Theo sử gia Dương Trung Quốc, đại biểu Quốc hội, trong khi Chính phủ ra thông báo mở rộng thủ đô vào ngày 15-3  thì cũng ấn định sẵn sàng cho việc sát nhập để triển khai kể từ ngày mùng 1 tháng 7 tới đây.

Những vấn đề này có thể hiểu như thế nào, mời quí vị theo dõi bài cuối trong loạt bài bàn về dự án “Mở rộng Hà Nội” do Việt Hùng thực hiện, qua cuộc trao đổi với ông Dương Trung Quốc.

Nghe cuộc phỏng vấn này:

Quốc hội bị đặt trước "chuyện đã rồi"

Việt Hùng: Tiếp tục từ  buổi phát thanh trước, thưa ông Dương Trung Quốc, đành rằng không ai bác bỏ việc “Mở rộng Hà Nội” thế nhưng với thời điểm đưa ra là ngày mùng 1 tháng 7 này kể như là có hiệu lực? Liệu dự án này có khả thi hay không? Liệu các đại biểu Quốc hội có cơ hội đặt lại vấn đề hay không?

Ông Dương Trung Quốc: Tôi nghĩ đặt lại vấn đề thì nhiều đại biểu đã phát  biểu thẳng thắn và nói thẳng không khí là thoải mái, cá nhân tôi cũng vậy cũng như nhiều đại biểu đảng viên nhưng quyết định cuối cùng vẫn là hành xử của các đại biểu Quốc hội thì tôi không thể nói thay người khác được, cái đó phải để thực tế thể hiện.

Vì sao với một đề án quan trọng mà sự đầu tư như thế nào? Văn bản, hay ít nhất là văn bản được trình tại Quốc hội cho đến giờ phút này tôi vẫn cảm thấy quá sơ sài so với tầm vóc của nó.

Đại biểu QH Dương Trung Quốc

Tôi vẫn quan ngại rằng số đông đại biểu sẽ hành xử theo tinh thần tổ chức. Đấy chỉ là suy đoán của cá nhân tôi thôi… Và ngược lại chúng tôi cũng ghi nhận chính phủ cũng hết sức nỗ lực để thuyết phục Quốc hội để thông qua.

Việt Hùng: Liên quan đến ý kiến của một cá nhân hay của một số người quan tâm, theo Tiến sĩ Nguyễn Quang A bên Viện Nghiên cứu Phát triển IDS thì việc “Mở rộng Hà Nội” dư luận không có thông tin thì đã đành, ngay cả đại biểu Quốc Hội hay  quan chức cũng không có thông tin?

Ông Dương Trung Quốc: Tôi xin nhắc lại là cho đến khi bắt đầu vào kỳ họp này chúng tôi mới nhận được thông tin trong hồ sơ gửi  đến về những văn bản đầu tiên, còn trước đó qua các thông tin đại chúng, chúng tôi được biết các cơ quan dân cử ở cấp huyện, tỉnh cũng đã được thông qua đề án này thì cũng được cung cấp một số tài liệu hết sức là sơ sài thôi và đó là băn khoăn lớn của đông đảo đại biểu Quốc hội.

Vì sao với một đề án quan trọng mà sự đầu tư như thế nào? Văn bản, hay ít nhất là văn bản được trình tại Quốc hội cho đến giờ phút này tôi vẫn cảm thấy quá sơ sài so với tầm vóc của nó.

Ý tưởng mang tính cảm tính?

Việt Hùng: Theo cựu Thủ tướng Võ Văn Kiệt dự án “Mở rộng Hà Nội” chỉ là một ý tưởng mang cảm tính từ Bộ Xây dựng, ông đánh giá vấn đề như thế nào?

Ông Dương Trung Quốc: Có thể ý kiến mang cảm tính hiểu theo nghĩa chưa được chuẩn bị đầy đủ, chưa hình thành một đề án tương xứng với tầm mức của nó thì tôi nghĩ là đúng. Nếu nói đề án này của riêng Bộ Xây dựng tôi nghĩ là không phải. Bộ Xây dựng chỉ là người thừa hành thôi, đó là quan điểm của tôi.

Việt Hùng: Có ý kiến cho rằng Bộ Xây dựng đã đi quá giới hạn. Câu hỏi được đặt ra là quá mức cho phép nhưng dự án “Mở rộng Hà Nội” đã thông qua ở các Bộ-Ngành và bây giờ đệ trình ra Quốc hội những vấn đề như vậy thì…

Ông Dương Trung Quốc: Cho đến thời điểm nay đương nhiên là chính phủ thông qua vì dù ông Bộ trưởng Nội vụ, hay Bộ trưởng Xây dựng thì cũng chỉ thừa uỷ quyền của Thủ tướng. Việc xây dựng đề án này của Bộ Xây dựng là vì do chức năng chuyên môn của nó nên tổ chức thực hiện…nhưng tôi nghĩ đây là chủ trương của cấp cao hơn chứ không phải là của Bộ Xây dựng.  Tôi không nghĩ là Bộ Xây dựng đề xướng việc này.

Các ý kiến từ diễn đàn Quốc hội

Việt Hùng: Cho đến nay theo chỗ chúng tôi ghi nhận có hai ý kiến tại diễn đàn Quốc hội, cứ thông qua vì Bộ chính trị đã quyết, Trung ương thông qua. Ý kiến thứ hai nói rằng hoãn việc này cho đến sau Lễ Kỷ niệm 1000 năm Thăng Long. Cá nhân ông, ông thiên về ý kiến nào?

Ông Dương Trung Quốc: Tôi không có khả năng thẩm định xem ý kiến nào nhiều hơn nhưng đúng là có hai ý kiến như vậy!

