Америка муавин президенти хитайниң уйғурларға тутқан муамилисини йәнә әйиблиди

2019-07-19
Елхәт
Пикир
Share
Принт

Америкиниң муавин президенти майк пәнс вашингтонда өткүзүлгән бир хәлқара йиғинда хитайниң уйғурларға тутқан муамилисини әйибләп, хитай билән болған сөһбити қандақ болса болсун америкиниң диний әркинликни қоғдайдиғанлиқини билдүргән.

Майк пәнс йеқинқи икки күн ичидә хитайниң уйғурларни кәң көләмлик бастуруп, 2 милйондәк уйғур вә башқиларни йиғивелиш лагерлириға қамиғанлиқини тәнқидлигән америка сиясий сәһнисидики әң һоқуқлуқ 3 әрбабниң ичидики 2‏-кишидур. Буниңдин бир күн аввал америка сиясий сәһнисидики 3‏-һоқуқлуқ әрбаб, америка авам палата рәиси нәнси пелоси хитайниң уйғурларни бастурғанлиқини тәнқидлигән. У, уйғур аптоном районлуқ партком секретари чен чүәнгони җазалаш керәкликини билдүргәниди.

Муавин президент майк пәнс юқириқи сөзләрни8‏-июл күни вашингтонда өткүзүлгән хәлқара диний әркинликни илгири сүрүш министирлар йиғининиң йепилиш мурасимида сөзлигән нутқида тәкитлигән. У, «шинҗаңда коммунистик партийә уйғурларни өз ичигә алған бир милйондин артуқ мусулманни йиғивелиш лагерлириға қамиди. Улар бу орунларда тохтавсиз меңә ююшқа тутулмақта» дегән. Майк пәнс сөзидә йәнә, хитай компартийәсиниң тибәт буддистлирини вә хитай христянлирини бастуруватқанлиқини әйибләп мундақ дегән: «нөвәттә америка хитай билән болған сода мунасивитимиз һәққидә сөһбәт елип бармақта. Лекин бизниң бейҗиң билән болған сода сөһбитимиз қандақ болса болсун силәр шуниңдин хатирҗәм болуңлар, америка хәлқи хитайдики һәр хил диний етиқадтики хәлқләрниң тәрипидә туриду».

Америка ташқи ишлар министирлиқиниң саһибханилиқида өткүзүлгән бу йиғинда уйғур мәсилиси нуқтилиқ мәсилә болған. Америка ташқи ишлар министири майк помпейо йиғинда хитайниң уйғурларға тутқан муамилисини «әсирниң деғи» дәп әйиблигән. Помпейо вә пәнсниң сөзи хитай һөкүмитини қаттиқ биарам қилған. Хитай һөкүмити 19‏-июл күни «тәңритағ тори» да уйғур районидики бир қисим уйғур, қазақ зиялийлирини вә диний өлүмалирини майк помпейоға имзалиқ очуқ хәт елан қилдуруп, мәзкур районда бир милйондин артуқ мусулманниң йиғивелиш лагерлириға қамалғанлиқи, уйғур мәдәнийити вә ислам етиқадиға қарита системилиқ йоқитиш елип бериватқанлиқини рәт қилған. Һөкүмәтниң районда «кәспий маһарәт тәрбийәләш мәркәзлири» ни қуруп, радикаллиқ вә террорлуқниң тәсирини тазлаватқанлиқини илгири сүргән.

Пикирләр (0)
Share
Толуқ бәт