"haaretz" gézitide Uyghur élidiki lagirlarda yuz bériwatqan jinsy parakendichilik we bashqa zulumlar ashkarilandi

Muxbirimiz irade
2019-10-18
Élxet
Pikir
Share
Print

Isra'iliyede chiqidighan "haaretz" gézitide Uyghur élidiki lagirlarda yüz bériwatqan insan qélipidin chiqqan depsendichilikler heqqide tepsili xewer élan qilindi.

Mezkur maqale nöwette shiwitsiyede panahliniwatqan qazaq lagér shahiti sayragül sawutbay qatarliq bir qanche shahitlarning bayanlirigha asasen bérilgen. Maqalide lagér tutqunlirining xitay hökümiti "Kespiy maharet bilen terbiyelesh" dep atiliwatqan bu lagérlarda emeliyette qorqunchluq ten jazasi, rohiy jazalash we jinsiy xorlashqa uchrawatqanliqi tunji qétim etrapliq halda otturigha qoyulghan. 

Sayragül sawutbay lagir tutqunlirining meyli u er yaki ayal, qéri yaki yash bolushidin qet'iynezer herqandaq bir kichik seweb bilen "Qara öy" lerde qorqunchluq qéyin-qistaqqa élinidighanliqini tepsilatliri bilen bayan qilghan. U yene, lagérlardiki tutqunlargha "Késellikning aldini élish" bahanisi bilen mejburiy halda okul we dora bérilsimu, emeliyette bu yerde tutqunlarning tejribe obyékti qiliniwatqanliqini, tutqunlarda herxil oxshimighan riyaksilerning yüz béridighanliqini, hetta er we ayallarning perzentlik bolalmaydighan ehwallargha duchar qilinidighanliqini éytip bergen. 

U lagérlarda bolupmu qiz-ayallarning intayin éghir bedellerni tölewatqanliqini, ularning dawamliq halda jinsiy parakendichilik we xorlashqa uchraydighanliqini eskertip, özi biwaste shahit bolghan weqelerni tepsili bayan qilghan. Maqalide yene, lagér ichide 35 yashtin töwen er we ayallarning oxshashla jinsiy xorluqqa uchraydighanliqi otturigha qoyulghan. Sayragülning éytishiche, u lagér ichide körgen kishilerning eng chongi 84 yash, eng kichiki bolsa 13 yash iken. 

Lagér ichide yüz bériwatqan insan qélipidin chiqqan qéyin-qistaq we jinsiy parakendichilik mesilisi 17-öktebir küni amérika dölet mejliside échilghan guwahliq bérish yighinida tetqiqatchi adriyan zéniz teripidinmu otturigha qoyuldi. U sayragülning bu heqte bergen guwahliqini misal bérip turup, amérikaning we dunyaning bu tragédiyege qarap turmasliqi kéreklikini tekitlidi. 

Yuqiridiki bu maqale lagir ichide yüz bériwatqan insan qélipidin chiqqan xorlash we jinsiy parakendichilik heqqide bir qeder tepsili élan qilin'ghan tunji maqale bolup hésablinidiken.

Toluq bet