សមាជិក​សភា​អាស៊ាន ដើម្បី​សិទ្ធិ​មនុស្ស ទាមទារ​ឲ្យ​ដោះ​លែង​សកម្មជន​បក្ស​ប្រឆាំង លោក គង់ ម៉ាស់ ដោយ​ឥត​លក្ខខណ្ឌ

ដោយ ហេង រស្មី
2019-01-22
អ៊ីម៉ែល
មតិ
Share
បោះពុម្ព
លោក ឆាល សាន់ទីយ៉ាហ្គោ (Charles Santiago) សមាជិក​គណៈកម្មាធិការ​ប្រជាធិបតេយ្យ​សិទ្ធិ​មនុស្ស​អាស៊ាន។
លោក ឆាល សាន់ទីយ៉ាហ្គោ (Charles Santiago) សមាជិក​គណៈកម្មាធិការ​ប្រជាធិបតេយ្យ​សិទ្ធិ​មនុស្ស​អាស៊ាន។
Screenshot

សមាជិកសភា​អាស៊ាន​ ដើម្បី​សិទិ្ធមនុស្ស (APHR) ទាមទារ​ឲ្យ​របប​ក្រុង​ភ្នំពេញ​ដោះ​លែង​សកម្មជន​បក្ស​ប្រឆាំង​ លោក​ គង់ ​ម៉ាស់​ ជា​បន្ទាន់​ដោយ​ឥត​លក្ខខណ្ឌ។

ការ​ទាមទារ​នេះ ​បន្ទាប់​ពី​តុលាការ​របប​ក្រុង​ភ្នំពេញ ​ឃុំ​ខ្លួន​លោក​ គង់​ ម៉ាស់ ​ក្រោម​បទ​ចោទ​ថា ញុះញង់​និង​បទ​ប្រមាថ ​ក្រោយ​ពី​លោក​បាន​សរសេរ​សារ​សម្ដែង​មតិ​រិះគន់​របប​លោក​ ហ៊ុន ​សែន​ និង​សរសេរ​សារ​ចុង​ក្រោយ​ថា ​សហគមន៍​អឺរ៉ុប​នឹង​យក​ពន្ធ​លើ​អង្ករ​ខ្មែរ​នៅ​តាម​បណ្ដាញ​សង្គម​។ រីឯ​អ្នក​នាំ​ពាក្យ​របប​ក្រុង​ភ្នំពេញ​ថា កម្ពុជា កំពុង​អនុវត្ត​ច្បាប់​របស់​ខ្លួន។ ដូច្នេះ សមាជិក​សភា​អាស៊ាន គ្មាន​សិទ្ធិ​លូកលាន់​កិច្ចការ​ផ្ទៃក្នុង​កម្ពុជា​នោះ​ទេ។

ក្រុម​តំណាង​រាស្ត្រ​ផ្នែក​សិទ្ធិមនុស្ស​ក្នុង​តំបន់​អាស៊ាន ​លើក​ឡើង​ថា​ របប​ក្រុង​ភ្នំពេញ ​ត្រូវ​តែ​ទម្លាក់​ចោល​រាល់​ការ​ចោទប្រកាន់ ​និង​ដោះ​លែង​សកម្មជន​បក្ស​ប្រឆាំង​លោក​ គង់ ​ម៉ាស់​ ឲ្យ​មាន​សេរីភាព​ ឡើង​វិញ​ជា​បន្ទាន់ និង​ឥត​លក្ខខណ្ឌ ​ព្រោះ​សកម្មភាព​លោក​ គង់ ​ម៉ាស់​ ពុំបាន​ប្រព្រឹត្ត​ខុស​ផ្ទុយពី​ច្បាប់​កម្ពុជា​ និង​ច្បាប់​អន្តរជាតិ​នោះ​ទេ។

