយ​ចប់​គាត់​ច្រៀង​ប្រាវ​តាម​ដែរ ហើយ​រៀប​រាប់​បរិយាយ​លំអិត​ជាង​យើង​និយាយ​ប្រាប់​គាត់​ទៅ​ទៀត។ យើង​ចង់​ដឹង​អា​ចំណុច​ពិសេសៗ​អ៊ីចឹង ហ្នឹង​គឺ​សំខាន់​ណាស់»

នូវ​រាល់​ការ​ជ្រើស​រើស​តែងតាំង​គោរមងារ និង​សុំ​ឲ្យ​ផ្ទេរ​ចំណេះដឹង​ចំណុច​ពិសេសៗ​នោះ គេ​ឃើញ​អស់​លោក​ព្រឹទ្ធាចារ្យ​ទាំង​នោះ ហាក់​មាន​ការ​ពេញ​ចិត្ត​ខ្លាំង ហើយ​និង​ព្រមព្រៀង​ទៅ​តាម​ការ​ស្នើ​សុំ​នោះ ពីព្រោះ​តែ​យល់​ថា ការ​ផ្ទេរ​មរតក​សិល្បៈ​របស់​ខ្លួន​ទៅ​ឲ្យ​កូន​ចៅ​ជំនាន់​ក្រោយ​នេះ ក៏​ដើម្បី​ទុក​ជា​បេតិកភណ្ឌ​វប្បធម៌​អរូបិយ​របស់​ជាតិ​ដែរ។

នៅ​ក្នុង​ចំណោម​លោក​ព្រឹទ្ធាចារ្យ​ទាំង ១៧​រូប​នោះ លោក​ព្រឹទ្ធាចារ្យ ពាក្យ ចាប៉ិច ដែល​មាន​ស្រុក​កំណើត​នៅ​ខេត្ត​ស្វាយរៀង និង​មាន​គោរមងារ​ជា​វោហារ​កោសល្ល​វដ្ដី បាន​មាន​ប្រសាសន៍​ថា ជំនាញ​ឯក​របស់​លោក​នៅ​ក្នុង​ការ​សំដែង​សិល្បៈ​នោះ គឺ​ការ​និទាន​រឿង ឬ​ជា​របៀប​សំដែង​ល្ខោន​បាសាក់​ទោល ពោល​គឺ​ខ្លួន​លោក​តែ​ម្នាក់​ឯង ប៉ុន្តែ​អាច​ដើរ​តួ​បាន​ចំនួន ១២​តួ ដោយ​បញ្ចេញ​សំឡេង​ខុសៗ​គ្នា។

លោក​បាន​បញ្ជាក់​ប្រាប់​បន្ថែម​ទៀត​ដោយ​លើក​យក​នូវ​ឈុត​ឆាក​មួយ​ដែល​លោក​បាន​ប្រើ​សំឡេង​ខុសៗ​គ្នា ក្នុង​ការ​សំដែង​ល្ខោន​បាសាក់​ទោល​តែ​ឯង ដោយ​ដើរ​ជា​តួ​យក្ខិនី តួឯក តួ​តា​ឥសី និង​តួ​ចៅ​គាំង ព្រម​ទាំង​របៀប​ប្រគំ​ឧបករណ៍​ល្ខោន​បាសាក់​ទោល​របស់​លោក ដែល​ឆ្នៃ​ដោយ​ខ្លួន​ឯង​ពុំ​មាន​ផ្សំ​ឧបករណ៍​ដទៃ​ទៀត។

លោក​ព្រឹទ្ធាចារ្យ​វោហារ​កោសល្ល​វដ្ដី ពាក្យ ចាប៉ិច បាន​ឲ្យ​ដឹង​ដែរ​ថា សព្វថ្ងៃ​នេះ​លោក​បាន​ជួយ​បង្ហាត់​បង្ហាញ​ជំនាញ​ពិសេស​របស់​លោក​ឲ្យ​ដល់​យុវវ័យ​ចំនួន ៣​រូប ក្នុង​នោះ​មាន​កូន​បង្កើត​របស់​លោក​ម្នាក់​ផង។ លោក​បាន​បន្ត​ថា ការ​ហាត់​រៀន​សំដែង​សិល្បៈ​ល្ខោន​បាសាក់​ដោយ​ដើរ​តួ​តែ​ម្នាក់​ឯង​នេះ គឺ​មាន​ការ​ពិបាក​ខ្លះ​ដែរ ពិសេស​គឺ​ត្រូវ​ដឹង​ពី​លក្ខណៈ​របស់​តួ​អង្គ​ក្នុង​ផ្ទៃ​រឿង ដើម្បី​ឲ្យ​ដឹង​ថា តើ​គេ​ត្រូវ​ប្រើ​សំឡេង​បែប​ដូច​ម្ដេច​ទើប​ត្រូវ​គ្នា​នឹង​តួ​អង្គ​នោះ។

