Дунйа университет хәвәрлири чәтәлләрдин мәҗбурий қайтуруп кетилгән уйғур оқуғучилар мәсилисини тонуштурди

Мухбиримиз ирадә
2017-10-05
Елхәт
Пикир
Һәмбәһр
Принт
  • Принт
  • Һәмбәһр
  • Пикир
  • Елхәт

Дунйа университет хәвәрлири тор бети бүгүн чәтәлләрдә оқуватқан уйғур балиларниң хитайға мәҗбурий әп кетилиш мәсилиси һәққидә бир парчә кәң көләмлик мақалә елан қилди. Бу мақалидә хәлқаралиқ кишилик һоқуқ органлириниң бу һәқтики доклатлиридин тәпсилий мисаллар берилгәндин башқа, австралийә ла троб университети оқутқучиси җәймис лейболд вә дунйа уйғур қурултийи баш катипи долқун әйсалар зийарәт қилинған.

Мақалә аптори йоҗана шарма мақалисидә, хитай һөкүмити бу йил апрелдин башлап, чәтәлләрдә оқуватқан уйғур оқуғучиларни мәҗбурий қайтуруп кетиш һәрикитини башлиғандин буйан, түркийә вә мисирдин башқа йәнә, австралийә вә америкада оқуватқан бир қисим оқуғучиларниңму қайтип кетишкә мәҗбур болғанлиқини, мисир һөкүмитиниң болса хитай билән һәмкарлишип уйғур оқуғучиларни тутқун қилип, бир қисимлирини хитайға қайтуруп бәргәнликидәк әһвалларни тәпсилий байан қилған.

Хәвәрдә ейтилишичә, тәтқиқатчи җәймис лейболд хитай һөкүмитиниң бу һәрикитигә изаһат берип «хитай радикал идийиниң уйғурлар арисида тарқилишидин әнсирәп кәлгән бирақ бу йәрдики йеңилиқ болса, хитай һөкүмитиниң чәтәлләргиму қолини созуп, өзиниң исламға қойған нормисини охшаш йүргүзүватқанлиқидур» дегән.

Хәвәрдә, д у қ баш катипи долқун әйсаниң сөзигә асасән, һазирғичә мисирдин қайтип кәткән 300 дәк балиниң ақивитидин ата-Анисиниңму хәвәр алалмайватқанлиқи, түркийәдин қайтип кәткән 6 балиниң сәвәбсиз йәргә 5-12 Йилғичә қамақ җазасиға учриғанлиқи мисал кәлтүрүлүп, уйғур елидики йуқири бесимлиқ сийасий атмосфера тәсвирләнгән.

Җәймис лейболдниң гезитигә ейтишичә, өткән йили 8-Айдин бери көрүлүватқан бу вәзийәт ши җинпиңниң уйғур елини контрол астиға елиш ирадисигә мунасивәтлик болуп, у хитай һөкүмитиниң өзиниң иқтисадий күчидин пайдилинип туруп башқа дөләтләргиму тәсир көрситиватқанлиқиниң алаһидә диққәт қозғиши керәкликини билдүргән.

Пикирләр (0)
  • Принт
  • Һәмбәһр
  • Елхәт
Толуқ бәт