ព័ត៌មានថ្មីៗ

សង្គមស៊ីវិលទាមទារឲ្យតុលាការផ្ដន្ទាទោសលោក ឈូក បណ្ឌិត

ដោយ វណ្ណ វិចារ — 2013-05-19T11:15:00Z

សហភាពការងារកម្ពុជា និងសហភាពសហជីពកម្ពុជា ដែលមានសម្ព័ន្ធសហជីព និងសមាគមចំនួន ១៤ មកពីវិស័យចំនួន ៩ មានសមាជិកជាង ១៥ម៉ឺននាក់ បានចេញសេចក្ដីថ្លែងការណ៍រួមមួយ នៅថ្ងៃទី១៨ ឧសភា ដើម្បីបង្ហាញពីការយកចិត្តទុកដាក់លើសំណុំរឿងរបស់លោក ឈូក បណ្ឌិត។ សង្គមស៊ីវិលជំរុញឲ្យតុលាការក្ដីប្រកបដោយតម្លាភាពនិងយុត្តិធម៌។

ប្រធានសហភាពសហជីពកម្ពុជា លោក រ៉ុង ឈុន មានប្រសាសន៍ថា សង្គមស៊ីវិលស្នើឲ្យតុលាការខេត្តស្វាយរៀង ធ្វើការងារឯករាជ្យ និងមិនស្ថិតក្រោមឥទ្ធិពលរបស់អ្នកធំដែលនៅពីក្រោយខ្នងលោក ឈូក បណ្ឌិត ដូចលើកមុនទៀត។ លោកបន្តថា ក្រុមសហជីពនឹងតាមឃ្លាំមើលដំណើរការក្តីនៅតុលាការដោយយកចិត្តទុកដាក់ ដើម្បីធានាថា កម្មការិនីរងគ្រោះនឹងទទួលបាននូវយុត្តិធម៌ពិតប្រាកដ។ ប៉ុន្តែលោកបញ្ជាក់ថា កម្មករមិនមានគម្រោងរៀបចំការដង្ហែក្បួនតវ៉ានៅមុខតុលាការខេត្តស្វាយរៀង នោះឡើយ។

លោក រ៉ុង ឈុន៖ «នៅតែធ្វើការទាមទារបន្តបន្ទាប់ បើការវិនិច្ឆ័យនៅថ្ងៃ២១ ខាងមុខនេះមិនបានផ្ដល់យុត្តិធម៌ទេជូនកម្មការិនីទាំងបីនាក់ហ្នឹងទេ យើងនឹងធ្វើការទាមទារនូវយុត្តិធម៌ យកជនល្មើសទៅផ្ដន្ទាទោសតាមច្បាប់»។

នៅក្នុងសេចក្ដីថ្លែងការណ៍ចំហរបស់តំណាងសហជីពកម្មករលើកឡើងថា សង្គមស៊ីវិលនិងកម្មករចង់ឃើញតុលាការឈរលើគោលការណ៍ឯករាជ្យពិតប្រាកដ ហើយក៏ចង់ឃើញរដ្ឋាភិបាលគាំទ្រចំពោះការដាក់ទោសតាមផ្លូវច្បាប់ចំពោះលោក ឈូក បណ្ឌិត ដើម្បីបង្ហាញពីចេតនាលុបបំបាត់និទណ្ឌភាពនៅកម្ពុជា។

សេចក្ដីថ្លែងការណ៍បន្តថា សង្គមស៊ីវិលមិនរាថយឡើយក្នុងការទាមទាររកយុត្តិធម៌ឲ្យជនរងគ្រោះទាំងបីនាក់ ហើយក៏មិនសុខចិត្តចំពោះបុគ្គលដែលមានលុយមានអំណាចប្រព្រឹត្តល្មើសច្បាប់បែរជាត្រូវតុលាការលើកលែងការចោទប្រកាន់នោះឡើយ។

ទាក់ទងនឹងសវនាការនេះ កម្មការិនីរងគ្រោះលោកស្រី កែវ នា នៅថ្ងៃទី១៩ ឧសភា មានប្រសាសន៍ថា បច្ចុប្បន្នកញ្ញាបានលាឈប់ពីរោងចក្រកៅវ៉េហើយ ដោយត្រឡប់ទៅធ្វើការជាកម្មការិនីនៅរោងចក្រមួយដែលជិតផ្ទះនាងវិញ។ លោកស្រីបន្តថា របួសដៃជាឧបសគ្គចម្បងបំផុតដែលមិនអាចឲ្យនាងតោងជិះឡានដោយរលាក់ៗ ទៅធ្វើការនៅកន្លែងចាស់បាន។

លោកស្រីបញ្ជាក់ថា កម្មការិនីរងគ្រោះទាំងអស់កំពុងជួបប្រទះនឹងបញ្ហាជីវភាព ដោយសារឈឺចាប់របួសបណ្ដាលមកពីគ្រាប់កាំភ្លើងនាំឲ្យប្រសិទ្ធភាពការងារធ្លាក់ចុះ ចំណូលក៏ថយ ឯចំណាយចាយវាយថ្លៃរបួសក៏កើនឡើងដែរ៖ «ខ្ញុំឡើងទៅស្អែកហ្នឹង ដាក់ច្បាប់នៅរោងចក្រហ្នឹង ដាច់លុយអស់ ៣០រៀលហើយ។ ខ្វះខាតច្រើនណាស់ ខ្ញុំឈឺដៃអ៊ីចឹង ចង់ធ្វើការនៅផ្ទះកុំឲ្យអស់លុយឡានលុយអីអ៊ីចឹងណាស់!»។

ទោះយ៉ាងណាក៏ដោយ ប្រធានមជ្ឈមណ្ឌលសិទ្ធិកម្ពុជា លោក អ៊ូ វីរៈ ព្យាករថា តុលាការខេត្តស្វាយរៀង នឹងមិនលើកលែងការចោទប្រកាន់លោក ឈូក បណ្ឌិត ដូចមុនទៀតទេ។ លោកបន្តថា លោក ឈូក បណ្ឌិត ជាមន្ត្រីគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា ដែលមានអ្នកមានអំណាចធំនៅពីក្រោយខ្នង ប៉ុន្តែគណបក្សកាន់អំណាចនឹងដាក់ទោសលោក ឈូក បណ្ឌិត ដើម្បីផ្គាប់ចិត្តអ្នកបោះឆ្នោតជាពិសេសក្រុមកម្មកររោងចក្រ។

លោក អ៊ូ វីរៈ៖ «រាប់សែនអ្នកដែលមានសិទ្ធិបោះឆ្នោត ហើយប្រហែលជាប្រឈមនឹងការជាប់ពន្ធនាគាររហូតដល់បោះឆ្នោត ហើយទើបដោះលែង។ តុលាការគ្មានឆន្ទៈដោះស្រាយរឿងហ្នឹងប្រកបដោយយុត្តិធម៌ទេ។ រឿងកាត់ក្តីនេះជារឿងនយោបាយ»។

អង្គការសិទ្ធិមនុស្ស និងក្រុមសហជីពបានចេញសេចក្ដីថ្លែងការណ៍រួមគ្នាមួយនៅថ្ងៃទី១៧ មីនា ដោយទាមទារឲ្យសាលាឧទ្ធរណ៍ពិចារណាឡើងវិញ និងបង្វែរសំណុំរឿងលោក ឈូក បណ្ឌិត ឲ្យមកសាលាដំបូងរាជធានីភ្នំពេញ ជាអ្នកបើកសវនាការជំនុំជម្រះក្ដីនេះវិញ។ ក្រុមអង្គការសង្គមស៊ីវិលបានសំដែងការមិនទុកចិត្តចំពោះការកាត់ក្តីរបស់តុលាការខេត្តស្វាយរៀង នោះឡើយ ហើយចាត់ទុកថា សំណុំរឿងលោក ឈូក បណ្ឌិត នេះ ជារឿយៗបានរក្សាទុកដែលជានិមិត្តរូបនៃនិទ្ទណ្ឌភាព ឬភាពគ្មានទោសពៃរ៍នៅកម្ពុជា។

ក្រុមអ្នកវិភាគសង្គមក្រើនរំលឹកថា តួនាទីសំខាន់ពីរយ៉ាងរបស់តុលាការ គឺទី១ គោរពនីតិរដ្ឋរក្សានូវភាពឯករាជ្យភាពរបស់ខ្លួនពីស្ថាប័ននីតិប្រតិបត្តិ និងប្រឆាំងការជ្រៀតជ្រែកផ្នែកនយោបាយ និងអំពើពុករលួយ។ ទី២ គឺធានានូវសិទ្ធិទទួលបានយុត្តិធម៌របស់ជនរងគ្រោះ និងសងជំងឺចិត្តដល់ជនរងគ្រោះ ដោយនាំឧក្រិដ្ឋជនយកមកផ្ដន្ទាទោស និងដើម្បីការពារមិនឲ្យកើតមានឡើងនូវឧក្រិដ្ឋកម្ម ហើយករណីនេះ ជារឿងពិសេសមួយសម្រាប់តុលាការកម្ពុជា ក្នុងការស្ដារឡើងវិញនូវភាពជឿជាក់ខ្លះ និងបង្ហាញថា ខ្លួនជាស្ថាប័នមួយស្វែងរកយុត្តិធម៌ពិតប្រាកដជូនប្រជាពលរដ្ឋ។

កាលពីថ្ងៃទី៤ មីនា សាលាឧទ្ធរណ៍បានប្រកាសសាលដីកាអសាធារណៈចោទប្រកាន់លោក ឈូក បណ្ឌិត ជាអភិបាលក្រុងបាវិត ពីបទបង្ករបួសស្នាមដោយអចេតនាតាមក្រមព្រហ្មទណ្ឌមាត្រា ២៣៦ ហើយបញ្ជូនសំណុំរឿងនេះ និងជនត្រូវចោទលោក ឈូក បណ្ឌិត ទៅសាលាដំបូងខេត្តស្វាយរៀង ដើម្បីជំនុំជម្រះតាមផ្លូវច្បាប់។ ការផ្ដន្ទាទោសតាមមាត្រា ២៣៦ នៃក្រមព្រហ្មទណ្ឌឆ្នាំ២០០៩ គឺត្រូវមានទោសជាប់ពន្ធនាគារពី ៦ខែ ដល់ ២ឆ្នាំ និងពិន័យជាប្រាក់ពី ១លានរៀល ទៅ ៤លានរៀល៕

កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖ ដើម្បីរក្សាសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ យើងខ្ញុំនឹងផ្សាយតែមតិណា ដែលមិនជេរប្រមាថដល់អ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះ។

មន្ត្រីមូលដ្ឋាននៅរតនគិរីរងការប្ដឹងពីបទបណ្ដេញពលរដ្ឋចេញពីភូមិ

ដោយ រដ្ឋា វីសាល — 2013-05-19T10:35:00Z

មន្ត្រីឃ្លាំមើលសិទ្ធិមនុស្សខេត្តរតនគិរី នៅថ្ងៃអាទិត្យ ទី១៩ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០១៣ ឲ្យដឹងថា មន្ត្រីថ្នាក់មេភូមិ និងជំនួយការភូមិតេន ឃុំយ៉ាទុង កំពុងរងការប្ដឹងតាមផ្លូវតុលាការពីបទរើសអើង គំរាមកំហែងបណ្ដេញប្រជាពលរដ្ឋចេញពីភូមិ។

សេចក្ដីអះអាងនេះកើតមានឡើងបន្ទាប់ពីប្រជាពលរដ្ឋភូមិតេន លោក រម៉ាស់ ស្វាង អាយុ ៤៧ឆ្នាំ ជនជាតិដើមភាគតិចចារ៉ាយ កាលពីថ្ងៃសុក្រ ទី១៧ ខែឧសភា បានមកការិយាល័យសមាគមអាដហុក សុំឲ្យសមាគមនេះជួយអន្តរាគមន៍ពាក្យប្ដឹងមេភូមិតេន លោក សល់ ជី និងជំនួយការភូមិ លោក សេវ ធ្វី ជូនមន្ត្រីស្ថាប័នអយ្យការតុលាការខេត្តរតនគិរី។

ដើមបណ្ដឹងលោក រម៉ាស់ ស្វាង មានប្រសាសន៍បញ្ជាក់ថា មន្ត្រីភូមិទាំងពីរបានរៀបចំគម្រោងប្រើប្រាស់អាជ្ញាធរប្រពៃណីប្រជុំបណ្ដេញលោកចេញពីភូមិ ដោយសារតែលោកបានប្ដឹងមន្ត្រីមូលដ្ឋានឃុំពីបទលក់ដីព្រៃឈើ។

លោកបន្តថា នេះគឺជាការគំរាមកំហែងទៅលើសិទ្ធិរស់នៅរបស់លោក និងរំលោភទៅលើច្បាប់រដ្ឋធម្មនុញ្ញ៖ «ធ្វើខុសអ៊ីចឹង ខ្ញុំប្ដឹងហ្នឹងហើយ បើសិនយើងទុកចោលអ៊ីចឹងវាមកបន្តធ្វើអាក្រក់តទៅទៀត។ ចង់ឲ្យថ្នាក់លើជួយណែនាំគេកុំឲ្យគេធ្វើបន្តទៀត»។

យោងពាក្យបណ្ដឹងរបស់លោក រម៉ាស់ ស្វាង ដែលប្ដឹងមន្ត្រីភូមិទាំងពីរបញ្ជាក់ថា កាលពីថ្ងៃទី២៥ ខែមេសា ឆ្នាំ២០១៣ លោកបានឃើញមានការប្រជុំសម្ងាត់មួយ ក្នុងនោះមានសមាសភាពមេឃុំ ជំទប់ទី១ឃុំ មេប៉ុស្តិ៍ ជាជនដែលលោកបានប្ដឹងពីបទលក់ដីព្រៃជាង ៤០០ហិកតារ កាលពីឆ្នាំ២០១១ និងមានជំនួយការភូមិ និងមេភូមិចូលរួមផង។ ពួកគេបានប្រជុំគ្នានៅក្រោមផ្ទះឈ្មោះ រម៉ាស អ៊ុក ប៉ុន្តែលោកមិនដឹងថា ពួកគេប្រជុំពីរឿងអ្វីទេ។ បន្ទាប់មកនៅថ្ងៃទី២៦ ខែមេសា ឆ្នាំ២០១៣ វេលាម៉ោង ៦ល្ងាច ឪពុកក្មេក និងប្អូនថ្លៃរបស់លោក បានចូលមកផ្ទះ ហើយសុំឲ្យលោកដកពាក្យប្ដឹងមន្ត្រីឃុំវិញ ប៉ុន្តែលោកមិនយល់ព្រម។

លុះដល់ថ្ងៃទី២៧ ខែមេសា ឆ្នាំ២០១៣ វេលាម៉ោង ៦ និង ២៣នាទីល្ងាច ឪពុកក្មេក និងមេកន្ទ្រាញ បានជួបលោកមកម្ដងទៀត ដើម្បីបញ្ជាក់ពីករណីនេះ ប៉ុន្តែលោកបានបដិសេធដដែល។ បន្ទាប់មកលោកបានឮសំឡេងមេក្រូ គឺសំឡេង លោក សេវ ធ្វី បានជិះម៉ូតូកាន់មេក្រូស្រែកហៅជុំវិញភូមិថា ចូលប្រជុំទាំងក្មេងទាំងចាស់យប់នេះ យើងនឹងប្រជុំពីមនុស្សម្នាក់ដែលបានប្ដឹងយើងពីមុននោះ និងបានប្រកាសចេញពីរោងប្រជុំភូមិថា តើយើងទាំងអស់គ្នាចង់ទុកវានៅទីនេះ ឬចង់បណ្ដេញវាចេញ? បើយើងទុកវានៅទីនេះទៀត យើងនឹងដួលរលំដោយសារវាម្នាក់។ ឮសំឡេងប្រកាសដូច្នេះ ប្រជាពលរដ្ឋមួយចំនួនបានស្រែកឡើងថា បណ្ដេញចេញៗ អ្នកខ្លះថា សម្លាប់វាចោលៗ ខ្លះថា ចាប់ដាក់គុកៗ និងខ្លះទៀតថា ដុតផ្ទះវាចោលឲ្យវាចេញពីទីនេះ។ ដោយភ័យខ្លាចបញ្ហានេះ លោកនិងគ្រួសារបានសម្រេចចិត្តចាកចេញពីភូមិទាំងយប់ដើម្បីសុវត្ថិភាព។