លោក ឱក សុផុន អគ្គនាយក​បច្ចេកទេស​នៃ​ក្រសួង​វប្បធម៌ និង​វិចិត្រ​សិល្បៈ។ លោក​បាន​មាន​ប្រសាសន៍​ថា ការ​ស្រាវជ្រាវ​រក​អ្នក​មាន​ជំនាញ​ឯក​ផ្នែក​ខាង​សិល្បៈ​វប្បធម៌​អរូបិយ ដែល​គេ​បាន​ស្រាវជ្រាវ​ឃើញ​ចំនួន ១៧​រូប​នោះ គឺ​ជា​ដំណាក់កាល​លើក​ដំបូង​ហើយ ហើយ​គេ​ក៏​នឹង​ស្រាវជ្រាវ​ជា​បន្ត​បន្ទាប់​ទៀត​ទាំង​នៅ​ទីក្រុង​ភ្នំពេញ នឹង​នៅ​តាម​ខេត្ត​ផ្សេងៗ​នៅ​ទូទាំង​ប្រទេស។

លោក ឱក សុផុន៖ «ហើយ​ដែល​លោក​បាន​តែងតាំង​មាន​គោរមងារ​នេះ​ហើយ រាជ​រដ្ឋាភិបាល​នឹង​រៀបចំ​ប្រាក់​ឧបត្ថម្ភ​ជីវភាព​ជូន​គាត់ ដែល​មាន​ប្រាក់​ឧបត្ថម្ភ​នេះ​មាន​កម្រិត​ស្មើ​នឹង​ប្រាក់​បំណាច់​មុខងារ​អគ្គនាយក​កម្រិត​ទី​៥។ ឥឡូវ​នេះ​កំពុង​តែ​រៀប​ចំ​ជូន​លោក»

មន្ត្រី​ក្រសួង​វប្បធម៌ និង​វិចិត្រ​សិល្បៈ បាន​បញ្ជាក់​ប្រាប់​ដែរ​ថា ការ​ចូល​រួម​ជួយ​របស់​ប្រជាពលរដ្ឋ​ក្នុង​ការងារ​ស្រាវជ្រាវ​នេះ គឺ​ជា​ការ​ជួយ​ទ្រទ្រង់​បេតិកភណ្ឌ​វប្បធម៌​អរូបិយ ឬ​ជួយ​ការពារ​មរតក​នេះ​ឲ្យ​មាន​ជីវិត​រស់​នៅ​ជា​តំណាង​អត្តសញ្ញាណ​ជាតិ​ជា​រៀង​រហូត​ទៅ៕

កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖ ដើម្បី​រក្សា​សេចក្ដី​ថ្លៃថ្នូរ យើង​ខ្ញុំ​នឹង​ផ្សាយ​តែ​មតិ​ណា ដែល​មិន​ជេរ​ប្រមាថ​ដល់​អ្នក​ដទៃ​ប៉ុណ្ណោះ។

មតិ (2)
  • បោះពុម្ព
  • ចែករំលែក
  • អ៊ីម៉ែល

អ្នក​អាន​អនាមិក

បើរកបានតើរក្សាទុកយូរទេ? មានប្រាក់ខែទៀងទាត់សំជាមួយការចិញ្ជឹមជីវិតទេ? ត្រូវចូលជាមាសមាជិកCPP ទេ?

Nov 29, 2012 11:11 PM

អ្នក​អាន​អនាមិក

សូមអបអរសាទរចំពោះវីរៈសិល្បករ និងសិល្បការិនី ទាំងអស់ ដែលត្រូវបានរដ្ឋាភិបាលលើកស្ទួយ ដោយការភ្ញាក់រលឹកខ្ពស់។

Nov 29, 2012 04:15 AM