Германийә президенти хитай оқуғучилириға маркисизмниң бузғунчилиқини әсләтти

Мухбиримиз әркин
2018-12-07
Елхәт
Пикир
Share
Принт

Германийә президенти франк валтер штейинмайер 7‏-декабир күни хитай сичүән университетиниң оқуғучилириға нутуқ сөзләп, карил марксниң бүйүк герман пәйласофи икәнликидә шәк йоқлиқи, бирақ униң намида зор зиянкәшликләр садир болғанлиқини агаһландурған. Президент штейнмайерниң 6 күнлүк хитай зиярити өткән дүшәнбә күни башланған. У зияритини башлаштин сәл бурун германийә готтиңген университетиниң бир оқуғучиси униңдин бу зияритидә уйғурларниң бастурушқа учришини оттуриға қойидиған-қоймайдиғанлиқини сориған. У ; «әлвәттә пуқраларниң әркинлик вә кишилик һоқуқини сөзлишидиғанлиқи» ни билдүргән иди. У сичүән университетидики нутуқида лагерларни яки уйғурларниң намини тилға алмиған. Әмма германийәниң аз санлиқ милләтләр, уларниң диний яки өз идийәси, етиқадини әркин ипадилиши қатарлиқ мәсилиләрдә наһайити сәзгүрлүкини тәкитлигән. У марксниң бүйүк бир идеолог, пәйласоф, иқтисадшунас, җәмийәтшунас икәнликидә шәк йоқлиқини, бирақ униң идийәси нәзәрийә билән чәклинип қалмиғанлиқини билдүргән. У «биз германлар маркс һәққидә сөзләшкәндә шәрқий германийә вә явропада униң намида садир болған зор зиянкәшликләрни тилға алмай өтәлмәймиз» дегән. У йәнә диктаторлуқ вә бастурушниң нурғун йиллар германийә тарихиға тамғисини басқанлиқини әскәртип, «мана бу бизниң өктичи пикирдикиләргә, диний ибадәт қилишқа, идийәси вә етиқади билән тинч яшаш истәклиригә алаһидә сәзгүр қаришимизға һәм көңүл бөлүшимизгә түрткә болди» дәп көрсәткән.

Штейинмайерниң зиярити хитай 800 миңдин 2‏-3 милйонғичә болған уйғур вә башқиларни йиғивелиш лагерлириға қамап, ғәрб дунясини таң қалдурған шундақла германийә-хитай кишилик һоқуқ диалоги лхасада өткүзүлгән мәзгилдә елип берилди. Әнгилийә таратқулириниң хәвәр қилишичә, германийә кишилик һоқуқ әмәлдари барбел көфлер бу қетимқи диалогда уйғур районидики лагерларни зиярәт қилишни тәләп қилған. Бирақ хитай көфлерниң тәлипини рәт қилған.

Пикирләр (0)
Share
Толуқ бәт