Jo baydin saylam etriti xitayning Uyghurlarni basturushini "Irqiy qirghinchiliq" dep atidi

Muxbirimiz jewlan
2020-08-26
Élxet
Pikir
Share
Print

Aksyos taratqusining 25-awghust xewer qilishiche, jo baydin saylam etriti seyshenbe küni bayanat bérip, xitay hökümitining Uyghur we bashqa musulman milletlerni basturushini "Irqiy qirghinchiliq" dep atighan. Amérika prézidéntiliq orni üchün saylam pa'aliyiti qiliwatqan jo baydinning saylam etritining bayanatchisi andiriw bétis (Andrew Bates) "Siyaset" gézitige bergen jawabida mundaq dégen: "Uyghur we bashqa az sanliq milletler xitay diktatorining qolida uchrawatqan teripligüsiz basturushlar irqiy qirghinchiliqtur. Jo baydin bu basturushni eng küchlük söz (yeni irqiy qirghinchiliq dégen atalghu) bilen atap, uninggha qet'iy qarshi turidu. Tramp hökümitimu jo baydin'gha oxshash ish qilip, u qilmishni éniq atisa bolmamdu?". Bu gézitte yene tramp hökümitining xitayning qilmishini irqiy qirghinchiliq dep atashni oylishiwatqanliqi xewer qilin'ghan.

Irqiy qirghinchiliq xelq'ara qanunda éghir jinayet bolup, amérika hökümiti xitayning jinayitige da'ir téximu köp ispatlarni toplighandin kéyin andin uni irqiy qirghinchiliq dep békiteleydiken.

Xewerde "Xitay hökümiti Uyghurlarning kishilik hoquqini depsende qiliwatqanliqini ret qilip keldi. Emma muxbirlar, hökümetsiz teshkilatlar we lagér shahitliri bergen melumatlar Uyghurlarning heqiqeten keng-kölemlik basturuluwatqanliqini körsitip béridu. Hemme yerde közitish, xalighanche tutqun qilish, ménge yuyush, qiynash, ayallarni tughmas qiliwétish qatarliq qilmishlarni mutexessisler nopus qirghinchiliqi dep süpetligenidi" déyilgen.

Xewerde éytilishiche, amérika hökümitining ichki qismida bu mesile deslepki oylinish basquchida iken. Xitay bilen amérikaning munasiwiti yamanliship kétiwatqan bügünki weziyette amérika eger xitayni irqiy qirghinchiliq jinayiti ötküzdi dep resmiy eyblise, xitayni qattiq ghezeblendüridiken؛ shundaqla xelq'ara jem'iyetning amérikani xitaygha qarshi téximu chong heriket qollinishqa chaqiriq qilishigha türtke bolidiken.

Toluq bet