Chúng tôi  và nhiều đại biểu Quốc hội biểu tỏ sự đồng tình với quan điểm đưa ra của Uỷ ban Pháp luật Quốc hội là ủng hộ về chủ trương, nhưng mở rộng đến đâu? Mở rộng như thế nào? Lộ trình diễn ra như thế nào? Và cho rằng vào thời điểm này thì quá sớm!

Còn cụ thể thì cá nhân tôi cũng phát biểu, ngay chính trong đề án có đưa ra một giải pháp cuối cùng là gì?  Là nếu Quốc hội đồng ý cho phép mở rộng thì chính phủ sẽ đầu tư để kể cả mời chuyên gia giỏi trên thế giới để xây dựng đồ án.

Tôi nghĩ rằng nên đảo ngược lại là cứ xây dựng đồ án cho hoàn thiện thì Quốc hội sẽ thông qua!

Tôi sẽ bỏ phiếu không tán thành. Không tán thành không có nghĩa là không ủng hộ chủ trương, nhưng mà tôi không ủng hộ đề án cụ  thể  này. Đặc biệt là cách làm, bước đi và lộ trình của đề án này.

Ông Dương Trung Quốc

Việt Hùng: Dự án “Mở rộng Hà Nội” Bộ chính trị thông qua, Trung ương thông qua, chính phủ thông qua, Mặt trận Tổ quốc thông qua nay chỉ chờ Quốc hội giơ tay. Người ta vẫn thường nói đại biểu Quốc hội là tiếng nói của người dân, với tư cách là đại biểu Quốc hội ông sẽ hành xử như thế nào trong lần biểu quyết tới đây?

Ông Dương Trung Quốc: Tôi đã nói công khai trên báo chí là tới đây khi bỏ phiếu tôi sẽ bỏ phiếu không tán thành. Không tán thành không có nghĩa là không ủng hộ chủ trương, nhưng mà tôi không ủng hộ đề án cụ  thể  này. Đặc biệt là cách làm, bước đi và lộ trình của đề án “Mở rộng Hà Nội” này.

Việt Hùng: Ông nghĩ như thế nào về ý tưởng “Lấy ý kiến dân” trong việc mở rộng Hà Nội từ phía Bộ Xây dựng? Người ta thường nói lấy dân làm gốc, nay thì kể như là xong rồi thì ý tưởng “Lắy ý kiến dân” có thể hiểu như thế nào?

Ông Dương Trung Quốc: Chính tại diễn đàn Quốc hội tôi đã phát biểu về ý kiến của ông Bộ trưởng Nội vụ cho rằng các đại biểu Hội đồng Nhân dân (lúc đó vào thời điểm Quốc hội chưa tiếp cận với với đề án này)  thì các đại biểu Hội đồng Nhân dân của thành phố Hà Nội, của tỉnh Hà Tây và của các xã có liên quan ở Hòa Bình.

Nói đó là thông qua ý kiến của dân rồi thì tôi không tán thành. Tôi nghĩ người dân tín nhiệm đại biểu của mình, nhưng các đại biểu cũng phải thực hiện đầy đủ tất cả các nghĩa vụ và kỹ năng cần thiết của một người đại biểu Quốc hội.

Khi mà chúng ta chưa có được tài liệu trong tay, chúng ta chưa tổ chức lấy ý kiến của dân thì sự bấm nút (biểu quyết) ấy là hết sức chủ quan, mà tôi dùng cái chữ là hơi liều lĩnh…

Việt Hùng: Theo lịch trình của Quốc hội đến khi nào thì sẽ biểu quyết?

Ông Dương Trung Quốc: Theo tôi biết thì ngày 19-5 này sẽ có trao đổi tại Hội trường, sau đó tôi nhớ không chính xác thì vào những ngày thượng tuần đầu tháng 6 trong những ngày cuối cùng của phiên họp kỳ 3 của Quốc hội thì trong rất nhiều biểu quyết thì sẽ có biểu quyết về vấn đề này. Đấy là lịch trình trong dự định, còn trên thực tế tôi cũng không biết sẽ diễn ra như thế nào…

Việt Hùng: Việc mở rộng Hà Nội liệu có rơi vào tình trạng cũng như trong lần phá bỏ Hội trường Ba đình có ý kiến đặt lại nhưng cuối cùng vẫn làm?

Ông Dương Trung Quốc: Tôi hy vọng là không như thế, không đến nỗi như thế…

Việt Hùng: Tức là ông hy vọng vấn đề sẽ dừng lại hay là để đặt lại vấn đề, xem xét lại vấn đề hay như thế nào?

Ông Dương Trung Quốc: Đấy là với hy vọng của tôi là được xem xét lại.

Việt Hùng: Và với cử tri mà ông đại diện,  hay với dư luận đang theo dõi cuộc nói chuyện trước khi chấm dứt câu chuyện ông sẽ nói điều gì?

Ông Dương Trung Quốc: Về cá nhân tôi, tôi sẽ làm hết trách nhiệm của mình. Và tôi cũng tin rằng chiều hướng sẽ ngày càng tích cực hơn, tức là ý kiến của đại biểu Quốc hội sẽ có một trọng lượng nhất định trong việc biểu quyết cho dù con số tuyệt đối thế nào thì tôi cũng chưa đoán định được.

Việt Hùng: Cám ơn ông Dương Trung Quốc đã dành thời giờ cho cuộc phỏng vấn ngày hôm nay.

Ông Dương Trung Quốc: Vâng, xin cám ơn.

Thông tin liên quan:
TS Nguyễn Quang A: Nếu dự án mở rộng Hà Nội đã "quyết", còn phải đưa ra Quốc hội làm gì?