ប្រធាន​ក្រុម​សមាជិក​សភា​អាស៊ាន​ ដើម្បី​សិទ្ធិ​មនុស្ស និង​ជា​សមាជិក​សភា​ម៉ាឡេស៊ី លោក ឆាលស៍ សានទីអេហ្គោ (Charles Santiago) ថ្លែង​ក្នុង​សេចក្ដី​ថ្លែងការណ៍​ចេញ​ផ្សាយ​​ថ្ងៃ​ទី​២២ មករា​ថា​ ការ​ឃុំ​ខ្លួន​លោក ​គង់ ​ម៉ាស់ ​គឺ​ជា​សកម្មភាព​មួយ​ទៀត នៃ​ការ​បង្ក្រាប​អ្នក​នយោបាយ​បក្ស​ប្រឆាំង ​ដោយ​របប​លោក ​ហ៊ុន​ សែន។ លោក​បន្ត​ថា ​វា​គឺ​ជា​រឿង​ដែល​គួរ​ឲ្យ​ខឹង ​និង​ស្អប់​ខ្ពើម​បំផុត ដែល​ដឹង​ថា មនុស្ស​ម្នាក់​អាច​ប្រឈម​មុខ​ជាប់ពន្ធនាគារ​ជា​ច្រើន​ឆ្នាំ​ ដោយ​គ្មាន​កំហុស​អ្វី​សោះ​ដោយ​គ្រាន់​តែ​បង្ហោះ​សារ​នៅ​លើ​បណ្ដាញ​សង្គម​ដោយ​សន្តិវិធី។ លោក​ ឆាលស៍​ សានទីអេហ្គោ ​សង្កត់​ធ្ងន់​ថា​ លោក ​គង់ ​ម៉ាស់​ ត្រូវ​តែ​ទទួល​បាន​សិទ្ធិ​សេរីភាព​ពេញលេញ​ឡើង​វិញ​ជា​បន្ទាន់។

កាល​ពី​សប្តាហ៍​មុន ​លោក​ គង់ ម៉ាស់ ​ជា​អនុ​ប្រធាន​នាយកដ្ឋាន​កិច្ចការ​បោះឆ្នោត​ និង​នីតិកម្ម​ និង​ ជា​សមាជិក​ក្រុម​ការ​ងារ​គណបក្ស សង្គ្រោះ​ជាតិ​ ខេត្ត​ស្វាយរៀង ​ដែល​របប​ក្រុង​ភ្នំពេញ​រំលាយ​ចោល​នោះ​ ត្រូវ​បាន​ចាប់​ខ្លួន ​ក្នុង​ទីក្រុង​ភ្នំពេញ ​និង​ចោទ​ប្រកាន់​ពី​បទ​ប្រមាថ ​និង​ញុះញង់​ឲ្យ​ប្រព្រឹត្ត​បទ​ ឧក្រិដ្ឋ​ជា​អាទិ៍ ​តាម​មាត្រា​៤៩៥​ និង​មាត្រា​៥០២​ នៃ​ក្រមព្រហ្មទណ្ឌ ​ពាក់ព័ន្ធ​នឹង​ករណី​សរសេរ​សារ​​បង្ហោះ​​លើ​បណ្ដាញ​សង្គម​ ដូច​ជា យុទ្ធនា​ការ​ម្រាម​ដៃ​ស្អាត​កាល​ពី​មុន​ពេល​បោះ​ឆ្នោត ការ​បង្ហោះ​ រូបភាព​ជួបជុំ​សកម្មជន​តាម​មូលដ្ឋាន និង​សារ​រិះគន់​បែប​ស្ថាបនា​អំពី​ភាព​អសកម្ម​មួយ​ចំនួន​របស់​​របប​​លោក ​ហ៊ុន​ សែន ​រួមមាន​បញ្ហា​ព្រំដែន ​និង​ករណី​ចុង​ក្រោយ​តម្លៃ​កសិផល​ចុះ​ថោក​ ក្រោយ​ពី​សហភាព​អឺរ៉ុប​យក​ពន្ធ​អង្ករ​កម្ពុជា​ជា​ដើម។ លោក​អាច​ប្រឈម​ជាប់​ពន្ធនាគារ​ រហូតដល់​ ២ ឆ្នាំ​ និង​ អាច​ពិន័យ​ជា​ប្រាក់​ជាង​៤លានរៀល​។​

