សមាជិកសភាពមានតួនាទីត្រួតពិនិត្យរាល់សកម្មភាពទាំងឡាយណារបស់អង្គនីតិប្បញ្ញត្តិ ហើយរៀបចំច្បាប់សម្រាប់អង្គនីតិប្រតិបត្តិ ឬចំពោះច្បាប់ទាំងឡាយណាដែលត្រូវការនៅក្នុងប្រទេសនីមួយ។ រីឯចំពោះសមាជិកសភា កើតចេញអំពីការជ្រើសរើសរបស់ប្រជាពលរដ្ឋដែលជាអ្នកបោះឆ្នោត។
ម៉្យាងវិញទៀត តួនាទីរបស់សភាក៏មានសិទ្ធិត្រួតពិនិត្យនីតិប្រតិបត្តិ និងកោះអញ្ជើញរាល់សកម្មភាពទាំងឡាយណា ដែលទាក់ទងនឹងចម្ងល់របស់សភា ដើម្បីមកបកស្រាយឲ្យបានដឹង។ ក្នុងនោះដែរ រដ្ឋសភាមានគណៈកម្មការ ដើម្បីត្រួតពិនិត្យរាល់សកម្មភាពរបស់អង្គការនីតិប្រតិបត្តិ ដើម្បីធានាឲ្យមានសមតុល្យអំណាច។ អ្នកវិភាគនានាយល់ឃើញថា ប្រជាជនទូទៅនៅប្រទេសកម្ពុជា មិនបានយល់អំពីអ្វីជាតួនាទីរបស់រដ្ឋសភា និងសមាជិករដ្ឋសភានៅឡើយ បើទោះជាប្រទេសកម្ពុជា បានប្រកាន់ខ្ជាប់គោលការណ៍លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យជាច្រើនឆ្នាំកន្លងមកនេះ។
អ្នកវិភាគឯករាជ្យលោកបណ្ឌិត សុខ ទូច មានប្រសាសន៍ថា ប្រជាជនទូទៅភាគច្រើនមិនបានយល់ដឹងអំពីតួនាទីរបស់សភា ឬសមាជិកសភាថា តើស្ថាប័ននេះ ធ្វើអ្វីខ្លះនៅក្នុងសង្គម ដោយលោកបញ្ជាក់ថា ការយល់ដឹងតិចនេះ គឺបណ្ដាលមកពីការផ្សព្វផ្សាយអំពីតួនាទីរបស់សភា នៅមានកម្រិតតិចតួចបំផុត។
លោកមានប្រសាសន៍បន្ថែមថា បញ្ហាផ្សេងទៀត គឺប្រជាជនភាគច្រើនមានការយល់ច្រឡំអំពីការបោះឆ្នោតជ្រើសរើសតំណាងរាស្ត្រទៅជាការបោះឆ្នោតជានាយករដ្ឋមន្ត្រីជាដើម។
លោក សុខ ទូច បន្តថា ការពង្រីកការផ្សព្វផ្សាយរបស់ស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធ គឺជារឿងសំខាន់ក្នុងការលើកកម្ពស់ការយល់ដឹងអំពីតួនាទីរបស់សភា និងសមាជិករដ្ឋសភា ឲ្យទៅដល់ប្រជាពលរដ្ឋទូទៅបានដឹង។
របាយការណ៍ស្ទង់មតិចុងក្រោយបង្អស់មួយរបស់វិទ្យាស្ថានជាតិប្រជាធិបតេយ្យ (NDI) បានរកឃើញថា មានប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរច្រើនលើសលប់ ពុំបានស្គាល់តួនាទីរបស់រដ្ឋសភា និងអ្នកតំណាងរាស្ត្រឡើយ។ របាយការណ៍ដដែល ក៏បានបង្ហាញទៀតថា ប្រជាពលរដ្ឋ៥៣%នៃអ្នកដែលបានធ្វើសម្ភាសន៍១.៨០០នាក់ នៅក្នុងខេត្តចំនួនបី នៅប្រទេសកម្ពុជា ដូចជាកំពង់ឆ្នាំង កំពង់ចាម និងក្រចេះ ដែលការស្ទង់មតិនោះបានបញ្ជាក់ថា ពួកគេមិនយល់ថា រដ្ឋសភាកំពុងធ្វើអ្វីទេ និងចំណែក៤៨%ផ្សេងទៀត មិនយល់ពីតួនាទីរបស់អ្នកតំណាងរាស្ត្រឡើយ។