ឆ្លើយតបបញ្ហានេះ មេភូមិតេន លោក សល់ ជី បដិសេធថា សេចក្ដីចោទប្រកាន់ថា មិនពិត គឺលោកប្រជុំអ្នកភូមិក្នុងគម្រោងបណ្ដេញក្រុមហ៊ុនសម្បទានដែលឈូសឆាយព្រៃសហគមន៍ទៅវិញទេ៖ «កុំជឿបើជឿអ៊ីចឹងងាប់ហើយ ចេះតែវាយប្រហារគេអ៊ីចឹងអត់បានទេ»។

យ៉ាងនេះក្ដីប្រជាពលរដ្ឋភូមិតេន ដែលបានចូលរួមប្រជុំជាមួយមេភូមិ គឺលោក រម៉ាស វែត មានប្រសាសន៍បញ្ជាក់ថា លោកមេភូមិពិតជាបានប្រជុំចលនាឲ្យអ្នកភូមិមានចាស់ទុំ មេកន្ទ្រាញ បណ្ដេញលោក រម៉ាស ស្វាង ចេញពីភូមិ និងសុំឲ្យអ្នកភូមិរៃប្រាក់មួយគ្រួសារ ២០០ដុល្លារ ដើម្បីយកប្រាក់នោះប្រើប្រាស់យកឈ្នះតាមផ្លូវតុលាការក្នុងរឿងក្តីជាមួយលោក រម៉ាស់ ស្វាង៖ «ជយោ! ពួកយើងដេញគាត់ចេញពីទីនេះ កុំឲ្យគាត់នៅនេះ គេថា អ៊ីចឹង។ ...មានភាគតិចទេមិនចង់ឲ្យគាត់ទៅ»។

មន្ត្រីសម្របសម្រួលសមាគមការពារសិទ្ធិមនុស្សអាដហុក ខេត្តរតនគិរី លោក ឆាយ ធី មានប្រសាសន៍បញ្ជាក់ថា មន្ត្រីលោកបានរៀបចំពាក្យបណ្ដឹងករណីនេះជូនមន្ត្រីស្ថាប័នអយ្យការរួចហើយ។ លោកបន្តថា ប្រសិនមេភូមិធ្វើដូច្នេះមែន គឺជាអំពើរំលោភសិទ្ធិមនុស្ស៖ «ប្រើតួនាទីក្នុងអាជ្ញាធរបណ្ដេញចេញគឺជាលក្ខណៈខុសច្បាប់»។

កាលពីឆ្នាំ២០១១ លោក រម៉ាស ស្វាង បានដាក់ពាក្យប្ដឹងមកស្ថាប័នអយ្យការតុលាការខេត្តរតនគិរី ប្ដឹងមេឃុំជំទប់ទី១ និងនាយប៉ុស្តិ៍នគរបាលឃុំតេន ពីបទឃុបឃិតគ្នាយកដីព្រៃជាង ៤០០ហិកតារ លក់ចែកប្រាក់គ្នា ហើយយកប្រាក់មួយចំណែកចែកសហគមន៍មួយគ្រួសារបាន ២០០ដុល្លារ៕

ការយល់ដឹងនិងអត្ថន័យនៃវប្បធម៌គោរពគ្នាក្នុងសង្គមខ្មែរ

ដោយ វិជ័យ អានន្ទ — 2013-05-19T08:55:00Z

វប្បធម៌រូបិយសំដៅដល់រូបចម្លាក់ផ្សេងៗ និងប្រាង្គប្រាសាទជាច្រើន មានដូចជាប្រាសាទអង្គរវត្ត ប្រាសាទព្រះវិហារ ជាដើម។ រីឯវប្បធម៌អរូបិយសំដៅដល់សិល្បៈដែលឆ្លុះបញ្ចាំងដល់ការរស់នៅប្រចាំថ្ងៃ រួមមាន របាំ ចម្រៀងអាយ៉ៃ ចាប៉ីដងវែងជាអាថ៌ និងការឱនលំទោនសម្ដែងគារវៈ (គោរព) ដល់គ្នា និងគ្នាតាមឋានៈក្នុងសង្គមជាដើម។

«លើកដៃសំពះ ព្រោះយល់ថា គាត់ជាព្រឹទ្ធាចារ្យម្នាក់ គាត់មានបទពិសោធន៍ច្រើនជាងយើង។ ...ឲ្យតែគេមានអាយុច្រើនជាងយើង យើងលើកដៃសំពះគេហើយ...»៖ នេះជាទស្សនៈ និងការយល់ដឹងរបស់ពលរដ្ឋ និងសិស្សនិស្សិតមួយចំនួនដែលពួកគាត់ព្យាយាមផ្ដល់និយមន័យឲ្យពាក្យថា "គោរព" ដោយការសំពះគ្នាទៅវិញទៅមក ប៉ុន្តែពួកគាត់ទាំងនោះ ខ្លះឲ្យនិយមន័យថា ជាការគួរសមធ្វើតាមចាស់ៗជំនាន់មុន។ រីឯខ្លះទៀតពន្យល់ថា វិធីនៃការធ្វើគារវៈ (គោរព) គ្នា គឺធ្វើឡើងដើម្បីអភិរក្សវប្បធម៌ដ៏ល្អនេះកុំឲ្យបាត់បង់។ ម្យ៉ាងទៀត ការគោរពជាផ្នែកមួយនៃអំពើល្អដែលជាប់ទាក់ទងនឹងការប្រតិបត្តិឲ្យស្របនឹងទ្រឹស្ដីព្រះពុទ្ធសាសនា។ វចនៈរបស់ព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធបានចែងក្នុងគម្ពីរព្រះត្រៃបិដកថា អបចាយនធម៌ មានន័យថា ការគោរព គឺជាអំពើល្អមួយដែលពុទ្ធបរិស័ទ (អ្នកកាន់ព្រះពុទ្ធសាសនា) គួរប្រតិបត្តិតាម។

ទាក់ទងនឹងការគោរពនេះដែរ យុវជនដែលធ្វើការនៅអង្គការឥណទានក្រៅរដ្ឋាភិបាលមួយនារាជធានីភ្នំពេញ លោក សំ បូនី ឲ្យដឹងថា ការគោរពរបស់ពលរដ្ឋខ្មែរនៅពេលបច្ចុប្បន្នហាក់បង្ហាញឥរិយាបថខ្លាចច្រើនចំពោះបុគ្គលដែលខ្លួនគោរព ជាជាងការចេញពីចិត្តស្មោះត្រង់របស់ខ្លួន។

លោក សំ បូនី ផ្ដល់ឧទាហរណ៍ទិដ្ឋភាពខ្លះក្នុងសង្គម។ ជាក់ស្ដែងអ្នកបើកបររថយន្ត ឬម៉ូតូ ធ្វើដំណើរតាមផ្លូវនានា លោកសង្កេតឃើញថា ពលរដ្ឋមិនបង្ហាញការគោរពចំពោះច្បាប់ចរាចរណ៍នោះទេ ប៉ុន្តែពួកគាត់បែរជាខ្លាចប៉ូលិសដែលជាអ្នកអនុវត្តច្បាប់ជាអ្នកផាកពិន័យជាសំខាន់។

លោកចង្អុលបង្ហាញថា ពេលអ្នកបើកបរបើកម៉ូតូដល់ត្រង់កន្លែងណាដែលមានស្តុប ហើយភ្លើងស្តុបនោះបើកភ្លើងក្រហម ជាសញ្ញាឲ្យអ្នកបើកបរឈប់ ប៉ុន្តែអ្នកបើកបរបើឃើញនៅត្រង់ស្ដុបនោះមិនមានអាជ្ញាធរឈរជើងនៅត្រង់ចំណុចនោះទេ ពួកគាត់នឹងបើកបរបំពានច្បាប់ ប្រជ្រៀតគ្នាដណ្ដើមគ្នាទៅមុនដោយពុំមានការគោរពគ្នាឡើយ។

លោក សំ បូនី បញ្ជាក់ទៀតថា ការកើតមានបញ្ហានេះឡើង ទី១ គឺការអនុវត្តច្បាប់ ឬគោរពច្បាប់ចរាចរណ៍នៅមានកម្រិត។ ទី២ ប្រភពនៃការបង្កើតឲ្យមានធនធានមនុស្សធ្វើគំរូមិនល្អ ដូចជានៅក្នុងសាលារៀនជាដើមនោះ នៅមានគ្រូខ្លះខ្វះខាត់ផ្នែកជីវភាពអាចបង្ខំចិត្តធ្វើទង្វើមិនគប្បីដែលនាំឲ្យបាត់បង់តម្លៃនៃការគោរព ដូចជាករណីពួកគាត់ប្រព្រឹត្តអំពើពុករលួយនៅក្នុងសាលារៀនជាដើម។

លោក សំ បូនី អះអាងទៀតថា បុគ្គលដែលត្រូវគេគោរពគួរប្រកាន់នូវគុណធម៌ល្អៗជាគំរូដល់អ្នកជំនាន់ក្រោយឲ្យពួកគាត់យកគំរូតាម។ មួយវិញទៀត អ្នកជំនាន់មុនគួរធ្វើយ៉ាងណា ឲ្យអ្នកជំនាន់ក្រោយឃើញពីផលប្រយោជន៍នៃការគោរពនេះផង។

ទាក់ទងនឹងការគោរពនេះដែរ ប្រធានមជ្ឈមណ្ឌលវប្បធម៌ជាតិ និងសីលធម៌សង្គម លោក ប៉ូ សំណាង ពន្យល់ថា ការគោរពក្នុងទំនៀមទម្លាប់ពីបុរាណមកបង្ហាញថា ការគោរពមានរបៀបផ្សេងៗគ្នាតាមវ័យ និងឋានៈ នៃអ្នកដែលត្រូវគេគោរពនោះ។ ទី១ ការគោរពឪពុកម្ដាយដាក់លើកដៃសំពះដោយផ្គុំដៃទាំងទ្វេដាក់នៅត្រង់ចិញ្ចើម។ ទី២ ការគោរពគ្រូបាធ្យាយដាក់ដៃត្រង់ថ្ងាស។ ទី៣ គោរពព្រះសង្ឃ ដាក់ដៃត្រង់បង្ហើយក្បាល។ ទី៤ គោរពព្រះមហាក្សត្រ លើកដៃផុតក្បាលសម្រាប់គោរព។

លោក ប៉ូ សំណាង មានប្រសាសន៍ទៀតថា បច្ចុប្បន្នការគោរពនេះហាក់មានការធ្លាក់ចុះដោយសារពលរដ្ឋទទួលរងបទពិសោធន៍ឆ្លងកាត់សង្គ្រាមច្រើនជំនាន់ពេក។ មួយវិញទៀត ពេលបច្ចុប្បន្នកម្រិតនៃការយល់ដឹងពលរដ្ឋនៅមានកម្រិត។ ហេតុផលនៃការធ្លាក់ចុះវប្បធម៌នេះ ក៏អាចមកពីឥរិយាបថរបស់អ្នកជំនាន់មុនមិនបានប្រព្រឹត្តឲ្យត្រឹមត្រូវតាមវប្បធម៌របស់ខ្លួន។

ស្របគ្នានេះ ប្រធានយុវជននៃគណបក្ស សម រង្ស៊ី លោក សួង សោភ័ណ មានប្រសាសន៍ថា ការគោរពចេញពីសន្ដានចិត្តពិតប្រាកដ គឺជាការគោរពមួយដែលអ្នកប្រព្រឹត្តការគោរពធ្វើទាំងនៅចំពោះមុខ និងនៅក្រោយខ្នង។ ចំណែកអ្នកត្រូវគេគោរពនោះ គួរប្រកាន់ខ្ជាប់នូវគុណធម៌ក្នុងសន្តានមានព្រហ្មវិហារធម៌ទាំង ៤ ជាដើម។

ទាក់ទងនឹងវប្បធម៌នៃការគោរពគ្នានេះ តាមគម្ពីរព្រះត្រៃបិដក (គម្ពីរមូលដ្ឋានក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនា) បានចារពីតួនាទីនៃពុទ្ធបរិស័ទដែលគេគួរប្រតិបត្តិគោលការណ៍មួយចំនួនតាមតួនាទីរបស់ខ្លួន មានដូចជា មាតាបិតា ត្រូវប្រកាន់ព្រហ្មវិហារធម៌ ៤ និងសង្គហៈធម៌ ៥ យ៉ាងសង្គ្រោះកូន។

សង្គហធម៌ ៥យ៉ាងគឺ ទី១ បាបា និវារេន្តិ= មាតាហាមឃាត់កូនកុំឲ្យធ្វើអាក្រក់ដែលសង្គមស្អប់ខ្ពើម។ ទី២ បើកូនប្រកបដោយសេចក្ដីល្អត្រូវលើកទឹកចិត្តកូនឲ្យតាំងនៅក្នុងសេចក្ដីល្អនោះជាប់រហូត។ ទី៣ បើកូនអាយុគ្រប់គ្រាន់អាចចូលសិក្សាបាន មាតាត្រូវរួសរាន់បញ្ជូនកូនទៅសាលា។ ទី៣ បើកូនមានវ័យដល់ពេលដែលពួកគាត់ត្រូវមានគូស្រករគួរជួយផ្ដល់មតិយោបល់ក្នុងការជ្រើសរើសគូរស្រករនោះថា មនុស្សដែលគាត់បម្រុងជ្រើសរើសជាគូស្រករនោះស៊ីសង្វាក់នឹងចរិតលក្ខណៈរបស់កូនដែរ ឬយ៉ាងណា? ទី៥ បើមាតាមានទ្រព្យសម្បត្តិគួរសមអាចចែកឲ្យកូន។

រីឯកូនត្រូវប្រកាន់យកសង្គហធម៌៥ ធ្វើតបស្នងចំពោះម្ដាយឪពុក។ ចំណែកមេដឹកនាំប្រទេសត្រូវប្រកាន់យកគោលការណ៍មួយចំនួន រួមមាន ទសពិធរាជធម៌ ១០ ព្រហ្មវិហារ ៤ ចៀសវាងអគតិ ៤។ ទី១ ឆន្ទាគតិលំអៀងព្រោះស្រលាញ់ ដោយគិតថាអ្នកនេះជាកូន ជាប្អូន ជាបង ឬមិត្តសម្លាញ់ជាដើម បើទោះបីប្រព្រឹត្តកំហុសប៉ុន្មានក៏ខ្លួនអនុគ្រោះឲ្យ។ ទី២ ទោសាគតិ លំអៀងព្រោះស្អប់ បើទោះបីអ្នកដែលខ្លួនប្រព្រឹត្តត្រូវប៉ុន្មាន តែអ្នកនោះជាទីសំអប់របស់ខ្លួន។ ទី៣ ភយាគតិលំអៀងព្រោះភ័យខ្លាច បើទោះបីអ្នកនោះមានកំហុសប៉ុន្មាន ប៉ុន្តែខ្លួនអនុវត្តឲ្យត្រឹមត្រូវតាមច្បាប់ចំពោះទោសដែលអ្នកនោះបានប្រព្រឹត្ត។ ទី៤ មោហាគតិ លំអៀងបុគ្គលដែលស្ថិតក្រោមការគ្រប់គ្រងខ្លួនល្ងង់ និងសង្គហធម៌មួយចំនួនទៀតដើម្បីធ្វើជាគំរូថា ទៅជាមេដឹកនាំក៏ដោយត្រូវមានការគោរពដែរ៕

អ្នកនៅពោធិ៍សាត់ថាការផ្ដល់ដីសម្បទានជាមូលហេតុធ្វើឲ្យពលរដ្ឋក្រ

ដោយ មណ្ឌល កែវ — 2013-05-19T07:25:00Z

នៅឯខេត្តពោធិ៍សាត់ ប្រជាពលរដ្ឋនៅឃុំមួយចំនួនបានបន្ទោសថា ការផ្ដល់ដីសម្បទានសេដ្ឋកិច្ចដ៏ច្រើនលើសលប់ទៅឲ្យក្រុមហ៊ុននានាក្នុងខេត្តនេះ គឺជាកត្តាមួយបង្កឲ្យប្រជាពលរដ្ឋធ្លាក់ក្នុងភាពក្រីក្រ ការធ្វើចំណាកស្រុក និងការបោះបង់ចោលការសិក្សារបស់កូនចៅពួកគាត់។

