Amérika bilen xitayning braziliyede turushluq diplomatliri Uyghur mesiliside taliship qalghan

Muxbirimiz erkin
2020-07-13
Élxet
Pikir
Share
Print

Amérika bilen xitayning braziliyede turushluq bash elchiliri twittérda xitay da'irilirining Uyghur ayallirini mejburiy tughmas qilish we bala chüshürüshke mejburlap, Uyghur nopusini kontrol qiliwatqanliqi toghrisida taliship qalghan.

Melum bolushiche, amérikaning braziliyede turushluq bash elchisi tod chapman ötken jüme küni twittérda amérika tashqi ishlar ministirliqi tarqatqan "Xitay kompartiyesining shinjangdiki Uyghur we bashqa étnik az sanliq milletlerni basturush herikitining bir qismi süpitide ayallarni keng kölemde tughmas qilish pilanini yurgüziwatqanliqi" heqqidiki bayanatini hembehirlep, buninggha "Süküt qilish tallash yoli emes" dep tekitligen.

Tod chapmanning tiwittérdiki hembehiri xitayning braziliyede turushluq diplomatlirini qattiq bi'aram qilghan. Xitayning braziliyede turushluq bas elchisi yang wenming 12-iyul küni tod chapmanning twittégha inkas qayturup, amérika bash elchishini "Ighwa tarqitish" we "Yalghan sözlesh" bilen eyibligen.

"Jenubiy xitay etigenlik pochtisi" gézitining xewer qilishiche, xitay bash elchisi yang wenming amérika bash elchisini eyiblep: "Bu adem braziliyege xitay üstidin ighwa tarqitish we yalghan sözleshtek alahide wezipe bilen kelgen. Biz sizni bu xil heriketlerdin toxtap qélishqa nesihet qilimiz," dégen.

Yéqinda birleshme agéntliqi bilen gérmniyelik Uyghurshunas adriyan zénz ayrim-ayrim doklat élan qilip, xitayning Uyghur ayallirigha tughutni kontrol qilish, mejburiy tughmas qilish, bala chürüsh élip bérip, yéqinqi 3-4 yil ichide uyur nopusining zor kölemde aziyishini keltürüp chiqarghanliqini ilgiri sürgen. Adriyan zénzning doklatida 2015-yildin 2018-yilchiche, xoten bilen qeshqerde Uyghur nopusining köpiyish nisbiti 84% azayghanliqi, bu ehwalning 2019-yili téximu éghirlashqanliqi tekitlen'gen. Bezi közetküchiler Uyghur nopusini yoqitishni nishan qilghan bu siyasetni "Irqiy qirghinchiliq" dep eyibligen idi.

Toluq bet