សមាជិក​សភា​អាស៊ាន​ ដើម្បី​សិទ្ធិមនុស្ស​ សង្កេត​ឃើញ​ថា​ បទ​ចោទ​ទាំង​ពីរ​នេះ ​តែង​ត្រូវ​បាន​តុលាការ​របប​ក្រុង​ភ្នំពេញ​ ប្រើប្រាស់​ជា​ញឹកញាប់​ ដើម្បី​ប្រឆាំង​ នឹង​សកម្មជន​ប្រឆាំង​របប​លោក​ ​ហ៊ុន​ សែន។ លោក ឆាលស៍ ​សានទី​អេហ្គោ​ យល់ថា ​ការ​ចាប់​ខ្លួន​នេះ​បង្ហាញ​យ៉ាង​ច្បាស់​ថា​ ស្ថានភាព​សិទ្ធិមនុស្ស​នៅ​ក្នុង​ប្រទេស​កម្ពុជា​ នៅ​តែ​ជា​បញ្ហា​ធ្ងន់ធ្ងរ​ ហើយ​ថា​ ពិភពលោក​ ក៏​មិន​ឆោត​ល្ងង់​លង់​ជឿ​ចំពោះ​ការ​ផ្ដល់ "សម្បទាន​ណា​មួយ" ដោយ​របប​លោក ​ហ៊ុន ​សែន​ ចាប់​តាំង​ពី​ការ​បោះ​ឆ្នោត​មក​នោះ​ដែរ។ លោក​​បន្ថែម​ថា​ អាជ្ញាធរ​កម្ពុជា ​គួរ​តែ​ធ្វើ​ឲ្យ​ល្អ ​ដើម្បី​ឆ្លើយ​តប​ទៅ​នឹង​ការ​ព្រួយ​បារម្ភ​យ៉ាង​ធ្ងន់ធ្ងរ ​អំពី​បញ្ហា​សិទ្ធិមនុស្ស​ដែល​លើក​ឡើង​ដោយ​សហភាព​អឺរ៉ុប​ជា​មុន​សិន ​ជា​ជាង​ការ​ព្យាយាម​គេច​វេសការ​ជជែក​ពិភាក្សា​លើ​បញ្ហា​នេះ។

អាស៊ី​សេរី​មិន​អាច​សុំ​ការ​ឆ្លើយ​តប​អ្នក​នាំ​ពាក្យ​ក្រសួង​យុត្តិធម៌ លោក ជិន ម៉ាលីន បាន​ទេ នៅ​ថ្ងៃ​ទី២២ ខែ​មករា ដោយ​ទូរស័ព្ទ​ចូល​ពុំ​មាន​អ្នក​ទទួល។ រីឯ​អ្នក​នាំ​ពាក្យ​របប​ក្រុង​ភ្នំពេញ លោក ​ផៃ ស៊ីផាន ​មាន​ប្រសាសន៍ថា សមាជិក​សភា​អាស៊ាន ដើម្បី សិទ្ធិមនុស្ស​នេះ​ គ្មាន​អំណាច​បង្គាប់​បញ្ជា​និង​លូក​លាន់​កិច្ចការ​ផ្ទៃក្នុង​របស់​កម្ពុជា​នោះ​ទេ ​ហើយ​ក៏​មិន​ឲ្យ​តម្លៃ​លើ​សំដី​មក​លើ​ស្ថាប័ន​នេះ​ដែរ៖ «សភា​អាស៊ាន​ហ្នឹង ធ្វើ​តែ​កិច្ចការ​សិទ្ធិមនុស្ស​ក្នុង​ប្រទេស​គាត់​ទៅ​បាន​ហើយ។ នៅ​ក្នុង​អាស៊ាន មិន​ទាន់​មាន​ឯករាជ​ភាព​ជាមួយ​គ្នា​នៅ​ឡើយ​ទេ ។ម្នាក់ៗ គោរព​គ្នា​ទៅ​វិញ​ទៅ​មក។ គាត់​គួរ​តែ​ប្រើប្រាស់​ពេល​វេលា​នៃ​ការ​ប្រឹងប្រែង​របស់​គាត់​ធ្វើ​ឲ្យ​ស្រុក​គាត់​ល្អ ក្នុង​នាម​ជា​សមាជិក​អាស៊ាន ហើយ​និង​គោរព​គោល​ការណ៍​របស់​អាស៊ាន»

មេធាវី​ការពារ​ក្ដី​ឲ្យ​លោក​ គង់ ​ម៉ាស់ ​គឺ​លោក សំ សុគង់ ​មាន​ប្រសាសន៍​ថា ​ការ​លើក​ឡើង​របស់​មន្ត្រី រដ្ឋាភិបាល គឺ​ជា​រឿង​ផ្សេង​ ប៉ុន្តែ​លោក​សាទរ​ចំពោះ ​សេចក្ដី​ថ្លែងការណ៍​របស់​សមាជិក​សភា​អាស៊ាន ដើម្បី​សិទ្ធិមនុស្ស ​ព្រោះ​លោក ​គង់ ម៉ាស់ ​គឺ​ជា​សកម្មជន​នយោបាយ ​ដូច្នេះ​លោក​មាន​សិទ្ធិ​សេរីភាព​ បញ្ចេញ​មតិ​រឿង​នយោបាយ ​និង​សង្គម៖ «ជា​ធម្មតា​កាល​ណា​គាត់ គឺ​ជា​សកម្មជន​របស់​គណបក្ស គឺ​គាត់​ត្រូវ​តែ​ជួប​ប្រជា​ពលរដ្ឋ ក៏​ដូច​ជា បញ្ចេញ​មតិ ដើម្បី​ការពារ​ផល​ប្រយោជន៍​ជាតិ និង​ផល​ប្រយោជន៍​ប្រជា​ពលរដ្ឋ។ អ៊ីចឹង​ការ​ចោទ​ប្រកាន់​ដោយ​គ្រាន់​តែ​បញ្ចេញ​មតិ និង​ចូលរួម​ក្នុង​ជីវភាព នយោបាយ គួរ​តែ​មាន​ការ​លើក​លែង​ការ​ចោទ​ប្រកាន់​ហើយ​ឲ្យ​គាត់​មាន​សេរីភាព​ពេញលេញ​ផង​ដែរ»

លោក​មេធាវី ​សំ ​សុគង់​ ឲ្យ​ដឹង​ដែរ​ថា​ លោក​ នឹង​ដាក់ពាក្យ​ស្នើសុំ​ទៅ​តុលាការ​ឲ្យ​ដោះ​លែង​កូន​ក្តី​របស់ លោក​បាន​នៅ​ក្រៅ​ឃុំ​បណ្ដោះអាសន្ន​នៅ​ក្នុង​សប្ដាហ៍​នេះ។

អ្នក​នាំ​ពាក្យ​សមាគម អាដហុក លោក ស៊ឹង សែនករុណា មាន​ប្រសាសន៍​ថា ការ​ចាប់​ឃុំ​ខ្លួន​សកម្ម ជន​បក្ស​ប្រឆាំង​នេះ គឺ​បាន​រំលោភ​រដ្ឋធម្មនុញ្ញ និង​រំលោភ​ច្បាប់​សិទ្ធិមនុស្ស​អន្តរជាតិ​រួច​ទៅ​ហើយ។ ដូច្នេះ ការ​ចេញ​សេចក្ដី​ថ្លែង​ការណ៍​របស់​ក្រុម​សមាជិក​សភា​អាស៊ាន​នេះ គឺ​ពួក​គេ​បាន​មើល​ឃើញ​ថា ស្ថានភាព​នយោបាយ និង​ការ​គោរព​សិទ្ធិមនុស្ស​នៅ​កម្ពុជា កំពុង​តែ​មាន​ស្ថានភាព​ធ្ងន់ធ្ងរ។ លោក​បន្ត​ថា ការ​ជំរុញ​របស់​សហគមន៍​អន្តរជាតិ ឲ្យ​មេ​ដឹក​នាំ​កម្ពុជា​គោរព​សិទ្ធិមនុស្ស ពង្រឹង​លទ្ធិ​ប្រជាធិបតេយ្យ និង​អនុវត្ត​ច្បាប់​ដោយ​យុត្តិធម៌ និង​ស្មើភាព​គ្នា​ឡើង​វិញ​នេះ មិន​មែន​ជា​ការ​លូក​លាន់ កិច្ចការ​ផ្ទៃ​ក្នុង​កម្ពុជា​ទេ។ ផ្ទុយ​ទៅ​វិញ គឺ​ជា​ការ​ជួយ​ជ្រោមជ្រែង​កម្ពុជា​ឲ្យ​ដើរ​លើ​ផ្លូវ​ត្រូវ​ប៉ុណ្ណោះ ព្រោះ​កម្ពុជា​ខ្លួន​ឯង បាន​ប្ដេជ្ញា​ចិត្ត​គោរព​តាម​សិទ្ធិមនុស្ស និង​លទ្ធិ​ប្រជាធិបតេយ្យ ក្រោយ​មាន​កិច្ច​ព្រមព្រៀង​សន្តិភាព​ទីក្រុង​ប៉ារីស៖ «អន្តរជាតិ​អាច​មាន​ចំណាត់​ការ​ដាក់​ប្រទេស​របស់​យើង​ថា ប្រទេស​មួយ ដែល​គេ​កត់​សម្គាល់​ថា ពិបាក​កិច្ច​សហការ​ពាក់ព័ន្ធ​នឹង​ការ​រំលោភ​សិទ្ធិមនុស្ស និង​រំលោភ​គោលការណ៍​លទ្ធិ​ប្រជាធិបតេយ្យ។ លើស​ពី​នេះ​យើង​នឹង​អាច​ត្រូវ​គេ​ចាត់​វិធានការ និង​ដាក់​គំនាប​ផ្សេងៗ ដែល​ធ្វើ​ឲ្យ​កម្ពុជា​ពិបាក​ហើយ និង​ធ្វើ​ឲ្យ​ប៉ះ​ពាល់​មុខ​មាត់​កម្ពុជា​នៅ​លើ​ឆាក​អន្តរជាតិ​ដែរ នៅ​ពេល​មាន​កិច្ច​ប្រជុំ និង​ការ​ផ្សព្វផ្សាយ​ព័ត៌មាន​ថា កម្ពុជា គឺ​ជា​ប្រទេស​មួយ ដែល​មិន​សហការ និង​ទទួល​យក​អនុសាសន៍​ពី​អន្តរជាតិ ហើយ​មាន​ការ​ធ្វើ​បាប និង​រឹតត្បិត​លើ​សកម្មជន​សិទ្ធិមនុស្ស និង​សកម្មជន​នយោបាយ​ជា​ដើម»

សមាជិក​សភា​អាស៊ាន​ដើម្បី​សិទ្ធិ​មនុស្ស​ បាន​កត់​សម្គាល់​ឃើញ​ថា​ ស្ថានភាព​សិទ្ធិ​មនុស្ស​នៅ​កម្ពុជា​ បាន​ធ្លាក់​ចុះ​យ៉ាង​ខ្លាំង​ក្នុង​រយៈ​ពេល​ពីរ​ឆ្នាំ​កន្លង​មក​នេះ បន្ទាប់​ពី​គណបក្ស សង្គ្រោះ​ជាតិ ត្រូវ​បាន​រំលាយ​ចោល​ ដោយ​ចេតនា​របស់​គណបក្ស​កាន់​អំណាច​តាម​រយៈ​ការ​ប្រើប្រាស់​តុលាការ​កំពូល កាល​ពី​ខែ​វិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០១៧ ហើយ​បន្ទាប់​មក​លោក ហ៊ុន សែន និង​គណបក្ស​របស់​គាត់​បាន​រៀបចំ​ការ​បោះ​ឆ្នោត ដែល​គ្មាន​គូ​ប្រកួត ទោះ​យ៉ាង​ណា​ក្តី ការ​ឈ្នះ​ការ​បោះ​ឆ្នោត​របស់​គណបក្ស​ប្រជាជន​កម្ពុជា​នៅ​ខែ​កក្កដា ឆ្នាំ២០១៨ នោះ មិន​ត្រូវ​បាន​សហគមន៍​អន្តរជាតិ ជា​ពិសេស ប្រទេស​លោក​សេរី មិន​ទទួល​ស្គាល់ និង​ចាត់​ទុក​ថា ជា​ការ​បោះ​ឆ្នោត​ក្លែង​ក្លាយ។

រហូត​មក​ដល់​ពេល​នេះ លោក គង់ ម៉ាស់ ត្រូវ​បាន​ចាប់​ឃុំខ្លួន​មួយ​សប្ដាហ៍​ហើយ។ លោក គង់ ម៉ាស់ ធ្លាប់​ភៀសខ្លួន​ចេញ​ពី​កម្ពុជា​ម្ដង ក្រោយ​ពី​ការ​រំលាយ​គណបក្ស សង្គ្រោះ​ជាតិ ដោយសារតែ​អាជ្ញាធរ​របប​ លោក ​ហ៊ុន​ សែន  ​តាម​ធ្វើ​ទុក្ខ​បុក​ម្នេញ​រូប​លោក​ ដើម្បី​ឲ្យ​ចុះ​ចូល​ជាមួយ​គណបក្ស​កាន់អំណាច​ប៉ុន្តែ​លោក​មិន​ព្រម​តាម។ ​លោក ​គង់ ម៉ាស់ ​ធ្លាប់​អះអាង​ថា​ មូលហេតុ​ដែល​លោក​វិល​ត្រឡប់​ទៅ​កម្ពុជា​វិញ​ ព្រោះ​លោក ​មិនបាន​ធ្វើ​ខុស​ច្បាប់​ ហើយ​លោក​ចង់​តស៊ូ​ដើម្បី​ផល​ប្រយោជន៍​ប្រជាពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ សិទ្ធិ​សេរីភាព  ​និង​លទ្ធិ​ប្រជាធិបតេយ្យ​នៅ​កម្ពុជា៕

កំណត់​ចំណាំ​ចំពោះ​អ្នក​បញ្ចូល​មតិ​នៅ​ក្នុង​អត្ថបទ​នេះ៖ ដើម្បី​រក្សា​សេចក្ដី​ថ្លៃថ្នូរ យើង​ខ្ញុំ​នឹង​ផ្សាយ​តែ​មតិ​ណា ដែល​មិន​ជេរ​ប្រមាថ​ដល់​អ្នក​ដទៃ​ប៉ុណ្ណោះ។

ព័ត៌មាន (0)
Share
គេហទំព័រ​ទាំងមូល