Musulmanlar yéngi yilni qandaq kütüwalidu?

Kishiler her yili yéngi yilni qutlash pa'aliyetliri élip bérish arqiliq özlirining xushalliqini izhar qilishidu. Yéngi yilni qutlash dunyaning herqaysi jaylirida oxshash bolmighan shekilde élip bérilidu. Jümlidin musulmanlarmu özlirige xas özgichilik bilen yéngi yilni kütüwalidu.
Ixtiyariy muxbirimiz ömerjan
2013-01-01
Share
yengi-yil-ekran-305.jpg Washin'gton etrapidiki Uyghurlar Uyghur amérika birleshmisining teshkillishide yéngi yilni kütüwélish pa'aliyiti ötküzdi. 2012-Yili 31-dékabir, washin'gton.
RFA

Yéngi yil bayrimi we uning kélip chiqishi

Islam mutepekkuri muhemmed ghazali miladiye yéngi yil bayrimi we uning kélip chiqish sewebi heqqide toxtilip mundaq dep yazghan:
"Yil béshi bayrimi isa eleyhissalam tughulghan yilni qutlash üchün gherb dunyasida meydan'gha kelgen bir bayram bolup, uning pa'aliyiti bir-birige sowghatlarni teqdim qilish, yéshil köchet tiklesh, a'ile boyiche xushalliq tentenisi qilish bilen bolidu. Bu bayram krésmas dep atilidu. (Chünki Xmas) sözi grékchidiki xristos(Xpіотоς) sözining qisqartilmisidur. Isa eleyhissalamning tughulghan waqti éniq emes, emma xristi'anlarning yawropadiki prustant mezhipi bilen katulik mezhipi 25-dékabirni qararlashturghan bolsa, sherqtiki ortudoks mezhipi yaniwarning 7-künini qararlashturghan. Miladiyining 220-yiligha kelgüchilik xristi'anlarda bu adet yoq idi. Shu yili xristi'an alimliri isa eleyhissalamni miladiyining 29-yili 25-mart küni dargha ésip öltürülgen dep qararlashturghan, kéyinki xristi'an alimliri isa eleyhissalamni miladiye 33-yili 3-aprél küni dargha ésilghan dep qararlashturghan. Tarixta tunji qétim 14-esirde konstantin impératorining zamanida, konistantin 25-dékabirni isa eleyhissalamning tughulghan künini xatirilesh bayrimi dep békitken."

Musulmanlar yéngi yilni qandaq kütüwélishi kérek?

Islam dunyasida birdek tonulghan alim doktor yüsüp qerdawi musulmanlarning yéngi yilni qandaq kütüwélishi toghriliq "Hazirqi zaman petiwaliri" namliq esiride mundaq dep yazghan:
"Bashqilar yéngi yilning kelgenlikini tentene qilip, xushalliqtin bayram qilsa, musulmanlar awwal ulargha bu hayatni bergüchige minnetdarliqini ipadilep shükri-teshekkur éytish bilen bir waqitta, özlirining bir yilliq ömri qisqarghanliqini we ötken ömri ichide dunyaliq we axiretliki üchün némilerni qilghanliqini eslep ötidu, yaxshi qilghan ishliridin söyünidu, yaman qilghan ishliridin ghemkin bolup, mundin kéyinki ömride nuqsanlirini toluqlashqa we özi üchün hem jimi insaniyet üchün paydiliq ishlarni qilishqa bel baghlaydu. Zadi shundaq emesmu?! insan ömridin bir yil qisqarghanliqini bilgendin kéyin, uninggha artuq xushal bolush emes, belki ghemkin bolushi kérek we öz-özidin hésab élip béqishi kérek. Dunyada herbir nersining hésabi waqtida qilinip turidu. Emma bir nersila sudek éqip kétidu, u bolsimu ömürdur. Toghra, insan ömri ene shundaq ötüp axiri tügeydu. Shunga herkim öz-özidin hésab élip turushi tolimu yaxshi adettur. Bolupmu, yéngi yilning kirishi, tughulghan kün'ge oxshighan munasiwetler insanning özini bir qur tekshürüp körüshi üchün eng yaxshi pursetlerdur."

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.

Toluq bet