ស្ត្រីអ្នកភូមិឈ្មោះ ឡោន ស៊ីវៃ ជាប្រជាពលរដ្ឋរស់នៅក្នុងភូមិក្រឡាញ់ ឃុំក្បាលត្រាច តាំងពីច្រើនជំនាន់មកហើយ។ អ្នកស្រីឈរសម្លឹងមើលសកម្មភាពគ្រឿងចក្រក្រុមហ៊ុនភាពីម៉ិច ដែលបានឈូសឆាយដីព្រៃអាស្រ័យផល និងរំលំដើមឈើហូបផ្លែរបស់អ្នកភូមិបណ្ដើរ រៀបរាប់ពីមូលហេតុដែលបច្ចុប្បន្នប្រជាពលរដ្ឋជាច្រើនក្នុងភូមិបានធ្វើចំណាកស្រុកទៅរកការងារធ្វើបណ្ដើរថា ដោយសារក្រុមហ៊ុនសម្បទានសេដ្ឋកិច្ចបានហាមអ្នកភូមិមិនឲ្យចូលទៅក្នុងព្រៃដើម្បីបេះផ្លែឈើ បោចវល្លិ ដងជ័រ ឬជីកទំពាំង ដូចពីមុនទៀតទេ ហេតុនេះហើយ ដើម្បីដោះស្រាយជីវភាពប្រចាំថ្ងៃ គឺមានតែធ្វើចំណាកស្រុករកការងារធ្វើដើម្បីរកប្រាក់មកជួយគ្រួសារប៉ុណ្ណោះ។

ស្ត្រី ឡោន ស៊ីវៃ៖ «បើយើងរករបរក្នុងព្រៃបានដូចកាលពីមុនទើបយើងអាចឧបត្ថម្ភឲ្យកូនបានរៀន។ឥឡូវបើយើងទៅធ្វើការឲ្យគេមួយថ្ងៃបាន ១២.០០០ (រៀល) យើងចាយបានតែ ១ថ្ងៃអស់ទៅហើយ បានអីឲ្យកូនរៀន។ បើដូចពីមុនទៅ បេះផ្លែឈើយ៉ាងតិចក៏មួយថ្ងៃបាន ៣ម៉ឺនដែរ។ រាល់ថ្ងៃពួកក្រមុំ កំឡោះដែលបាត់ពីផ្ទះ គឺទៅស៊ីឈ្នួលគេនៅភ្នំពេញ ឬទៅថៃ អស់ពីភូមិហើយ...»។

ប្រហាក់ប្រហែលនឹងអ្នកស្រី ឡោន ស៊ីវៃ ដែរ ស្ត្រីអ្នកភូមិវ័យ ៥៨ឆ្នាំ ឈ្មោះ កែប នីម ដាក់កន្ត្រកផ្លែមៀន ព្រៃដែលគាត់ទើបតែបេះបានពីក្នុងព្រៃចុះមកដីបណ្ដើរ រៀបរាប់បណ្ដើរថា ដោយសារតែជីវភាពរបស់គាត់ខ្វះខាត ទើបកូនស្រីរបស់គាត់អាយុ ១៥ឆ្នាំដែលរៀនដល់ថ្នាក់ទី៧ហើយនោះ បានឈប់រៀន និងទៅស៊ីឈ្នួលគេនៅឯទីប្រជុំជនស្រុកក្រគរ ដើម្បីដោះស្រាយជីវភាពគ្រួសារ។

គាត់បន្តថា សព្វថ្ងៃអ្នកភូមិជាច្រើនបានបញ្ឈប់កូនមិនឲ្យទៅរៀន ដើម្បីទៅស៊ីឈ្នួលឲ្យក្រុមហ៊ុន ឬធ្វើចំណាកស្រុករកការងារធ្វើ ព្រោះពួកគេគ្មានលទ្ធភាពគ្រប់គ្រាន់ក្នុងការទិញសំលៀកបំពាក់ និងផ្ដល់លុយឲ្យកូនទៅរៀនដូចពីមុនទៀតទេ៖ «បើអស់ព្រៃឈើហើយដឹងទៅរកអីទៀត។ ផ្លែឈើក៏រកមិនបាន នៅសល់តិចតួចនៅជិតភូមិ។ បើពីមុនយើងអាចទៅរករំដួលអីនៅលើភ្នំ ឥឡូវគេកាប់ឈូសឆាយអស់ហើយ។ បេះតែមួយកញ្ឆេរបានបួនប្រាំម៉ឺនអី ប៉ុន្តែឥឡូវអស់រលីងហើយ។ ក្មេងជំនាន់ក្រោយលែងស្គាល់រំដួលហើយ...»។

នៅឯតំបន់ជនបទមួយចំនួនស្ថិតក្នុងខេត្តពោធិ៍សាត់ យុវជនវ័យជំទង់ជាច្រើនបានបោះបង់ចោលការសិក្សា ដើម្បីជួយរកប្រាក់ដោះស្រាយជីវភាពគ្រួសារ ដោយខ្លះធ្វើចំណាកស្រុក និងខ្លះទៀតទៅស៊ីឈ្នួលឲ្យក្រុមហ៊ុនភាពីម៉ិច ឬនៅតាមទីប្រជុំជននានា។

២៤-មេសា-២០១៣៖ ចម្ការដំឡូងរបស់ក្រុមហ៊ុនភាពីម៉ិច នៅស្រុកក្រគរ ខេត្តពោធិ៍សាត់។ RFA/Mondulkeo

នៅក្នុងខេត្តពោធិ៍សាត់ រដ្ឋបានផ្ដល់សម្បទានដីសេដ្ឋកិច្ច ឲ្យក្រុមហ៊ុនចំនួន៤ ដែលមានទំហំដីប្រមាណ ១៣ម៉ឺនហិកតារ ក្នុងនោះមានក្រុមហ៊ុនភាពីម៉ិច ក្រុមហ៊ុន តូច ហ៊ាវ អ៊ិន ខូផូរ៉េស៊ិន ក្រុមហ៊ុន យូរី សាគរ និងក្រុមហ៊ុន រតនា វិសាល។ ការផ្ដល់សម្បទានដីសេដ្ឋកិច្ចដល់ក្រុមហ៊ុនទាំងនេះបណ្ដាលឲ្យប្រជាពលរដ្ឋជាច្រើននៅមូលដ្ឋានផ្ទាល់រងផលប៉ះពាល់។

អតីតជំទប់ទី២ ឃុំក្បាលត្រាច គឺលោក ភុល ឡឹង បានទទួលស្គាល់ពីហេតុផលនៃភាពក្រីក្រ និងការធ្វើចំណាកស្រុករបស់យុវជនប្រុសស្រីក្នុងភូមិថា គឺបណ្ដាលមកពីអ្នកភូមិពុំមានព្រៃអាស្រ័យផលដូចពីមុន។ លោកថា នៅតំបន់នេះអ្នកភូមិរស់ពឹងលើស្រែចម្ការ និងការអាស្រ័យផលអនុផលព្រៃឈើ។ ឥឡូវពុំអាចអាស្រ័យអនុផលព្រៃឈើបានធ្វើឲ្យជីវភាពអ្នកភូមិជួបការលំបាក បណ្ដាលឲ្យកើតមានការធ្វើចំណាកស្រុកដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហាក្រពះ។

លោក ភុល ឡឹង៖ «ពីដើមគាត់អត់ដែលទៅរកស៊ីឆ្ងាយទេ គាត់នឹកឃើញថា មុខរបរគាត់នៅជិតៗ និងងាយស្រួល។ ចូលក្នុងព្រៃតែបន្តិច គឺអាចរកបានប្រាក់មកដោះស្រាយជីវភាពបាន។ ឥឡូវមានព្រៃឯណាទៀតមានតែ ព្រៃដំឡូងរបស់ក្រុមហ៊ុនចិន ហើយគេមិនឲ្យចូលក្នុងព្រៃទេ។ អ៊ីចឹងហើយគឺគាត់ត្រូវរកស៊ីនៅទីឆ្ងាយ ដូចជាទៅថៃ ជាដើម...»។

កាលពីថ្ងៃទី៣ ខែមេសា ឆ្នាំ២០១៣ កន្លងទៅប្រជាពលរដ្ឋមកពីស្រុកភ្នំក្រវាញ ស្រុកក្រគរ និងស្រុកវាលវែង ខេត្តពោធិ៍សាត់ បានលើកគ្នាទៅភូមិគ្រឹះលោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន នៅឯទីក្រុងភ្នំពេញ សុំឲ្យលោកនាយករដ្ឋមន្ត្រីជួយអន្តរាគមន៍ឲ្យអាជ្ញាធរខេត្តដោះស្រាយផលប៉ះពាល់ចំពោះពួកគាត់។

លោក ហូ សិទ្ធី នាយកខុទ្ទកាល័យនាយករដ្ឋមន្ត្រីក៏បានផ្ញើលិខិតមកឲ្យលោកអភិបាលខេត្តពោធិ៍សាត់ គឺលោក ខូយ សុខា ពិនិត្យនិងដោះស្រាយ។ ហើយនៅថ្ងៃទី១១ ខែឧសភា ប្រជាពលរដ្ឋរាប់រយនាក់បានលើកគ្នាមកសាលាខេត្តពោធិ៍សាត់ ទាមទារឲ្យអាជ្ញាធរខេត្តជួយដោះស្រាយផលប៉ះពាល់ក្នុងបញ្ហាជម្លោះដីធ្លីជាមួយក្រុមហ៊ុន សម្បទានដីសេដ្ឋកិច្ចទាំងនេះ។

អភិបាលខេត្តពោធិ៍សាត់ គឺលោក ខូយ សុខា មានប្រសាសន៍ប្រាប់វិទ្យុអាស៊ីសេរី ថា គោលដៅរបស់រាជរដ្ឋាភិបាលក្នុងការផ្ដល់សម្បទានដីសេដ្ឋកិច្ចដល់ក្រុមហ៊ុន គឺដើម្បីកាត់បន្ថយភាពក្រីក្រជូនប្រជាពលរដ្ឋ។ លោកថា បច្ចុប្បន្នមានប្រជាពលរដ្ឋប្រមាណ ៥ពាន់នាក់កំពុងបំពេញការងារជាកម្មករដាំដំឡូងឲ្យក្រុមហ៊ុនភាពីម៉ិច។ ហើយក្នុងពេលដ៏ឆាប់ខាងមុខនេះ ក្រុមហ៊ុននឹងបង្កើតរោងចក្រផលិតម្សៅមី និងរោងចក្រផលិតក្រដាសដែលអាចផ្ដល់ការងារបន្ថែម ជូនប្រជាពលរដ្ឋក្នុងខេត្តពោធិ៍សាត់ រាប់ពាន់នាក់ទៀត។

លោក ខូយ សុខា៖ «បញ្ហាទាំងអស់នេះវាមិនមែនជាកត្តាសត្យានុម័តនោះទេ តែវាមានកត្តាខ្លះវាជាកត្តាអត្តនោម័តិដែលយើងអាចដោះស្រាយបាន។ យើងឈរលើមូលដ្ឋានហ្នឹង ហើយអាជ្ញាធរយើងក៏ខិតខំដែរ ដើម្បីដោះស្រាយ និងសម្របសម្រួលបន្តទៅទៀត...»។

យ៉ាងនេះក្ដី អ្នកវិភាគឯករាជ្យពីបញ្ហាការអភិវឌ្ឍសង្គម លោក កែម ឡី ពន្យល់ថា ការផ្ដល់សម្បទានដីសេដ្ឋកិច្ចអាចកាត់បន្ថយភាពក្រីក្រជូនប្រជាពលរដ្ឋបានលុះត្រាតែគេអនុវត្តឲ្យត្រឹមត្រូវតាមគោលការណ៍ដែលមានចែងក្នុងអនុក្រឹត្យឆ្នាំ២០០៥។ រួមមានការអភិវឌ្ឍកសិ-ឧស្សាហកម្ម ការផ្ដល់ការងារឲ្យប្រជាពលរដ្ឋបានធ្វើ មិនរងផលប៉ះពាល់ច្រើនដល់បរិស្ថាន មិនប៉ះពាល់ដល់សេដ្ឋកិច្ច សង្គមគ្រួសារ និងមិនប៉ះពាល់ដល់ដីព្រៃអភិរក្ស។

លោក កែម ឡី៖ «រឿងមួយទៀត គឺផលប៉ះពាល់ដល់វប្បធម៌នៃការធ្វើការងារ។ ដីសម្បទានសេដ្ឋកិច្ច មុននឹងផ្ដល់ឲ្យគេត្រូវរៀបចំវេទិកាពិគ្រោះយោបល់ជាក់លាក់ ស៊ីជម្រៅ និងគ្រប់ជ្រុងជ្រោយជាមួយប្រជាពលរដ្ឋដែលរងផលប៉ះពាល់ និងអាជ្ញាធរដែនដី។ ប៉ុន្តែកន្លងទៅយើងមិនដែលឃើញមានក្រុមហ៊ុនណាមួយធ្វើបញ្ហានេះទេ...»។

លោក កែម ឡី បន្តថា ក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ការផ្ដល់សម្បទានដីសេដ្ឋកិច្ចពុំមានការសិក្សាដល់ទីជម្រៅចំពោះផលប៉ះពាល់បរិស្ថាន និងផលប៉ះពាល់ដល់សេដ្ឋកិច្ចសង្គមណាមួយចេញផ្សាយជាសាធារណៈនោះទេ។ លោកថា គេពុំអាចផ្ដល់សម្បទានដីសេដ្ឋកិច្ចដោយយកដីអាស្រ័យផលប្រជាពលរដ្ឋ ឬដីព្រៃស្រោងដើម្បីដាំដំឡូង ឬដាំដើមកៅស៊ូនោះទេ។ ទង្វើបែបនេះ គឺជាការជំរុញឲ្យប្រជាពលរដ្ឋធ្លាក់ក្នុងអន្លង់នៃភាពក្រីក្រទៅវិញទេ៕

ពលរដ្ឋនៅបន្ទាយមានជ័យបិទផ្លូវតវ៉ារឿងភ្លើងអគ្គិសនី

ដោយ សួន សុផលមុន្នី — 2013-05-19T03:50:00Z

ការលើកក្បួនតវ៉ារបស់ប្រជាពលរដ្ឋជាច្រើនភូមិ ក្នុងឃុំបន្ទាយនាង ស្រុកមង្គលបុរី នៅព្រឹកថ្ងៃទី១៨ ខែឧសភា បានរំសាយទៅវិញ លាយឡំទៅនឹងការខកចិត្ត ដោយសារតែក្រុមអាជ្ញាធរមូលដ្ឋានពុំបានផ្ដល់ចម្លើយច្បាស់លាស់ណាមួយ ឆ្លើយតបចំពោះសំណើទាមទារឲ្យមានការផ្លាស់ប្ដូរម្ចាស់ម៉ៅការភ្លើងអគ្គិសនីនៅក្នុងមូលដ្ឋានដែលជាការស្នើសុំរបស់អ្នកភូមិ។

ប្រជាពលរដ្ឋនៅឃុំបន្ទាយនាង លើកឡើងថា ក្រុមហ៊ុនម៉ៅការភ្លើងអគ្គិសនីប្រើល្បិចធ្វើកុងទ័រភ្លើង ដើរលឿន និងប្រើពាក្យសំដីអសុរោះទៅលើអតិថិជនជាអ្នកជាវអគ្គិសនីប្រើប្រាស់៖ «ព្រោះអាជីវករភ្លើងប្រើពាក្យសំដីដាក់អតិថិជន ហើយគីឡូវាមិនប្រក្រតីផង មានបញ្ហាច្រើនទៀត។ ណាទៅបង់ភ្លើងឲ្យតែសួរនាំអីតែងតែជេរគេឯង ប្រជាជនតវ៉ាអីគេថា បើមិនពេញចិត្តផ្ដាច់។ ប្រជាពលរដ្ឋថា បើមិនប្រាប់ហេតុផលគ្នា ដូចថា គីឡូវាមិនប្រក្រតី ដូចថា ខែមុន ៧គីឡូ ខែនេះឡើង ៨៦គីឡូ ខ្លះ ១០០ជាងឡើង ៣០០អីអ៊ីចឹងទៅ។ ដូចមានគ្រួសារមួយឡើងដល់ ១.០០០គីឡូ។ ប្រជាជនទៅតវ៉ាសំដីមិនសមវាជេរគេឯង»។

