Xotende atalmish "térrorchilar" ni öltürgenlerni mukapatlash üchün 100 milyon yüenlik fond tesis qilin'ghan

Muxbirimiz irade
2017-12-08
Élxet
Pikir
Hembehr
Print
  • Print
  • Hembehr
  • Pikir
  • Élxet

Xoten wilayitide atalmish "zorawan-térrorchilar" bilen neq meydanda küresh qilip, ularni öltürgen we boysundurghanlarni neq pul bilen mukapatlashqa da'ir bir chare élan qilin'ghan.

"xoten géziti" ning 4-dékabirdiki xewiridin melum bolushiche, xoten wilayitide yéqinda "amma mudapi'e körüsh, amma tüzesh teshkilatlirini zorawanliq, térrorluqqa qarshi turush boyiche mukapatlash charisi" namliq höjjet élan qilin'ghan. Bu charining 6-maddisida mundaq déyilgen: "zorawanliq, térrorluq déloliri yüz bergende, a'ililer birliship kapaletlik qilish, 10 a'ile (dukan, magizin) birleshme mudapi'e körüsh teshkilatliri, zawut qoghdash etriti, qoru qoghdash etriti, mektep qoghdash etriti qatarliq amma mudapi'e körüsh, amma tüzesh teshkilatliridin zorawanliq, térrorluqqa qarshi turushqa neq meydanda qatniship, teshkillik halda zorawan-térrorchilar bilen küresh qilip, topilangchilarni öltürüp, yarilandurup yaki boysundurup, zorawanliq, térrorluq jinayetlirini tosqanlar mukapatlinidu."

Xewerdin melum bolushiche, bu mukapatlash charisida tilgha élin'ghan "amma mudapi'e körüsh, amma tüzesh teshkilatliri" nöwette xotendiki her derijilik orunlarda qurulghan "10 a'ile birleshme mudapi'e körüsh teshkilati", "zawut qoghdash etriti", "qoru qoghdash etriti" we "mektep qoghdash etriti" qatarliqlarni bildüridiken. Mezkur chare bu xil "amma tüzesh, amma aldini élish teshkilatliri" ning xitay hökümiti ilgiri sürüwatqan "zorawanliq", "térrorluq" qa qarshi turushigha ilham bérishni we xelqning "zorawanliq", "térrorluq" qa qarshi turush yuqiri dolqunini qozghash üchün élan qilin'ghan iken. 

Mezkur mukapatlash charisi jem'iy 11 maddidin terkib tapqan bolup, uningda yene munular tilgha élin'ghan: "wilayet bir tutash halda maliye idariside amma mudapi'e körüsh, amma tüzesh teshkilatlirining zorawanliq, térrorluqqa qarshi turushqa qatnishish boyiche 100 milyon yüen mukapatlash fondi tesis qilidu, nahiye (sheher) ler qaytidin fond tesis qilmaydu. Mukapat sommisini nahiye (sheher) lik her tereplime tüzesh komitétliri neq meydanni tekshürüsh netijisige asasen, shexslerning oynighan roligha qarita mukapatlash ölchimi teklipini otturigha qoyidu. Zorawanliq, térrorluqqa qarshi turush jeryanida amma mudapi'e körüsh, amma tüzesh teshkilatliri ichidiki teshkillesh, chaqiriq qilish rolini oynighan shexsler katta mukapatlinidu؛ élishish dawamida topilangchilarni öltürgen, yarilandurghan, boysundurghan shexsler katta mukapatlinidu we nuqtiliq qoghdilidu. Ashkara mukapatlinishni xalimaydighan shexsler nahiye (sheher) lik her tereplime tüzesh tarmaqlirigha banka kartisining nomurini teminlep bérip, mexpiyetlikni saqlash usuli boyiche mukapatlinidu"

Xelq'ara kishilik hoquq organliri xitay hökümitini uyghur élide "sotsiz jaza" ijra qilish bilen qattiq eyiplewatqan bir shara'itta yuqiridikidek heriketni mukapatlashqa a'it "chare" ning élan qilinishi küchlük diqqet qozghidi. Dunya uyghur qurultiyi, xelq'ara kishilik hoquq organlirini bu mesilige diqqet qilishqa chaqirdi.

Toluq bet