B d t diki insan heqliri yighinda xitay wekilliri yene "Oyun qoymaqchi" boldi

Muxbirimiz eziz
2018-06-26
Share

Birleshken döletler teshkilati (b d t) ning jenwediki bash shtabida 25-iyun küni b d t insan heqliri kéngishining 38-qétimliq yighini ötküzülgen.

Bu qétimqi yighin jeryanida xitay hökümiti teshkilligen atmish kishilik wekiller ömiki "Shinjangda insan heqliri uchqandek zor tereqqiyatlargha érishmekte" dégen témida wez éytqan.

Xitay hökümitining kaniyi bolghan shinxu'a agéntliqining 25-iyundiki xewiride éytilishiche, bu qétimqi wekiller ömiki qatarida yighin'gha qatnashqan wekillerdin shinjang uniwérsitétining proféssori zulhayat isma'il "Shinjangda ayallar we balilarning insan heqliri qanun boyiche qattiq qoghdilidu" dep bir qatar san-sifirlarni bayan qilip ötken.

Shuningdek hazir Uyghurlar diyaridiki ayallarning igilik bashqurush saheliride köplep xizmet qiliwatqanliqini tekitlep, ma'arip, sehiye, saqliqni saqlash qatarliq sahelerde ayallar "Omumi sitazhning yérimdin artuqraqini teshkil qilidu" dégen. Shuningdek u "Jenubtiki üch wilayet we bir oblasta 15 yilliq heqsiz ma'aripni yolgha qoyulghanliqi" ni tilgha élip: "Hökümetning ma'arip ishlirigha ghayet zor meblegh séliwatqanliqi" ni medhiyeligen. Wehalenki, u 15 yilliq mezkur heqsiz ma'aripning qosh tili nami astidiki pütünley xitaychilashturulghan ma'arip ikenliki, mekteplerde Uyghur tilining emeldin qaldurulghanliqigha köz yumghan.

Bu ömek terkibide kelgen bashqa kishilermu "Uyghurlar diyarining insan heqliri sahesidiki muweppeqiyetliri" heqqide köplep söz qilghan. Emma alaqidar zatlar bu heqte toxtilip, "Uyghurlar diyarining yer sharidiki eng chong üsti ochuq türmige aylinishi dunya jama'etchilikni heyran qalduruwatqan bir peytte mushundaq bir ömekning b d t bash shtabigha kélip bu qeder yalghanlarni toqushi xitay hökümitining yene bir qétim dunyaning közini boyimaqchi bolghanliqining ipadisi. Xitayning bundaq hiylisining alliqachan waqti ötti" dédi.

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.