អ្នកខ្លះទៀតបន្ថែមថា ម្ចាស់ក្រុមហ៊ុនម៉ៅការតភ្ជាប់បណ្ដាញអគ្គិសនីនៅក្នុងភូមិនោះ ឈ្មោះ សុខ វិទិត និងប្រពន្ធឈ្មោះ នាង ក្រៅពីបានលួចកែច្នៃឲ្យកុងទ័រអគ្គិសនីដើរលឿន ហើយបានប្រើអាវុធបាញ់គំរាមអ្នកភូមិដែលទៅសួរនាំពីភាពមិនប្រក្រតីនោះថែមទៀត៖ «ថៅកែហ្នឹងឈ្មោះ សុខ វិទិត មានរឿងជាមួយប្រជាពលរដ្ឋច្រើនពេកភ្លើងហ្នឹងស៊ីគីឡូ សេវាមិនត្រឹមត្រូវ ប្រជាជនសួរនាំថា ភ្លើងហ្នឹងឡើងច្រើនពេក គាត់ហ្នឹងបានយកកាំភ្លើងទៅបាញ់គំរាមផ្ទះអ្នកស្រុកថៅកែភ្លើងឈ្មោះ សុខ វិទិត អ្នកទៅបាញ់មិនត្រឹមត្រូវ ដូចថា ផ្ទះធ្លាប់ក្នុងគ្រួសារអំពូលបីបួន ទូរទស្សន៍អស់ហាសិបគីឡូឡើងទៅដល់ជាង ១០០គីឡូ។ មួយគីឡូថ្លៃ ១.២០០បាត ហើយពេលប្រជាជនមកសួរគាត់ពន្យុះឲ្យប្រជាជនមិនបាច់ប្រើទេ ហើយទៅប្ដឹងទៅ»។

វិទ្យុអាស៊ីសេរី មិនអាចទាក់ទងតំណាងក្រុមហ៊ុនអគ្គិសនីដើម្បីសុំប្រតិកម្មជុំវិញការលើកឡើងរបស់អតិថិជននេះបានទេ។ ប៉ុន្តែក្រុមអាជ្ញាធរស្រុកមង្គលបុរី និងមន្ត្រីអាជ្ញាធរខេត្តបន្ទាយមានជ័យ ដែលបានចុះទៅធ្វើកិច្ចអន្តរាគមន៍សុំកុំឲ្យអ្នកភូមិបិទកំណាត់ផ្លូវជាតិលេខ៥ ដោយបង្វែរក្បួនរបស់អ្នកភូមិតវ៉ាទៅជួបជុំគ្នានៅក្នុងបរិវេណវត្តបន្ទាយនាង។ ក្រុមអាជ្ញាធរបានលើកឡើងថា ការធ្វើសេចក្ដីសម្រេចចំពោះសំណើទាមទាររបស់អ្នកភូមិជាសិទ្ធិរបស់អាជ្ញាធរអគ្គិសនីកម្ពុជា។

ប្រធានសម្របសម្រួលអង្គការលីកាដូ ប្រចាំខេត្តបន្ទាយមានជ័យ លោក ភុន ឈិន ដែលបានតាមដានហេតុការណ៍នោះថ្លែងថា ភាគីប្រជាពលរដ្ឋបានស្នើសុំផ្លាស់ប្ដូរអ្នកផ្គត់ផ្គង់បណ្ដេញអគ្គិសនី ប៉ុន្តែក្រុមអាជ្ញាធរឆ្លើយតបថា ពួកគេពុំមានសិទ្ធិសម្រេចទេ ព្រោះជាសិទ្ធិរបស់អាជ្ញាធរអគ្គិសនីកម្ពុជា។ ទន្ទឹមគ្នានេះ ក្រុមអាជ្ញាធរបានបញ្ចុះបញ្ចូលសុំឲ្យអ្នកភូមិធ្វើការសម្របសម្រួលជាមួយអ្នកផ្គត់ផ្គង់អគ្គិសនី។

លោក ភុន ឈិន៖ «សុំឲ្យផ្គត់ផ្គង់មកផ្ដិតមេដៃ ឬក៏មកធ្វើការសុំទោសពួកគាត់ជាសាធារណៈ ប៉ុន្តែប្រជាពលរដ្ឋយល់ថា គ្រាន់តែធ្វើអ៊ីចឹងមិនអាចទទួលយកបាន។ ជាគោលបំណងរបស់ពួកគាត់ គឺសុំឲ្យមានការផ្លាស់ប្ដូរតែម្ដង ហើយអ៊ីចឹងខាងអាជ្ញាធរគាត់អត់អាចហ៊ានសម្រេចយ៉ាងណាកើតទេ ដោយសារជារឿងអាជ្ញាធរអគ្គិសនីធ្វើការដោះស្រាយ»។

មន្ត្រីអង្គការលីកាដូ លោក ភុន ឈិន បញ្ជាក់បន្ថែមថា អាជ្ញាធរគួរព្យាយាមសម្របសម្រួលបញ្ហានេះឲ្យបានល្អ ដើម្បីជៀសវាងកុំឲ្យមានទំនាស់រីករាលដាលធំ។ អង្គការលីកាដូ គិតថា ក្នុងនាមរដ្ឋ រដ្ឋអាចចូលរួមធ្វើកិច្ចអន្តរាគមន៍ ថ្វីត្បិតអាជ្ញាធរអគ្គិសនីជាផ្នែកមួយរបស់រដ្ឋ ប៉ុន្តែរដ្ឋគួរតែជួយអន្តរាគមន៍។ ករណី នេះភាគីក្រុមហ៊ុនអគ្គិសនី មានការលួចកែច្នៃកុងទ័រភ្លើងអគ្គិសនី ធ្វើឲ្យអតិថិជន ខាតបង់ប្រាក់កាស ដូច្នេះរដ្ឋគួរយកចិត្តទុកដាក់បញ្ហានេះ៕

សង្គមស៊ីវិលសាទរចំណាត់ការចំពោះបញ្ហាបាក់ពិតានរោងចក្រនៅកំពង់ស្ពឺ

ដោយ សុ ជីវី — 2013-05-19T03:25:00Z

ក្រុមជំនាញបានរកឃើញថា ហេតុការណ៍បាក់ពិតាននោះ កើតឡើងដោយសារបញ្ហាខុសឆ្គងផ្នែកបច្ចេកទេសសាងសង់របស់ម្ចាស់សំណង់ និងក្រុមហ៊ុនសាងសង់អាគារក្នុងរោងចក្រ។ ករណីនេះក្រសួងរៀបចំដែនដី នគរូបនីយកម្ម និងសំណង់ ចាត់វិធានការអោយអាជ្ញាធរខេត្ត ត្រួតពិនិត្យផ្អាកការសាងសង់អាគារបន្ថែមក្នុងរោងចក្រនេះ និងការសាងសង់សំណង់ផ្សេងទៀតក្នុងខេត្ត។

សហជីពកម្មករ និងអង្គការសង្គមស៊ីវិលសាទរចំពោះចំណាត់ការរបស់ក្រសួងដែនដី និងនគរូបនីយកម្ម និងសំណង់ ព្រមទាំងបានអំពាវនាវអោយមានការស្រាវជ្រាវបន្ថែមពីមូលហេតុនៅពីក្រោយ ដែលនាំអោយមានការបាក់ស្រុតអាគារ ដើម្បីធានាថា បញ្ហាដដែលនេះនឹងមិនកើតឡើងនៅទីកន្លែងដទៃទៀត។

ប្រធានសហភាពការងារកម្ពុជា លោក អាត់ ធន់ មានប្រសាសន៍ថា ចំណាត់ការរបស់ក្រសួងគឺជាការរួមចំណែកមួយក្នុងការធានាសុវត្ថិភាពការងារដល់កម្មករដែលកំពុងធ្វើការនៅក្នុងរោងចក្រសហគ្រាសនានា នៅក្នុងខេត្តនេះ។ យ៉ាងណាលោកថា ចំណាត់ការបែបនេះគួរតែត្រូវធ្វើឡើងនៅទូទាំងប្រទេស៖ «ចំពោះការចាប់ផ្ដើមត្រួតពិនិត្យឡើងវិញហ្នឹង ខ្ញុំសុំស្នើថា គួរតែពិនិត្យទាំងចាស់ទាំងថ្មី។ អាចាស់បើវាមានហើយមិនត្រូវតាមស្តង់ដារ ត្រូវវាយចោល ឬផ្អាកដំណើរការសិន តែអាថ្មីសាងសង់ដាច់ខាតថា ត្រូវតែតាមស្តង់ដារមានវិស្វករត្រួតពិនិត្យត្រឹមត្រូវទើបមានប្រសិទ្ធភាព»។

រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងរៀបចំដែនដី នគរូបនីយកម្ម និងសំណង់ ណែនាំអភិបាលខេត្តកំពង់ស្ពឺ អោយចាត់វិធានការត្រួតពិនិត្យចំពោះសំណង់ដែលស្ថិតនៅក្នុងរង្វង់ភូមិសាស្ត្ររបស់ខេត្ត និងផ្អាកការសាងសង់បណ្ដោះអាសន្នសំណង់អាគារក្នុងរោងចក្រដេរស្បែកជើង វីង ស្តារ។

លិខិតរបស់លោករដ្ឋមន្ត្រី អ៊ឹម ឈុនលឹម ផ្ញើជូនអភិបាលខេត្តកំពង់ស្ពឺ ចុះថ្ងៃទី១៧ ខែឧសភា បានបញ្ជាក់ថា សំណង់នៅក្នុងរោងចក្រ វីង ស្តារ ស៊ូ ដែលបានបាក់ធ្លាក់សង្កត់កម្មករនោះ ជាសំណង់សាងសង់បន្ថែមលើសប្លង់អនុញ្ញាត។ ការសាងសង់នោះជាការខុសឆ្គងរបស់ម្ចាស់សំណង់ដែលលួចសាងសង់បន្ថែម និងជាកំហុសរបស់ក្រុមហ៊ុនសំណង់ដែលបានសាងសង់ខុសលក្ខណៈបច្ចេកទេស។ យ៉ាងណាលិខិតនោះពុំបានបញ្ជាក់ពីឈ្មោះក្រុមហ៊ុនឡើយគ្រាន់តែថា ក្រុមហ៊ុននោះពុំបានចុះបញ្ជីប្រកបអាជីវកម្មសាងសង់ត្រឹមត្រូវតាមច្បាប់ទេ។

លិខិតដដែលបន្តថា ភាគីរោងចក្រ និងក្រុមហ៊ុនសំណង់ត្រូវទទួលខុសត្រូវចំពោះគ្រោះថ្នាក់ដែលកើតចេញពីកំហុសឆ្គងនៃការសាងសង់របស់ខ្លួន។

អ្នកសម្របសម្រួលបណ្ដាញរួបរួមដើម្បីគណនេយ្យភាពសង្គមនៅអាស៊ីបូព៌ា និងប៉ាស៊ីហ្វិក ប្រចាំកម្ពុជា លោក សន ជ័យ មានប្រសាសន៍ថា ក្រសួងរៀបចំដែនដី នគរូបនីយកម្ម និងសំណង់ គួរតែរកអោយឃើញពីភាពមិនប្រក្រតីដែលនៅពីក្រោយការសាងសង់អាគារនៅក្នុងខេត្តនេះ។

លោក សន ជ័យ បន្តថា នៅមានចម្ងល់ជាច្រើនដែលក្រសួងត្រូវឆ្លើយបំភ្លឺក្នុងករណីបែបនេះ៖ «រោងចក្រដែលធ្វើអោយកម្មករស្លាប់ហ្នឹង ថាតើមានការចុះអធិការកិច្ចដោយមន្ត្រីថ្នាក់ចាត់ និងថ្នាក់មូលដ្ឋានដែរ ឬទេ? ប្រសិនបើមានថា តើពេលនោះពួកគេទៅធ្វើអី? បានជាមិនដឹងអំពីភាពមិនប្រក្រតីក្នុងការសាងសង់អាគារហ្នឹង។ វាអាចជាការឃុបឃិតណាមួយជាមួយដែនដីហ្នឹងហើយបានជាសំណង់នេះអាចសាងសង់ទៅរួច ព្រោះថា វាជាសំណង់ មិនមែនជាសំណង់ផ្ទះល្វែង ១ ឬ ខ្ទមទ្រុងមាន់មួយ ដែលគេសង់នៅក្បែរចម្ការទេ វាជារោងចក្រដ៏ធំ ហេតុអីអាជ្ញាធរខ្វះការត្រួតពិនិត្យ វាជារឿងចម្លែក»។

ហេតុការណ៍បាក់ស្រុតពិតានថ្ម ឬហៅថា ប្លង់សេឡៅតឿ នៃអាគាររោងចក្រផលិតស្បែកជើង វីង ស្តា នៅខេត្តកំពង់ស្ពឺ កាលពីព្រឹកថ្ងៃព្រហស្បតិ៍ ទី១៦ ឧសភា បណ្ដាលឲ្យកម្មករ ស្លាប់ ២នាក់ គឺប្រុសមួយស្រីមួយ។ ចំណែកអ្នករបួសមានជាង ១០នាក់៕

ផ្ទះ៤០០ខ្នងនៅសៀមរាបត្រូវខ្យល់ព្យុះបំផ្លាញក្នុង៤ខែដើមឆ្នាំ២០១៣

ដោយ ហង្ស សាវយុត — 2013-05-18T12:40:00Z

ហេតុការណ៍នៃគ្រោះធម្មជាតិនេះ ក្រៅតែពីបំផ្លាញផ្ទះសម្បែង គឺថែមទាំងធ្វើឱ្យប្រជាពលរដ្ឋមួយចំនួនទទួលរងគ្រោះថ្នាក់ផងដែរ។

ស្រុកជីក្រែង ដែលនៅចម្ងាយប្រមាណ ៧០គីឡូម៉ែត្រ ភាគខាងកើតពីទីក្រុងសៀមរាប បានរងគ្រោះដោយសារខ្យល់ព្យុះបំផ្លាញផ្ទះអស់ប្រមាណជិត ៨០ខ្នង កាលពីថ្ងៃទី១៥ ខែឧសភា កន្លងទៅ។

អភិបាលស្រុកជីក្រែង គឺលោក ប៉ោ សេរីរ័ត្នមុន្នី លោកបានមានប្រសាសន៍កាលពីរសៀលថ្ងៃសៅរ៍ ទី១៨ ខែឧសភា ថា ខ្យល់ព្យុះដែលមានភ្លៀងធំ ព្រមទាំងធ្លាក់ព្រិលផង បានបោកបក់បំផ្លាញលំនៅឋាននៅក្នុងស្រុករបស់លោកចំនួន ៤ឃុំ កាលពីថ្ងៃទី១៥ ខែឧសភា កន្លងទៅ៖ «ឃុំគោកធ្លកក្រោម ៧ភូមិ ឃុំជីក្រែង មាន ៤ភូមិ ឃុំស្ពានតោ្នត មាន ៦ភូមិ និងឃុំកំពង់ក្ដី មាន ២ភូមិ។ ការខូចខាត គឺរលំផ្ទះ ៣៦ខ្នង ប៉ើងដំបូល និងជញ្ជាំង ៤២ខ្នង»។

ហេតុការណ៍គ្រោះធម្មជាតិនោះ បណ្ដាលឱ្យក្មេងប្រុសម្នាក់អាយុ ១០ឆ្នាំ រងរបួសបាក់ឆ្អឹងដងកាំបិត ដោយសារផ្ទះរលំសង្កត់ និងស្ត្រីម្នាក់ទៀតបានរងរបួសដោយសាររន្ទះបាញ់។

អាជ្ញាធរស្រុកជីក្រែង បានឱ្យដឹងថា នេះជាការរងគ្រោះលើកទី២ នៅក្នុងស្រុករបស់គេ។ កាលពីអំឡុងខែមីនា កន្លងទៅ ខ្យល់ព្យុះធ្លាប់បោកបក់បំផ្លាញលំនៅឋានប្រជាពលរដ្ឋនៃស្រុកនេះចំនួន ៤៦ខ្នងម្ដងមកហើយ។

កាលពីថ្ងៃទី១៥ ខែឧសភា ដែរ ខ្យល់ព្យុះបានបោកបក់បំផ្លាញលំនៅឋានរបស់ប្រជាពលរដ្ឋនៅឃុំត្រីញ័រ ស្រុកពួក ចំនួន ១៣ខ្នង។

កាកបាទក្រហមកម្ពុជា ខេត្តសៀមរាប និងអង្គការក្រៅរដ្ឋាភិបាលមួយចំនួន មានអង្គការផ្លេន (Plan) ជាដើម កំពុងមមាញឹកក្នុងការចុះចែកអំណោយសង្គ្រោះបន្ទាន់នៅតាមកន្លែងរងគ្រោះទាំងនោះ។

នាយកប្រតិបត្តិកាកបាទក្រហមកម្ពុជា ខេត្តសៀមរាប លោក ស៊ុំ សំអន បានមានប្រសាសន៍ថា ក្នុងរយៈពេលជាង ៤ខែនៃដើមឆ្នាំ២០១៣ ខ្យល់ព្យុះបានគំរាមកំហែងដល់ការរស់នៅរបស់ប្រជាពលរដ្ឋ និងបំផ្លាញលំនៅឋានជាច្រើនកន្លែង៖ «ចាប់ពីខែមករា ដល់ថ្ងៃទី១៦ ខែឧសភា កន្លងមកហ្នឹង គឺសាខាកាកបាទក្រហមខេត្តសៀមរាប បានផ្ដល់ជំនួយសង្គ្រោះដល់គ្រួសារដែលរងគ្រោះដោយសារខ្យល់កន្ត្រាក់ហ្នឹងនៅ ១២ស្រុក។ រងគ្រោះសរុប ៤០០គ្រួសារ បានន័យថា ៤០០ខ្នងផ្ទះ។ រលំ ១៦៥ខ្នង របើក ២៣៥ខ្នង»។

ក្នុងរយៈពេលជាង ៤ខែ ឆ្នាំ២០១៣ នៅទូទាំងខេត្តសៀមរាប មានមនុស្សចំនួន ១០នាក់បានរងរបួសដោយសារផ្ទះរលំសង្កត់ ចំណែកមនុស្ស ២នាក់ ស្លាប់ និង២នាក់ផ្សេងទៀតបានរងរបួសដោយសាររន្ទះបាញ់។

មន្ត្រីកាកបាទក្រហមកម្ពុជា បានបញ្ជាក់ថា ក្នុងរយៈពេលជាង ៤ខែ ឆ្នាំ២០១៣ គឺលំនៅឋានខូចខាត និងមនុស្សរងគ្រោះដោយសារខ្យល់ព្យុះ មានចំនួនកើនឡើង បើប្រៀបធៀបទៅនឹងរយៈពេលដូចគ្នាកាលពីឆ្នាំមុន។

បើទោះបីជាមន្ត្រីកាកបាទក្រហម មិនអាចបញ្ជាក់ពីចំនួនលំនៅឋានខូចខាត និងមនុស្សរងគ្រោះដោយសារខ្យល់ព្យុះ និងរន្ទះបាញ់ កាលពីឆ្នាំមុនក៏ដោយ ក៏គេអះអាងថា តួលេខលំនៅឋានខូចខាត និងមនុស្សរងគ្រោះរយៈពេលជាង ៤ខែឆ្នាំនេះ គឺកើនឡើងប្រហែល ៣ដង ជាងកាលពីឆ្នាំមុន៕

បក្សប្រជាជនប្រើសម្ដីប្អូនប្រុសលោក កឹម សុខា បង្អាប់បក្សប្រឆាំង

ដោយ វណ្ណ វិចារ — 2013-05-18T12:15:00Z

ការជ្រើសយកប្អូនប្រុសប្រធានស្តីទីគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ ដើម្បីនិយាយបរិហារបន្សាបឥទ្ធិពលទាក់ទាញសំឡេងឆ្នោតរបស់គណបក្សប្រឆាំងនេះ ត្រូវបានប្រជាពលរដ្ឋមួយចំនួនយល់ថា ជាវិធីដែលសង្គមមិនឲ្យតម្លៃ។

ការធ្វើបែបនេះ កើតឡើងក្រោយពេលដែលគណបក្សកាន់អំណាចបានផ្សព្វផ្សាយប្រសាសន៍របស់មេដឹកនាំគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ លោក សម រង្ស៉ី និងលោក កឹម សុខា ដែលថ្លែងរិះគន់គ្នាទៅវិញទៅមក កាលពីមិនទាន់ត្រូវរ៉ូវគ្នា។

មួយសប្ដាហ៍ចុងក្រោយនេះ ប្អូនប្រុសលោក កឹម សុខា ឈ្មោះ កឹម សុខុន បង្ហាញវត្តមានលើកញ្ចក់ទូរទស្សន៍ក្នុងស្រុកស្ទើររៀងរាល់ថ្ងៃ។ ការបង្ហាញវត្តមានរបស់លោក កឹម សុខុន នោះ ធ្វើឡើងដើម្បីពន្យល់ពលរដ្ឋកុំឲ្យបោះឆ្នោតឲ្យគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ។

អតីតអគ្គលេខាធិការរងគណបក្ស សិទ្ធិមនុស្ស លោក កឹម សុខុន បច្ចុប្បន្នកាន់តំណែងជាទីប្រឹក្សារាជរដ្ឋាភិបាល កាលពីថ្ងៃទី១៧ ឧសភា បានថ្លែងទៅកាន់ពលរដ្ឋនៅខេត្តកណ្ដាល ថា គោលនយោបាយគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ ជាគោលនយោបាយខ្យល់មិនអាចជឿបានទេ។ លោកបញ្ជាក់ថា ការប្ដូរក្បាលម៉ាស៊ីនដឹកនាំរដ្ឋាភិបាលមួយ គឺជាប្រការគ្រោះថ្នាក់បំផុតសម្រាប់ប្រទេសជាតិទាំងមូល។ ហេតុនេះ ពលរដ្ឋត្រូវតែបោះឆ្នោតគាំទ្រលោក ហ៊ុន សែន ជានាយករដ្ឋមន្ត្រី។ ម្យ៉ាងទៀត គោលនយោបាយគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ ធ្វើឡើងដើម្បីបម្រើផលប្រយោជន៍មេបក្សប្រឆាំងទាំងពីរប៉ុណ្ណោះ។

ប្រសាសន៍លោក កឹម សុខុន ដែលថ្លែងវាយប្រហារគណបក្សប្រឆាំង និងលើកតម្កើងគណបក្សកាន់អំណាចនេះ មានរយៈពេលជិតកន្លះម៉ោង។ ហើយប្រសាសន៍នោះក៏ត្រូវបានផ្សព្វផ្សាយយ៉ាងទូលំទូលាយនៅតាមកញ្ចក់ទូរទស្សន៍ទូទាំងប្រទេសទៀត។

ទោះជាយ៉ាងណាក្តី ប្រធានស្តីទីគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ លោក កឹម សុខា បានបដិសេធមិនធ្វើអត្ថាធិប្បាយតបយ៉ាងណាចំពោះពាក្យសម្ដីរបស់លោក កឹម សុខុន នោះឡើយ។ ប៉ុន្តែលោកពន្យល់ថា គណបក្សប្រជាជនតែងតែប្រើប្រាស់យុទ្ធសាស្ត្រផ្តល់ប្រាក់ឧបត្ថម្ភ និងបុណ្យសក្តិ ដើម្បីអូសទាញមន្ត្រីគណបក្សប្រឆាំង។ ពេលអូសទាញបាន មន្ត្រីទាំងនោះនឹងត្រូវបានគេប្រើជាកូនអុកសម្រាប់វាយប្រហារបក្សប្រឆាំងវិញ។ លោកបញ្ជាក់ថា គណបក្សប្រជាជនចាប់ផ្ដើមខ្លាចគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ ដោយសារសន្ទុះគាំទ្ររបស់ពលរដ្ឋ។

ទាក់ទងនឹងបញ្ហានេះ ប្រធានមជ្ឈមណ្ឌលសិទ្ធិមនុស្សកម្ពុជា និងអ្នកវិភាគនយោបាយឯករាជ្យ លោក អ៊ូ វីរៈ មានប្រសាសន៍ថា ការជ្រើសរើសយកលោក កឹម សុខុន មកវាយប្រហារគណបក្សប្រឆាំងនេះ មិនមែនជារឿងប្លែកទេក្នុងសង្គមនយោបាយកម្ពុជា។ លោកបន្តថា បើសិនជាគណបក្សប្រឆាំងបានទទួលសកម្មជនពីគណបក្សប្រជាជន ក៏នឹងធ្វើសកម្មភាពប្រហាក់ប្រហែលគ្នានេះដែរ។ លោកកត់សម្គាល់ថា អ្វីដែលមិនស្មើភាពគ្នាក្នុងការប្រកួតប្រជែងនោះ គឺគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា គ្រប់គ្រងប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយលើសលប់តែម្តង។

អ្នកវិភាគនយោបាយ និងសង្គមមួយចំនួន យល់ថា ការថ្លែងហែកហួរគណបក្សប្រឆាំងពីសំណាក់លោក កឹម សុខុន ជាការបង្ហាញគំរូមិនល្អមួយក្នុងបរិបទនយោបាយដែលមិនបង្ហាញពីភាពជឿនលឿនក្នុងការប្រកួតប្រជែងដោយសេរី និងយុត្តិធម៌។

កាលពីថ្ងៃទី១៦ ឧសភា លោក ហ៊ុន សែន ក៏ថ្លែងចោទថា ចលនាចង់ផ្ដួលរំលំរបបរាជានិយម ក៏សម្ងំខ្លួនពួនអាត្មាក្នុងបក្សសង្គ្រោះជាតិ ហើយលោកព្រមានកុំឲ្យបក្សប្រឆាំងតវ៉ា ពេលដែលអាជ្ញាធរចាប់ខ្លួនជនក្បត់ជាតិទាំងនោះ។ ប៉ុន្តែ គណបក្សសង្គ្រោះជាតិ ក៏បានចេញមុខបដិសេធរឿងនេះដែរ។ ក្រៅពីនេះ គណបក្សកាន់អំណាចក៏ចាត់ចែងឲ្យអតីតមន្ត្រីគណបក្ស សម រង្ស៉ី និងគណបក្ស សិទ្ធិមនុស្ស លោក ញឹក វណ្ណរ៉ា ចេញមុខបកអាក្រាតគណបក្សប្រឆាំង សម រង្ស៉ី ទៀតផង៕

ពលរដ្ឋសង្ឃឹមថាកីឡាប្រដាល់កម្ពុជាល្បីលើឆាកអន្តរជាតិ

ដោយ វណ្ណ វិចារ — 2013-05-18T12:01:30Z

ពលរដ្ឋមួយចំនួន ឲ្យដឹងថា ពួកគាត់សង្ឃឹមថា កីឡាករសំណព្វចិត្តរបស់គាត់នឹងមានឈ្មោះល្បីលើឆាកអន្តរជាតិ និងអាចបង្ហាញមុខតាមកញ្ចក់ទូរទស្សន៍ល្បីៗលើពិភពលោកទៀតផង។

ប្រដាល់បង្ហូរឈាមយកលុយនេះជាបំណងសំខាន់បំផុតរបស់កីឡាករកម្ពុជា។ កីឡាករភាគច្រើនហាក់មិនរំពឹងថា ពួកគេនឹងអាចមានឈ្មោះបោះសំឡេងលើឆាកអន្តរជាតិនោះឡើយ។ ពួកគេអះអាងស្រដៀងៗគ្នាថា មកពីស្រឡាញ់ប្រដាល់ និងមានជីវភាពខ្វះខាត ទើបពួកគាត់ឡើងវ៉ៃលើសង្វៀន។

ប៉ុន្តែ អ្នកគាំទ្រវិញ ប្រាថ្នាចង់ឲ្យកីឡាដ៏ពេញនិយមរបស់កម្ពុជា មួយនេះ មានសន្ទុះរីកចម្រើនលំដាប់ថ្នាក់ពិភពលោក។

អ្នកចូលចិត្តមើលប្រដាល់ លោក មឿន ធាវី ឲ្យដឹងថា លោកតែងគាំទ្រ និងចង់លើកស្ទួយកីឡាប្រដាល់នេះខ្លាំងណាស់ ហើយលោកតែងតែទៅមើលនៅសង្វៀនជារៀងរាល់ថ្ងៃសៅរ៍ អាទិត្យ មិនដែលខកខាននោះទេ។ លោកបន្តថា លោកក៏តាមដានមើលកីឡាករបរទេសវ៉ៃនៅតាមប៉ុស្តិ៍ទូរទស្សន៍ល្បីៗ ដូចជា អេចប៊ីអូ (HBO) ឬហ្វកស្ពត (FOX Sport) ដែរ ដោយសង្កេតឃើញថា ក្បាច់ប្រយុទ្ធកីឡាករទាំងនោះមិនល្អដូចខ្មែរទេ ប៉ុន្តែខុសគ្នាត្រង់ថា ខ្មែរយើងច្រើនតែចាញ់ហត់។ លោកបញ្ជាក់ថា នៅថ្ងៃខាងមុខ លោកក៏មានបំណងចង់ឲ្យកូនប្រុសដែលទើបមានអាយុជាង ៦ឆ្នាំ ចូលហ្វឹកហាត់ប្រដាល់ដែរ បើសិនណាអាជ្ញាធរមានការយកចិត្តទុកដាក់លើសុខទុក្ខកីឡាករបានសមរម្យ។

តម្លៃខ្លួនរបស់អ្នកប្រដាល់ពេលឡើងវ៉ៃ គូធម្មតា មួយលើកៗអ្នកឈ្នះបានប្រាក់ ២០ម៉ឺនរៀល និងអ្នកចាញ់បាន ១៥ម៉ឺនរៀល។ ចំពោះគូពិសេសវិញ គឺឈ្នះបាន ៣០ម៉ឺនរៀល និងចាញ់បានប្រាក់ ២៥ម៉ឺនរៀល។ ឯគូឯក អ្នកឈ្នះបាន ៤៥ម៉ឺនរៀល និងអ្នកចាញ់បាន ៤០ម៉ឺនរៀល។ គូប្រដាល់អន្តរជាតិ អ្នកឈ្នះបាន ២៥០ដុល្លារ និងអ្នកចាញ់បាន ២០០ដុល្លារ។ ក្រៅពីនោះ ក៏មានគូប្រដាល់ដណ្ដើមខ្សែក្រវាត់ដណ្ដើមប្រាក់លាន និងកម្មវិធីប្រដាល់លក់សំបុត្រក្នុងពិធីបុណ្យទានផ្សេងៗជាដើម។

ការប្រកួតប្រដាល់តាមស្ថានីយទូរទស្សន៍នានា សុទ្ធតែមានម្ចាស់ឧបត្ថម្ភកម្មវិធីធំ និងអ្នកសហការជាច្រើនក្រុមហ៊ុនទៀត។ ក្រុមហ៊ុនឯកជនទាំងនោះ ត្រូវចំណាយប្រាក់រាប់ម៉ឺនដុល្លារក្នុង ១កម្មវិធីៗ ដើម្បីបានសិទ្ធិចូលផ្សាយពាណិជ្ជកម្មក្នុងកម្មវិធីប្រដាល់។

បុគ្គលិកក្រុមហ៊ុនឯកជនមួយឲ្យដឹងថា ក្រុមហ៊ុនរបស់គាត់ទិញម៉ោងផ្សាយពាណិជ្ជកម្មក្នុងកម្មវិធីប្រដាល់តាមទូរទស្សន៍ ព្រោះថា កម្មវិធីនេះមានអ្នកទស្សនាច្រើន។ ប៉ុន្តែ លោកមិនដឹងថាកីឡាករដែលឡើងវ៉ៃទាំងនោះបានប្រាក់តម្លៃខ្លួន ឬប្រាក់ឧបត្ថម្ភប៉ុន្មានឡើយ។ លោកបញ្ជាក់ថា បើសិនជាក្រុមហ៊ុនមួយជួលតួកុនផ្សាយពាណិជ្ជកម្ម ក្រុមហ៊ុននោះត្រូវចំណាយលុយជួលតួកុនម្នាក់នោះផង និងចំណាយឲ្យទូរទស្សន៍ផង។ ប៉ុន្តែ បើផ្តល់សម្លៀកបំពាក់ឲ្យកីឡាករឡើងវ៉ៃលើសង្វៀនវិញ គឺចំណាយតែប្រាក់ឲ្យទូរទស្សន៍ចប់សាច់រឿងតែម្តង។ មួយវិញទៀត កីឡាករម្នាក់ យ៉ាងតិចណាស់ក៏បង្ហាញមុខតាមកញ្ចក់ទូរទស្សន៍ម្តងជាងម្ភៃនាទីដែរ បើធៀបនឹងអ្នកចម្រៀងដែលច្រៀងម្តងបានយ៉ាងច្រើនណាស់ពីរបទប៉ុណ្ណោះ។ បើទោះជាមានក្រុមហ៊ុនឯកជនធំៗឧបត្ថម្ភកម្មវិធីប្រដាល់ និងមានការនាំយកកីឡាករបរទេសជាច្រើនមកប្រកួតនៅក្នុងប្រទេស ឬយកកីឡាករជាតិទៅប្រកួតនៅក្រៅប្រទេសក្តី ប៉ុន្តែការប្រកួតទាំងនោះមិនមែនជាលក្ខណៈអន្តរជាតិពិតប្រាកដនោះទេ។ បើនិយាយឲ្យស្រួលស្តាប់ គួរប្រើពាក្យថា វ៉ៃលក់សំបុត្រ។

ទោះជាយ៉ាងណាក្តី អគ្គលេខាធិការសហព័ន្ធកីឡាប្រដាល់កម្ពុជាស្ម័គ្រចិត្ត លោក ម៉ឹល កាដូ ថ្លែងថា កម្ពុជា មានគោលដៅច្បាស់លាស់ក្នុងការនាំកីឡាប្រដាល់សេរី ឬគុនខ្មែរនេះឲ្យទៅដល់ឆាកអន្តរជាតិ។ ចំណែកឯនៅក្នុងស្រុក សហព័ន្ធក៏បានរៀបចំឲ្យកីឡាករគ្រប់ក្លឹបឡើងប្រកួតជាប្រចាំ រក្សាលំនឹងក្លឹបប្រដាល់ឲ្យនៅគង់វង្ស មានលុយកាក់គ្រប់គ្រាន់ ដើម្បីជួយផ្គត់ផ្គង់កីឡាករ។ លោកបន្តថា បច្ចុប្បន្នមហាជនទូទាំងពិភពលោក អាចមើលការប្រកួតកីឡាប្រដាល់ក្បាច់បុរាណខ្មែរ តាមរយៈទូរទស្សន៍ក្នុងស្រុកដែលផ្សាយទៅបរទេស ឬក៏ទស្សនាតាមគេហទំព័រយូធូប (Youtube) ក៏បាន។ លោកបញ្ជាក់ថា បើសិនជាកីឡាប្រដាល់ល្បីទូទាំងពិភពលោកហើយនោះ ជីវភាពកីឡាករក៏ល្អទៅតាមនោះដែរ។

លោកបន្តថា កម្ពុជា ត្រូវការធនធានមនុស្សផ្នែកកីឡា លិខិតបទដ្ឋានគតិយុត្តិ ធនធានផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុ ព្រមទាំងគោលនយោបាយច្បាស់លាស់មួយទើបអាចនាំឲ្យវិស័យកីឡារីកចម្រើន ល្បីល្បាញលើសកលលោកបាន។

ទន្ទឹមនឹងនេះ គ្រូប្រដាល់តាមក្លឹបមួយចំនួនលើកឡើងស្រដៀងគ្នាថា ដើម្បីឲ្យប្រដាល់រីកចម្រើន គឺត្រូវពឹងផ្អែកលើការជំរុញទឹកចិត្ត និងការគាំទ្រផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុជាចម្បង។ ក្លឹបប្រដាល់សព្វថ្ងៃ មិនមានលទ្ធភាពស្វែងរកម្ចាស់ឧបត្ថម្ភដោយខ្លួនឯងនោះទេ ព្រោះក្រុមហ៊ុនឯកជន គឺគេសំដៅតែទូរទស្សន៍ប៉ុណ្ណោះ។ ផ្ទុយពីអន្តរជាតិ ក្លឹបមានការគាំទ្រផ្ទាល់ពីក្រុមហ៊ុនឯកជន។ ក្លឹបប្រដាល់កម្ពុជា រកចំណូលបានចំនួន ១៥ដុល្លារ បើសិនមានកីឡាករក្នុងក្លឹបឡើងប្រដាល់មួយគូ។

សារព័ត៌មានកីឡានៅកម្ពុជា បានបិទទ្វារជាបណ្ដើរៗ ដោយសារមូលហេតុហិរញ្ញវត្ថុ និងខ្វះការគាំទ្រ។ សូម្បីតែគេហទំព័ររបស់សហព័ន្ធកីឡាអូឡាំពិក ក៏មិនសូវសម្បូរព័ត៌មានផ្សព្វផ្សាយសម្បូរបែបឡើយ។ ឆ្នោតកីឡាជាតិដែលបង្កើតឡើងដើម្បីស្វែងរកមូលនិធិអភិវឌ្ឍន៍កីឡានោះ ក៏ត្រូវដួលរលំ ដោយសារតែមិនមានអ្នកលេង។

កាលពីសម័យសង្គមរាស្ត្រនិយម និងសម័យសាធារណរដ្ឋខ្មែរ លន់ នល់ វិស័យកីឡាប្រដាល់កម្ពុជា និងកីឡាផ្សេងៗ មានការរីកចម្រើនខ្លាំងបើធៀបនឹងបណ្ដាប្រទេសក្នុងតំបន់អាស៊ី។ កីឡាករប្រដាល់កម្ពុជា សម័យនោះ ដែលមានឈ្មោះល្បី ដូចជា កីឡាករ ជា សារ៉ាក់ កីឡាករ យឹម យឿន ជាដើម។ ពលរដ្ឋវ័យចំណាស់ រំឭកថា កាលពីឆ្នាំ៧០ កីឡាករ ជា សារ៉ាក់ វ៉ៃកីឡាករថៃ ដែលជាម្ចាស់ខ្សែក្រវាត់ និងជាម្ចាស់មេដាយមាសឲ្យសន្លប់នៅទឹកទី១ ទៀតផង។ កាលពីជំនាន់នោះ កីឡាករជម្រើសជាតិ មានជីវភាពធូរធារគួរសម។ រដ្ឋាភិបាលជាអ្នកធានារ៉ាប់រងទាំងស្រុងក្នុងការផ្គត់ផ្គង់ជីវភាព ហើយពួកគេត្រូវរស់នៅប្រមូលផ្តុំក្នុងបុរីកីឡាសព្វថ្ងៃ។ ប៉ុន្តែបច្ចុប្បន្ន កីឡាករជម្រើសជាតិខ្មែរ មិនថាវិញ្ញាសាណាមួយទេ ពួកគេត្រូវប្រកបមុខរបរមួយផ្សេងទៀត ដើម្បីផ្គត់ផ្គង់ជីវភាព ហើយមិនមានបុរីឯណាឲ្យកីឡាករស្នាក់នៅដូចមុនឡើយ៕

ពលរដ្ឋមានជម្លោះដីមកពីតំបន់ពីរផ្សេងគ្នាដាក់ញត្តិជូននាយករដ្ឋមន្ត្រី

ដោយ សុ ជីវី — 2013-05-18T10:55:00Z

កាលពីទៀបភ្លឺ ក្រុមអ្នកភូមិដែលមានជម្លោះដីធ្លីជាមួយលោកឧកញ៉ា ប៉ែន លឹម អតីតទីប្រឹក្សាប្រធានព្រឹទ្ធសភា លោក ជា ស៊ីម នៅឃុំកន្ទួត ស្រុកជាំក្សាន្ត ខេត្តព្រះវិហារ បាននាំគ្នាមកលុតជង្គង់លើកដៃសំពះសុំអន្តរាគមន៍ពីលោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន នៅដើមពោធិ៍ខាងកើតភូមិគ្រឹះរបស់លោក នៅក្បែរវិមានឯករាជ្យ ប៉ុន្តែត្រូវបានអាជ្ញាធរធ្វើការបំបែក និងបានប្រើអំពើហិង្សាទៅលើប្រជាពលរដ្ឋថែមទៀត។

តំណាងអ្នកភូមិ លោកស្រី សាត សាវឿន មានប្រសាសន៍ថា ពួកគាត់តំណាងអោយអ្នកភូមិប្រមាណ ២០០គ្រួសារ ដែលមានជម្លោះដីធ្លីអូសបន្លាយតាំងពីឆ្នាំ២០០៧ មក និងមិនទាន់មានដំណោះស្រាយនៅឡើយ។ លោកស្រីបន្តថា ដោយអស់ជម្រើសទើបនាំគ្នាលើកបដា និងលុតជង្គង់អង្វរលោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ប៉ុន្តែលទ្ធផលដែលទទួលបានគឺអំពើហិង្សា។

លោកស្រី សាត សាវឿន៖ «នេះខ្ញុំជម្រាបដល់ប្រមុខរដ្ឋាភិបាល និងលោកជំទាវអោយបានដឹង សម្រាប់ថាខ្ញុំប្រជាពលរដ្ឋខ្ញុំឈឺចាប់មកសំពះសុំ ពួកខ្ញុំទន់ភ្លន់ណាស់មកដល់អោយក្រាបថ្វាយបង្គំទៅអស់ជម្រើសហើយ។ ប៉ូលិសវាយក៏វាយចុះ ធ្វើម៉េច ប៉ូលិសគេវាយមែន។ សបញ្ជាក់អោយឃើញថា នៅក្នុងព្រៃគេធ្វើបាប មកដល់ក្នុងស្រុកហើយគេធ្វើបាប សម្លម្ជូរមួយឆ្នាំងនេះពិតជាជូរណាស់។ ហីសម្ដេចក៏ដែរ អោយខ្ញុំទៅជួបនឹងធុងសំរាម ក៏ខ្ញុំទៅដែរ ទៅទាំងស្រាតក៏ខ្ញុំទៅដែរ ក្រែងខ្ញុំស្លៀកសម្លៀកបំពាក់មានគ្រឿងសព្វាវុធ ស្រាតក៏ខ្ញុំទៅដែរ ទឹកចុងក្រោយរបស់អ្នកព្រំដែនហើយ ឈឺចាប់ណាស់»។

ស្របគ្នានេះដែរ ពលរដ្ឋមានបញ្ហាដីធ្លីពាក់ព័ន្ធនឹងការដកហូតដីសម្រាប់ព្រលានយន្តហោះក្នុងភូមិហ្មសែត សង្កាត់ប៉ាលហាល ក្រុងព្រះវិហារ ក៏បាននាំគ្នាលើកបដាសុំអន្តរាគមន៍ពីលោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី។

តំណាងពលរដ្ឋ លោក សុខ គឹមសុន មានប្រសាសន៍ថា ពួកគាត់ភ័យខ្លាចអាជ្ញាធររឹបអូសដីដោយពុំមានសំណងសមរម្យ នៅពេលដែលពួកគាត់នៅមិនទាន់ទទួលបានព័ត៌មានពីការផ្ដល់សំណងនៅឡើយ៖ «ទាំងអស់ហ្នឹង ៧៨គ្រួសារ យោងតាមអភិបាលខេត្តកាត់អោយ។ ក្នុងអភិបាលខេត្តគាត់អត់ទាន់កំណត់ថាដេញយើងថ្ងៃណាដែរ គ្រាន់តែបិទប្រកាសថាដីហ្នឹងដីដកហូតតែម្តង។ យើងបារម្ភថា ទី១ ទៅគាត់កែប្រែក្នុងចិត្តទៅថាដីហ្នឹងយើងប្រគល់អោយគាត់ ហើយបានគាត់មិនតវ៉ាបានមិននិយាយ ដល់ពេលគាត់ដកហូតទៅ តើខ្ញុំបានអីនិយាយជាមួយគាត់។ តើអោយពួកខ្ញុំទៅនៅឯណា? ពួកខ្ញុំបារម្ភបាននាំគ្នាម៉ោអោយសម្ដេចជួយ»។

តាមការអះអាងរបស់ពលរដ្ឋ អោយដឹងថា ខាងខុទ្ទកាល័យលោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន បានបង្វែរអោយពួកគេដាក់លិខិតតវ៉ាទៅអាកាសចរណ៍ស៊ីវិល និងទៅទីស្ដីការគណៈរដ្ឋមន្ត្រីជំនួសវិញ៕

ព្រះសង្ឃខ្មែរក្រោម៣អង្គត្រូវវៀតណាមចាប់ផ្សឹក

ដោយ ទីន ហ្សាការីយ៉ា — 2013-05-18T09:55:00Z

ការចាប់ខ្លួនព្រះសង្ឃនេះ ធ្វើឡើងនៅក្រោយពេលអាជ្ញាធរបានចាប់ខ្លួនប្រជាពលរដ្ឋចំនួន ៥នាក់ផ្សេងទៀត កាលពីថ្ងៃទី១៥ ឧសភា ដោយសារប្រជាពលរដ្ឋទាំងនោះតវ៉ាការពារព្រះសង្ឃគង់នៅក្នុងវត្ត។

ព្រះចៅអធិការវត្តព្រៃជាប់ ស្ថិតនៅស្រុកជ្រោយញ ខេត្តឃ្លាំង ត្រូវបានអាជ្ញាធរវៀតណាម ដោះលែងឲ្យនៅក្រៅឃុំវិញ ក្នុងចំណោមព្រះសង្ឃចំនួន ៣អង្គ ដែលអាជ្ញាធរបានចាប់ខ្លួនកាលពីថ្ងៃទី១៦ ឧសភា។

ព្រះសង្ឃមួយអង្គសុំមិនបញ្ចេញព្រះនាម បានឲ្យដឹងតាមទូរស័ព្ទពីប្រទេសវៀតណាម នៅថ្ងៃទី១៨ ឧសភា ថា អាជ្ញាធរវៀតណាម បានដោះលែងព្រះចៅអធិការវត្តស្ដីទីវត្តព្រៃជាប់ ព្រះតេជព្រះគុណ លី ចិន្តា ឲ្យនៅក្រៅឃុំវិញ ក្រោយគេបានផ្សឹកព្រះអង្គនៅថ្ងៃទី១៦ ដដែលនោះ ប៉ុន្តែព្រះអង្គមានសភាពមិនប្រក្រតី ពោលគឺព្រះអង្គបាត់ការចងចាំ និងបែកពពុះមាត់រហូតដល់សន្លប់។ ព្រះតេជព្រះគុណឲ្យដឹងថា នៅព្រះសង្ឃចំនួន ២អង្គទៀត អាជ្ញាធរមិនទាន់ដោះលែងនៅឡើយ។

ព្រះតេជព្រះគុណដដែល បានឲ្យដឹងទៀតថា ក្រៅពីការចាប់ខ្លួនព្រះសង្ឃនៅវត្តព្រៃជាប់ នៅឯវត្តសេរីតាសេក នៅក្នុងខេត្តឃ្លាំង ដូចគ្នា អាជ្ញាធរវៀតណាម កំពុងឡោមព័ទ្ធវត្តតាំងពីថ្ងៃទី១៧ ឧសភា ក្នុងគោលបំណងចង់ចាប់ព្រះចៅអធិការវត្តព្រះនាម លីវ នី និងព្រះសង្ឃព្រះនាម ថាច់ ធឿន។ ប៉ុន្តែ ប្រជាពលរដ្ឋនៅវត្តព្រៃជាប់ បានរារាំងមិនឲ្យអាជ្ញាធរចាប់ខ្លួនព្រះសង្ឃទាំងពីរអង្គនេះទេ។

ការចាប់ខ្លួនព្រះសង្ឃនៅវត្តទាំងពីរដើម្បីចាប់ផ្សឹកនេះ ធ្វើឡើងតាមសេចក្ដីប្រកាសរបស់ប្រធានសមាគមសាមគ្គីព្រះសង្ឃស្នេហាជាតិ ព្រះនាម យឿង ញឿង ដោយបញ្ជាក់ពីមូលហេតុនៃការចាប់ខ្លួននោះថា ព្រះសង្ឃទាំងនោះមានជាប់ពាក់ព័ន្ធនឹងអង្គការសមាគមនៅក្រៅប្រទេស។

វិទ្យុអាស៊ីសេរី មិនអាចទាក់ទងប្រធានសមាគមសាមគ្គីព្រះសង្ឃស្នេហាជាតិ ព្រះតេជព្រះគុណ យឿង ញឿង ដើម្បីសុំបំភ្លឺអំពីបញ្ហានេះបាននៅឡើយទេ នៅថ្ងៃទី១៨ ឧសភា។

តំណាងសហព័ន្ធខ្មែរកម្ពុជាក្រោមប្រចាំនៅកម្ពុជា លោក តាំង សារៈ មានប្រសាសន៍ថា អាជ្ញាធរវៀតណាម បានចោទប្រកាន់ព្រះសង្ឃខ្មែរក្រោមបែបនេះជារឿងរើសអើង ហើយបញ្ហានេះជារឿងរំលោភសិទ្ធិមនុស្ស។

ការប៉ុនប៉ងចង់ចាប់ផ្សឹកព្រះចៅអធិការវត្តព្រៃជាប់ ព្រះតេជព្រះគុណ លី ចិន្តា និងព្រះចៅអធិការវត្តសិរីតាសេក នេះ មិនមែនជាលើកទី១ ទេ អាជ្ញាធរវៀតណាម ចុះទៅចាប់ផ្សឹកព្រះសង្ឃទាំងពីរអង្គនេះជាច្រើនលើកមកហើយ តែមិនបានសម្រេច ដោយសារប្រជាពលរដ្ឋជំទាស់។

ទាក់ទងនឹងបញ្ហានេះ លេខាធិការដ្ឋានអង្គការសមាគមខ្មែរកម្ពុជាក្រោម នៅថ្ងៃទី១៨ ឧសភា បានចេញសេចក្ដីថ្លែងការណ៍ថា ការចាប់ផ្សឹកព្រះសង្ឃ និងការចាប់ខ្លួនប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរនៅស្រុកជ្រោយញ នេះ ជារឿងរំលោភសិទ្ធិមនុស្សយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ។

សេចក្ដីថ្លែងការណ៍សង្កត់ធ្ងន់ថា អាជ្ញាធរវៀតណាម បានជ្រៀតជ្រែកកិច្ចការផ្ទៃក្នុងរបស់វត្តព្រៃជាប់ និងវត្តសេរីតាសេក។ ការចាប់ផ្សឹកព្រះសង្ឃនៅវត្តព្រៃជាប់ គឺមិនបានអនុវត្តតាមពុទ្ធបញ្ញត្តិទេ ពីព្រោះថាព្រះសង្ឃទាំងនោះគ្មានធ្វើខុសអ្វីនឹងពុទ្ធសាសនាទេ។ ហើយផ្អែកតាមដីកាចាប់ខ្លួននោះ គ្មានមូលដ្ឋានច្បាស់លាស់ ដោយចោទពីបទព្រះសង្ឃទាំងនោះនៅតែបន្តសកម្មភាពទាក់ទងជាមួយស្ថាប័នខ្មែរនៅក្រៅប្រទេស។ បញ្ហានេះ អាជ្ញាធរវៀតណាម បានរំលោភទៅលើគោលការណ៍សិទ្ធិមនុស្ស ពិសេសសេចក្ដីថ្លែងការណ៍ជាសកលស្ដីពីសិទ្ធិមនុស្ស និងសេចក្ដីប្រកាសស្ដីពីជនជាតិដើមភាគតិច ពាក់ព័ន្ធនឹងសិទ្ធិសេរីភាពក្នុងការបញ្ចេញមតិ និងទទួលបានព័ត៌មាន៕

ពលរដ្ឋនៅកោះកុងសុំឲ្យទប់ស្កាត់ការចេញប្លង់កម្មសិទ្ធិដីមិនប្រក្រតី

ដោយ ខែ សុណង — 2013-05-18T09:30:00Z

ប្រជាពលរដ្ឋបានអះអាងថា បច្ចុប្បន្នមានមនុស្សបានធ្វើប្លង់លើដីសម្បទានសង្គមកិច្ចនោះអស់ជាង ១០០ហិកតារទៅហើយ ក្នុងចំណោមដីសម្បទានសង្គមកិច្ចប្រមាណ ៣០០ហិកតារនៅក្នុងឃុំ។ ក្រុមអ្នកភូមិបានអះអាងថា បញ្ហានេះបានកើតឡើងបន្ទាប់ពីក្រុមនិស្សិតស្ម័គ្រចិត្តរបស់លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន បានចុះវាស់វែងដីស្រែឲ្យពលរដ្ឋកាលពីពាក់កណ្ដាលឆ្នាំ២០១២ មក។

អ្នកភូមិតាំតន់ ឃុំកណ្ដោល ស្រុកបុទុមសាគរ ខេត្តកោះកុង ចំនួន ១២២គ្រួសារ បានស្នើសុំឲ្យមេឃុំទប់ស្កាត់កុំចេញប្លង់កម្មសិទ្ធិទៅឲ្យបុគ្គលមួយចំនួន ឲ្យបានមុនថ្ងៃទី២៤ ខែឧសភា ដែលពួកគាត់ចោទប្រកាន់ថា បុគ្គលទាំងនោះលួចធ្វើប្លង់កម្មសិទ្ធិលើដីសម្បទានសង្គមកិច្ច ឬដីបម្រុងទុកចែកជូនពលរដ្ឋក្រីក្រ។

បុរសអ្នកភូមិម្នាក់ក្នុងចំណោមអ្នកតវ៉ាគឺ លោក ជឿន យ៉ុយ បានថ្លែងនៅថ្ងៃទី១៨ ឧសភា ថា ក្រោយពេលដែលក្រុមនិស្សិតស្ម័គ្រចិត្តរបស់លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន ចុះវាស់វែងដីស្រែជូនពលរដ្ឋ អ្នកភូមិមានការភ្ញាក់ផ្អើល បន្ទាប់ពីពួកគាត់បានទៅផ្ទៀងលេខសលាកបត្រនៅសាលាឃុំ ហើយបានឃើញបុគ្គលមួយចំនួនជាអ្នកមានលុយនៅខេត្តកោះកុង ខេត្តផ្សេង និងភ្នំពេញផង មានឈ្មោះវាស់រួចលើដីបម្រុងទុកចែកជូនពលរដ្ឋ។

គាត់បន្តថា អ្នកភូមិស្នើឲ្យមេឃុំអន្តរាគមន៍ជាបន្ទាន់ចំពោះបុគ្គលមួយចំនួនដែលលួចធ្វើប្លង់កម្មសិទ្ធិលើដីតំបន់ព្រៃសំរោងស្មាច់ ដែលមេឃុំចាស់ លោក ស៊ឹម គី នៅរស់បានសន្យាថាទុកចែកជូនពលរដ្ឋក្រីក្រសរុបជិត ៣០០ហិកតារ។ តែឥឡូវ បុគ្គលមួយចំនួនលួចវាស់អស់ជាង ១០០ហិកតារ សរុបជាង ៤០ប្លង់ទៅហើយ។

កាលពីថ្ងៃទី៨ ឧសភា អ្នកភូមិបាននាំគ្នាទៅសាលាឃុំផ្ដិតមេដៃ ដាក់ពាក្យបណ្ដឹងសុំឲ្យមេឃុំឲ្យជួយអន្តរាគមន៍លើករណីនេះម្ដងរួចមកហើយ តែពុំមានដំណោះស្រាយ។

ប៉ុន្តែ មេឃុំកណ្ដោល លោក គឹម ជួន មានប្រសាសន៍ថា អាជ្ញាធរបានឯកភាពរក្សាទុកដីតំបន់នេះចែកជូនពលរដ្ឋ។ លោកបញ្ជាក់ថា គណៈកម្មការអាជ្ញាធរថ្នាក់ស្រុក បានបដិសេធលើការចេញប្លង់នេះហើយ។

ទាក់ទងបញ្ហានេះ អ្នកសម្របសម្រួលសមាគមអាដហុក (Adhoc) ខេត្តកោះកុង លោក នាង បូរ៉ាទីណូ មានមតិថា បើដីតំបន់ព្រៃសំរោងស្មាច់នេះរក្សាទុកក្នុងគោលដៅធ្វើសម្បទានសង្គមកិច្ចនោះ គឺជាការរួមចំណែកអភិវឌ្ឍសហគមន៍ និងកាត់បន្ថយភាពក្រីក្រ។

ក្រុមអ្នកភូមិ បានឲ្យដឹងថា ពួកគាត់មានគម្រោងជួបជុំគ្នានៅសាលាឃុំ នៅថ្ងៃច័ន្ទ ទី២០ ឧសភា ម្ដងទៀត ដើម្បីឲ្យលោកមេឃុំជួបបង្ហាញប្រាប់ពលរដ្ឋឲ្យបានជាក់លាក់៕

កម្ពុជាស្នើសុំសារមន្ទីរនានានៅអាមេរិកប្រគល់វត្ថុបុរាណឲ្យវិញ

ដោយ យន់ សាមៀន — 2013-05-18T07:21:26Z

សំណើនេះ ធ្វើឡើងក្រោយពេលសារមន្ទីរនៅទីក្រុងញីវយ៉ក ឈ្មោះ ម៉េត្រូប៉ូលីថេន (Metropolitan Museum of Art) បានសម្រេចប្រគល់វត្ថុបុរាណចំនួនពីរទៅឲ្យកម្ពុជា វិញ នៅខែឧសភា នេះ។ សារមន្ទីរគ្រោងនឹងបញ្ជូនវត្ថុបុរាណទាំងនោះទៅកម្ពុជា វិញនៅខែមិថុនា។

មន្ត្រីនាំពាក្យទីស្ដីការគណៈរដ្ឋមន្ត្រី លោក ឯក ថា ត្រូវបានសារព័ត៌មាន ញីវយ៉ក ថាម (New York Times) ដកស្រង់សម្ដីថា សារមន្ទីរសហរដ្ឋអាមេរិក ទាំងឡាយត្រូវយកគំរូតាម សារមន្ទីរម៉េត្រូប៉ូលីថេន ដែលបានសម្រេចប្រគល់វត្ថុបុរាណដែលត្រូវបានគេលួចទៅឲ្យកម្ពុជា វិញ។

សារព័ត៌មានបន្តថា វត្ថុបុរាណកម្ពុជា រាប់រយត្រូវបានដាក់តាំងនៅក្នុងសារមន្ទីរនៅសហរដ្ឋអាមេរិក និងទីកន្លែងឯកជនមួយចំនួនទៀត។ វត្ថុបុរាណទាំងនោះ ខ្លះគ្មានឯកសារច្បាស់លាស់ពីប្រវត្តិដែលវត្ថុបុរាណទាំងនោះត្រូវបាននាំមកសហរដ្ឋអាមេរិក ក្រោយឆ្នាំ១៩៧០។

មន្ត្រីរដ្ឋាភិបាលបានឲ្យដឹងថា សារមន្ទីរនៅទីក្រុងដេនវើ (Denver) ឈ្មោះ ដេនវើ (Denver Art Museum) និងក្លីវឡែន (Cleveland Museum of Art) និងសារមន្ទីរនៅរដ្ឋកាលីហ្វញ៉ា (California) ឈ្មោះ ន័រតុន ស៊ីមុន (Norton Simon Museum) សុទ្ធតែមានវត្ថុបុរាណដែលគេជឿថាបានមកពីប្រាសាទមួយនៅកម្ពុជា ឈ្មោះប្រាសាទចិន។

ចំណែកវត្ថុបុរាណទីប្រាំមួយ ដែលគេជឿជាក់ថាបានមកពីប្រាសាទខ្មែរមួយឈ្មោះប្រាសាទចិន នោះដែរ កំពុងគ្រប់គ្រងដោយកន្លែងដេញថ្លៃលក់វត្ថុបុរាណមួយកន្លែង នៅទីក្រុងញីវយ៉ក ឈ្មោះ ស៊ុតឌឺប៊ីស៍ (Sotheby’s)។ ក្រសួងយុត្តិធម៌សហរដ្ឋអាមេរិក មានគម្រោងប្រគល់វត្ថុបុរាណនោះទៅកម្ពុជា ប៉ុន្តែ ស៊ុតឌឺប៊ីស៍ បានបដិសេធ ដោយអះអាងថា រូបបដិមានោះត្រូវបានទិញដោយស្របច្បាប់។

មន្ត្រី ស៊ុតឌឺប៊ីស៍ បានឲ្យដឹងថា ទោះបីសារមន្ទីរនៅសហរដ្ឋអាមេរិក ប្រគល់វត្ថុបុរាណមួយចំនួនទៅឲ្យកម្ពុជា វិញក៏ដោយ ក៏ករណីនេះនឹងប៉ះពាល់ដល់បណ្ដឹងសហព័ន្ធសហរដ្ឋអាមេរិក ទាមទារស៊ុតឌឺប៊ីស៍ ប្រគល់បដិមាឲ្យកម្ពុជា វិញទេ៕

លោក សុន ឆ័យ នឹងទៅស៊ើបអង្កេតផលប៉ះពាល់លើដីសម្បទានសេដ្ឋកិច្ច

ដោយ អាន ស៊ីថាវ — 2013-05-18T06:55:00Z

បន្ទាប់ពីអង្គការឃ្លាំមើលពិភពលោក (Global Witness) ដែលបានចេញផ្សាយរបាយការណ៍មួយឲ្យដឹងថា មានក្រុមហ៊ុនចម្ការកៅស៊ូធំចំនួន២ របស់វៀតណាម កំពុងបង្កវិបត្តិដីធ្លីធ្ងន់ធ្ងរនៅតាមខេត្តមួយចំនួននៅកម្ពុជា ជាពិសេសនៅខេត្តរតនគិរី តំណាងរាស្ត្រគណបក្សប្រឆាំងគ្រោងនឹងទៅស្រាវជ្រាវអំពីផលប៉ះពាល់នានាអំពីការវិនិយោគលើដីសម្បទានសេដ្ឋកិច្ចនោះ នៅថ្ងៃទី១៩ ខែឧសភា ខាងមុខនេះ។

មន្ត្រីគណបក្សប្រឆាំងនឹងធ្វើដំណើរទៅបំពេញបេសកកម្មរយៈពេលពីរថ្ងៃ ដើម្បីស្រាវជ្រាវរកភស្តុតាងជាក់ស្ដែង និងស្តាប់អំពីប្រតិកម្មរបស់ប្រជាពលរដ្ឋនៅខេត្តរតនគិរី ដោយផ្ទាល់ អំពីផលប៉ះពាល់ដោយសារការវិនិយោគសុំដីសម្បទាន ដើម្បីដាំកៅស៊ូរបស់ក្រុមហ៊ុនវៀតណាម នៅខេត្តនេះ។

មន្ត្រីជាន់ខ្ពស់គណបក្សសង្គ្រោះជាតិ លោក សុន ឆ័យ មានប្រសាសន៍ថា មូលហេតុសំខាន់ គឺស្វែងរកចំនួនប្រជាជនដែលរងគ្រោះពីការអភិវឌ្ឍដីសម្បទានសេដ្ឋកិច្ចរបស់ក្រុមហ៊ុនវៀតណាម ជាពិសេសលើជនជាតិភាគតិចដែលរងការបណ្ដេញចេញពីការអភិវឌ្ឍនៅខេត្តរតនគិរី។

លោកមានប្រសាសន៍បន្តថា រដ្ឋាភិបាលត្រូវបង្វែរការផ្ដល់ដីសម្បទានសេដ្ឋកិច្ចទៅឲ្យប្រទេសដទៃទៀតក្រៅពីវៀតណាម ដែលប្រទេសនោះគិតអំពីការថែរក្សាបរិស្ថាន ឬយកចិត្តទុកដាក់លើប្រជាពលរដ្ឋដែលរស់នៅតំបន់នោះ។ តាមការប៉ាន់ស្មានក្រុមហ៊ុនវៀតណាម ដែលកំពុងធ្វើសកម្មភាពវិនិយោគលើវិស័យកសិកម្ម ជាពិសេសដាំកៅស៊ូមានយ៉ាងហោចណាស់ ១៥ក្រុមហ៊ុននៅកម្ពុជា។

ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ រហូតមកដល់ពេលនេះ រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា មិនទាន់មានការអះអាងណាមួយបញ្ញាក់អំពីឥទ្ធិពលអាក្រក់ពីដីសម្បទានសេដ្ឋកិច្ចរបស់ក្រុមហ៊ុនវៀតណាម នៅឡើយ ជាពិសេសឆ្លើយតបចំពោះរបាយការណ៍របស់អង្គការឃ្លាំមើលពិភពលោក ដែលរកឃើញក្រុមហ៊ុនរបស់វៀតណាម បង្កឲ្យខូចខាតធ្ងន់ធ្ងរលើបរិស្ថាន និងជីវភាពរបស់ប្រជាពលរដ្ឋកម្ពុជា ឡើយ។

អ្នកនាំពាក្យនៃទីស្ដីការគណៈរដ្ឋមន្ត្រី លោក ផៃ ស៊ីផាន បានអះអាងថា ការរកឃើញរបស់អង្គការឃ្លាំមើលពិភពលោក មិនមានអ្វីប្លែកឡើយ ហើយជារឿយៗអង្គការនេះតែងតែវាយប្រហាររាជរដ្ឋាភិបាល។

យ៉ាងណាក៏ដោយ ប្រធានផ្នែកដីធ្លី និងធនធានធម្មជាតិរបស់មជ្ឈមណ្ឌលអប់រំច្បាប់សម្រាប់សហគមន៍ លោក ជុំ ណារិន មានប្រសាសន៍ថា តាមការស្រាវជ្រាវកន្លងមក ការអភិវឌ្ឍតាមរយៈការផ្ដល់ដីសម្បទានសេដ្ឋកិច្ចដល់ក្រុមហ៊ុនណាមួយ ភាគច្រើនមិនបានជួយលើកកម្ពស់កម្រិតជីវភាពរបស់ប្រជាពលរដ្ឋពិតប្រាកដឡើយ។ លោកបញ្ជាក់ថា មានក្រុមហ៊ុនមួយចំនួនបានទទួលយកដីសម្បទានសេដ្ឋកិច្ចជាថ្នូរនឹងការជីកយករ៉ែ ឬកាប់ទន្ទ្រានព្រៃឈើជាដើម។ ហើយអ្នកដែលទទួលបានឥទ្ធិពលអាក្រក់ពីក្រុមហ៊ុនអភិវឌ្ឍន៍ដីសម្បទានសេដ្ឋកិច្ច គឺប្រជាពលរដ្ឋ។

លោកបន្ថែមថា តំណាងក្រុមហ៊ុនទាំងនោះបានប្រើឥទ្ធិពល ឬអំណាចរបស់ខ្លួន បណ្ដេញប្រជាពលរដ្ឋដោយគ្មានសំណងសមរម្យឡើយ។

របាយការណ៍ដីសម្បទានសេដ្ឋកិច្ចរបស់ក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ បានបង្ហាញថា រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា បានផ្ដល់ដីសម្បទានសេដ្ឋកិច្ចដល់ក្រុមហ៊ុនវៀតណាម លើការវិនិយោគកសិកម្មនៅកម្ពុជា យ៉ាងហោចណាស់ជាង ៥ម៉ឺនហិកតារ។ ក្រុមហ៊ុនវៀតណាម ទាំងនោះភាគច្រើនវិនិយោគលើដាំកៅស៊ូ ដែលមានទីតាំងនៅខេត្តកំពង់ធំ ព្រះវិហារ រតនគិរី និងខេត្តមណ្ឌលគិរី។ ហើយផ្ទៃដីដែលក្រុមហ៊ុនវៀតណាម វិនិយោគដាំកៅស៊ូច្រើនជាងគេ គឺនៅខេត្តរតនគិរី។

បន្ថែមលើនេះ របាយការណ៍ឃ្លាំមើល និងវាយតម្លៃបរិស្ថានពិភពលោក ប្រចាំឆ្នាំ២០១២ ក៏បានបង្ហាញថា ប្រទេសវៀតណាម ជាទីកន្លែងស្តុកឈើប្រណិតខុសច្បាប់ច្រើនជាងគេនៅក្នុងបណ្ដាប្រទេសមហាអនុតំបន់ទន្លេមេគង្គ៕

ដែនអភិរក្សជម្រកសត្វព្រៃស្នួលត្រូវគេកាប់រានដីធ្វើចម្ការស្ទើរទាំងស្រុង

ដោយ ដែន អយុធ្យា — 2013-05-18T05:37:56Z

សកម្មជនការពារព្រៃឈើ ខេត្តក្រចេះ បានចោទថា មន្ត្រីមានសមត្ថកិច្ចមួយចំនួនថាទំនងជានៅពីក្រោយបទល្មើសកាប់រានដីព្រៃ ទើបគ្មានវិធានការទប់ស្កាត់។ ប៉ុន្តែការចោទប្រកាន់នេះ ត្រូវមន្ត្រីជំនាញបដិសេធ។

មន្ត្រីស៊ើបអង្កេតរបស់មជ្ឈមណ្ឌលសិទ្ធិមនុស្សកម្ពុជា លោក ឈឹម សាវុធ បានឲ្យដឹងនៅថ្ងៃសុក្រ ទី១៧ ខែឧសភា ថា ដែនជម្រកសត្វព្រៃស្នួល ដែលក្រសួងបរិស្ថានដាក់ឲ្យអភិរក្ស ត្រូវជនល្មើសកាប់ទន្ទ្រានយកដីធ្វើចម្ការ និងកាប់ព្រៃឈើស្ទើរអស់ទៅហើយ។

លោក ឈឹម សាវុធ ដែលបានចូលព្រៃជាមួយសកម្មជនការពារព្រៃឈើ ស្រុកស្នួល ក្នុងខែឧសភា នេះ បានរកឃើញថា សកម្មភាពកាប់បំផ្លាញដែនជម្រកសត្វស្នួល បានធ្វើសកម្មភាពទាំងថ្ងៃយប់ និងគ្មានសមត្ថកិច្ចបង្ក្រាបទេ៖ «នៅខ្សឹម ចំនួនជាង ២ពាន់ហិកតារ ហើយព្រៃអភិរក្សហ្នឹង ដូចជាគ្មានសេសសល់អីទៀតទេ តាមខ្ញុំមើលទៅ គឺនៅមានដុំៗ។ ទាំងសហគមន៍ ទាំងក្រុមហ៊ុន ប៊ិញ ភឿក ក៏បានឈូសរំលោភយក ទាំងជនចំណាកស្រុក ទាំងអ្នកមានអំណាច។ គឺម្នាក់ៗបួនដប់ហិកតារ ហាហុកសិបហិកតារ គឺកំពុងតែកាប់រំលោភយកដោយគ្មានការទប់ស្កាត់អ្វីទាំងអស់។ ហើយសហគមន៍ចុះទៅទប់ស្កាត់ម្តងចាប់ម៉ាស៊ីនបានបួនដប់គ្រឿង ប្រគល់ជូនរដ្ឋបាលព្រៃឈើ ហើយក្រោយមកសកម្មភាពដដែលហ្នឹង បានកើតឡើង។ រហូតដល់ចាប់បានដល់គ្រឿងចក្ររបស់ក្រុមហ៊ុននាំយកមកប្រគល់ជូនរដ្ឋបាលព្រៃឈើ។ ហើយចុងក្រោយ រដ្ឋបាលព្រៃឈើបានប្រគល់ទៅឲ្យក្រុមហ៊ុនវិញ ដោយគ្មានទោសទណ្ឌអ្វីទាំងអស់»។

លោកសង្ស័យថា សកម្មភាពកាប់បំផ្លាញដែនជម្រកសត្វព្រៃស្នួល ទំនងអាចមានមន្ត្រីជំនាញមួយចំនួននៅមូលដ្ឋាននេះជាអ្នកនៅពីក្រោយបទល្មើស ទើបបទល្មើសអាចធ្វើសកម្មភាពទៅបានដោយគ្មានការហាមឃាត់។

ទាក់ទិនបញ្ហានេះ លោក ទាប គុន្ធពិដោរ នាយសង្កាត់រដ្ឋបាលព្រៃឈើខ្សឹម ស្រុកស្នួល ថ្លែងថា ការគ្រប់គ្រងដែនជម្រកសត្វព្រៃស្នួល មិនស្ថិតក្រោមសមត្ថកិច្ចលោកទេ គឺក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់ស្ថាប័នបរិស្ថាន។

វិទ្យុអាស៊ីសេរី មិនអាចទាក់ទងមន្ត្រីមន្ទីរបរិស្ថាន ខេត្តក្រចេះ ដើម្បីបំភ្លឺជុំវិញសកម្មភាពបំផ្លាញដែនជម្រកសត្វស្នួល បានទេ នៅថ្ងៃសុក្រ ទី១៧ ខែឧសភា។

ទោះយ៉ាងណា លោក កៅ ម៉ាឌីឡែន ប្រធានមន្ទីរសុរិយោដី នគរូបនីយកម្ម និងសំណង់ ខេត្តក្រចេះ មានប្រសាសន៍ថា សមត្ថកិច្ចបានសហការទប់ស្កាត់សកម្មភាពទន្ទ្រានដីព្រៃដែនជម្រកសត្វព្រៃស្នួល មិនធ្វេសប្រហែសទេ គឺមានវិធានការជាបន្តបន្ទាប់។ លោកបន្តថា សព្វថ្ងៃនេះសមត្ថកិច្ចមកពីស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធបានបង្កើតកម្លាំងបង្ក្រាប ដើម្បីការពារដែនជម្រកសត្វព្រៃស្នួល ឲ្យមានប្រសិទ្ធភាព៖ «ឥឡូវហ្នឹងចំពោះមុខខាងស្រុកគាត់កំពុងរៀបចំក្រុម ដើម្បីចុះទៅល្បាតជាអចិន្ត្រៃយ៍។ ពីមុន គឺយើងបានទទួលព័ត៌មានតាមទូរស័ព្ទ គឺយើងមានលេខពិសេស គឺប្រជាជនគាត់តេមកប្រាប់។ តែឥឡូវនេះ ដើម្បីកុំឲ្យមានការកាប់ទន្ទ្រាននៅពេលយើងកំពុងរៀបចំការបោះឆ្នោត ឬក៏មានមេខ្យល់ដែលអាចដើរបំផុសបំផុលធ្វើឲ្យប្រជាជនមានការយល់ច្រឡំ ឬដើរតាមគន្លងខុសផ្លូវច្បាប់ហ្នឹង គឺថ្នាក់ស្រុកគាត់កំពុងបង្កើតក្រុមការងារអន្តរាគមន៍ពិសេស ដើម្បីដើរល្បាត»។

មិនខុសគ្នាទេ លោក គង់ គឹមនី អភិបាលស្រុកស្នួល បានទទួលស្គាល់ថា បទល្មើសកាប់ទន្ទ្រានដីព្រៃដែនជម្រកសត្វស្នួល ពិតជាបានធ្វើសកម្មភាពអនាធិបតេយ្យពិតមែន។ លោកអំពាវនាវដល់សហគមន៍នានា ឲ្យជួយសហការជាមួយសមត្ថកិច្ច ដើម្បីឈានទៅបង្ក្រាបបទល្មើសដីព្រៃអភិរក្សសត្វស្នួល ឲ្យមានប្រសិទ្ធភាព៖ «ដែនជម្រកសត្វព្រៃស្នួល ហ្នឹង ឈឺក្បាលណាស់បង។ បងប្អូនមួយចំនួន គាត់មិនយល់ពីបញ្ហាផ្លូវច្បាប់ គាត់ចូលមកតាមមេខ្យល់គាត់ តាមអ្នកបំផុសបំផុលគាត់ៗមកលួចកាប់ពេលយប់ពេលអីចឹងទៅបង។ មេខ្យល់វាចេះតែមកចង្អុលព្រៃ ហើយដល់សមត្ថកិច្ចមានចំនួនតិច ហើយដីអភិរក្សធំ ហើយគាត់ចូលមកពីគ្រប់ច្រកល្ហក មកកាប់ទន្ទ្រាននៅក្រោយបទបញ្ជាលេខសូន្យអ៊ីចឹងទៅ។ ខាងខ្ញុំបានហៅមកណែនាំ និងឲ្យគាត់អញ្ជើញទៅវិញអ៊ីចឹងទៅ និងអនុវត្តតាមច្បាប់ខ្លះទៅ»។

លោកស្រី មុំ សុគីម តំណាងសហគមន៍ការពារព្រៃឈើស្រុកស្នួល បានឲ្យដឹងដែរថា ដែនជម្រកសត្វព្រៃស្នួល មានផ្ទៃដីជាង ២.៤០០ហិកតារ ដែលក្រសួងបរិស្ថាន ដាក់ឲ្យអភិរក្សកាលពីឆ្នាំ២០០៣ ស្ទើរបាត់បង់អស់ទៅហើយ។ លោកស្រីអះអាងថា សកម្មភាពកាប់រុករានដែនជម្រកសត្វព្រៃស្នួល ដែលអាចធ្វើសកម្មភាពទៅបាន ទំនងជាអាចមានមន្ត្រីមូលដ្ឋានចូលរួមឃុបឃិត៖ «លោកអភិបាលស្រុកហ្នឹងគាត់ក៏ខិតខំព្យាយាមស្រាវជ្រាវរឿងហ្នឹងដែរ ធ្វើម៉េចកុំឲ្យកាប់បំផ្លាញព្រៃសហគមន៍។ ប៉ុន្តែ ដល់ពេលឥឡូវនេះ កាប់អស់រលីង កាប់ឡើងវាលតាមផ្លូវ។ ហើយខ្ញុំឆ្ងល់ថាមេភូមិ និងមេឃុំ តើគាត់បានគិត ឬមិនគិតទេ បានជាដីព្រៃឡើងវាលអស់រលីង ឬក៏គាត់ត្រូវរ៉ូវគ្នាយ៉ាងម៉េច។ អ៊ីចឹងបានជាលោកអភិបាលស្រុកស្នួល គាត់ចេះតែអំពាវនាវថា សូមឲ្យសហគមន៍ជួយការពារថែរក្សា ហើយសហគមន៍យើងខ្ញុំនេះខំប្រឹងទប់ស្កាត់ការពារ ហើយរហូតដល់ឃាត់វត្ថុតាងយកទៅប្រគល់ជូនអាជ្ញាធរ ឬរដ្ឋបាលព្រៃឈើ ហាក់ដូចជាគេមិនសូវពេញចិត្តសោះ»។

មន្ត្រីសិទ្ធិមនុស្ស និងសកម្មជនការពារព្រៃឈើ ស្រុកស្នួល បានឲ្យដឹងថា បទល្មើសកាប់រុករានដីព្រៃអភិរក្សសត្វស្នួល សហគមន៍ធ្លាប់បានប្រមូលផ្តុំគ្នាចូលព្រៃ និងចាប់បានម៉ាស៊ីនអារឈើ និងត្រាក់ទ័ររបស់ជនល្មើសប្រគល់ជូនសមត្ថកិច្ចជាច្រើនលើកច្រើនសារ ប៉ុន្តែមន្ត្រីជំនាញមានមន្ត្រីរដ្ឋបាលព្រៃឈើជាដើម មិនត្រឹមតែគ្មានវិធានការបង្ក្រាបទេ ថែមទាំងបានប្រគល់សម្ភារៈដែលរឹបអូសបានប្រគល់ជូនជនល្មើសទៅវិញ ដើម្បីយកទៅធ្វើសកម្មភាពជាបន្តទៀតផង៕

ព័ត៌មាន​ថ្មីៗ

សង្គម​ស៊ីវិល​ទាមទារ​ឲ្យ​តុលាការ​ផ្ដន្ទា​ទោស​លោក ឈូក បណ្ឌិត

មន្ត្រី​មូលដ្ឋាន​នៅ​រតនគិរី​រង​ការ​ប្ដឹង​ពី​បទ​បណ្ដេញ​ពលរដ្ឋ​ចេញ​ពី​ភូមិ

ការ​យល់​ដឹង​និង​អត្ថន័យ​នៃ​វប្បធម៌​គោរព​គ្នា​ក្នុង​សង្គម​ខ្មែរ

អ្នក​នៅ​ពោធិ៍សាត់​ថា​ការ​ផ្ដល់​ដីសម្បទាន​ជា​មូលហេតុ​ធ្វើ​ឲ្យ​ពលរដ្ឋ​ក្រ

ពលរដ្ឋ​នៅ​បន្ទាយមានជ័យ​បិទ​ផ្លូវ​តវ៉ា​រឿង​ភ្លើង​អគ្គិសនី

សង្គម​ស៊ីវិល​សាទរ​ចំណាត់ការ​ចំពោះ​បញ្ហា​បាក់​ពិតាន​រោងចក្រ​នៅ​កំពង់ស្ពឺ

ផ្ទះ​៤០០​ខ្នង​នៅ​សៀមរាប​ត្រូវ​ខ្យល់​ព្យុះ​បំផ្លាញ​ក្នុង​៤​ខែ​ដើម​ឆ្នាំ​២០១៣

បក្ស​ប្រជាជន​ប្រើ​សម្ដី​ប្អូន​ប្រុស​លោក កឹម សុខា បង្អាប់​បក្ស​ប្រឆាំង

ពលរដ្ឋ​សង្ឃឹម​ថា​កីឡា​ប្រដាល់​កម្ពុជា​ល្បី​លើ​ឆាក​អន្តរជាតិ

ពលរដ្ឋ​មាន​ជម្លោះ​ដី​មក​ពី​តំបន់​ពីរ​ផ្សេង​គ្នា​ដាក់​ញត្តិ​ជូន​នាយក​រដ្ឋមន្ត្រី

ព្រះសង្ឃ​ខ្មែរ​ក្រោម​៣​អង្គ​ត្រូវ​វៀតណាម​ចាប់​ផ្សឹក

ពលរដ្ឋ​នៅ​កោះកុង​សុំ​ឲ្យ​ទប់ស្កាត់​ការ​ចេញ​ប្លង់​កម្មសិទ្ធិ​ដី​មិន​ប្រក្រតី

កម្ពុជា​ស្នើសុំ​សារមន្ទីរ​នានា​នៅ​អាមេរិក​ប្រគល់​វត្ថុ​បុរាណ​ឲ្យ​វិញ

លោក សុន ឆ័យ នឹង​ទៅ​ស៊ើប​អង្កេត​ផល​ប៉ះពាល់​លើ​ដី​សម្បទាន​សេដ្ឋកិច្ច

ដែន​អភិរក្ស​ជម្រក​សត្វ​ព្រៃ​ស្នួល​ត្រូវ​គេ​កាប់​រាន​ដី​ធ្វើ​ចម្ការ​ស្ទើរ​ទាំង​ស្រុង