អ្នកវិភាគសង្គមនានាបានចោទជាសំណួរថា ហេតុអ្វីបានជាប្រជាជនភាគច្រើនគាត់អត់យល់ដឹងអំពីតួនាទីរបស់រដ្ឋសភា ឬសមាជិកសភា? ព្រោះថា ជាង២០ឆ្នាំហើយដែលប្រទេសកម្ពុជា អនុវត្តរបបលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យសភានិយមនោះ ប៉ុន្តែប្រជាពលរដ្ឋមួយចំនួនធំនៅតែមិនបានយល់ដឹងទៅវិញ។
ឆ្លើយតបនឹងបញ្ហានេះ អ្នកវិភាគនយោបាយលោកបណ្ឌិត ឡៅ ម៉ុងហៃ មានប្រសាសន៍ថា បញ្ហានេះគឺដោយសារតែអំណាចរបស់អង្គនីតិប្រតិបត្តិមានឥទ្ធិពលខ្លាំង។
លោកបណ្ឌិត ឡៅ ម៉ុងហៃ មានប្រសាសន៍បន្តថា ចំពោះការផ្សព្វផ្សាយវិញ ក៏នៅមានតិចតួចនៅឡើយ និងទីតាំងចេញចូលរបស់សភា ក៏មានភាពស្មុគស្មាញ មិនបង្កភាពងាយស្រួលដល់ប្រជាពលរដ្ឋដែលចង់ដឹងអំពីដំណើរការរបស់សភាជាដើម។
លោក សុន ឆៃ ប្រធានក្រុមអ្នកតំណាងរាស្ត្ររបស់គណបក្ស សម រង្ស៊ី មានប្រសាសន៍ថា ប្រជាពលរដ្ឋទូទៅមានការលំបាកក្នុងការចូលស្ដាប់អ្នកតំណាងរាស្ត្រជជែកនៅសភា ហើយការបង្កើតការិយាល័យអ្នកតំណាងរាស្ត្រនៅតាមបណ្ដាខេត្ត ក៏នៅមានកម្រិតនៅឡើយ។
លោក សុន ឆៃ មានប្រសាសន៍បន្ថែមថា ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយក៏មិនបានចូលរួមក្នុងការលើកកម្ពស់ការយល់ដឹងអំពីតួនាទីរបស់រដ្ឋសភា និងសមាជិកសភាឲ្យប្រជាពលរដ្ឋបានដឹងនោះទេ។
ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ បញ្ហាផ្សេងទៀតគឺប្រជាពលរដ្ឋទូទៅនៅតាមមូលដ្ឋាន មិនបានទទួលព័ត៌មាន ហើយប្រជាពលរដ្ឋទាំងនោះក៏មិនមានការពិភាក្សាគ្នារវាងប្រជាពលរដ្ឋដទៃទៀតនៅក្នុងមូលដ្ឋានទាំងនោះ។
របាយការណ៍របស់ NDI បានរកឃើញថា មានចំនួន៤៦,៤% មិនដែលនិយាយពីការងារនយោបាយជាមួយមិត្តភក្ដិ ឬអ្នកជិតខាងឡើយ ហើយ២២,១%បានលើកឡើងថា ពួកគេមិនអាចពិភាក្សាដោយបើកចំហអំពីកិច្ចការនយោបាយនៅក្នុងសហគមន៍ឡើយ៕
កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖ ដើម្បីរក្សាសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ យើងខ្ញុំនឹងផ្សាយតែមតិណា ដែលមិនជេរប្រមាថដល់អ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះ។