Kanada géziti "Yighiwélish lagéri" diki Uyghurlarning chidighusiz qiynaqqa uchrawatqanliqini xewer qildi

Muxbirimiz erkin
2018-07-04
Élxet
Pikir
Share
Print

Kanadada chiqidighan "Yer shari we pochta géziti" bügün "Yighiwélish lagérliri" diki Uyghurlarning chidighusiz rohiy we jismaniy qiynashqa uchrawatqanliqini xewer qildi.

Xewerde xitayning "Yighiwélish lagérliri" da yétip chiqqan kishiler ziyaret qilinip, lagérlarning ichki tüzümi we lagérdiki tutqunlarning kündilik hayatigha da'ir bezi tepsilatlar yorutup bérilgen. "Yer shari we pochta géziti" ning asiyada turushluq muxbiri natan wandérklip teyyarlighan bu xewerde lagérdiki tutqunlarning her küni shi jinping we kompartiyege sadaqetmenlikini bildürüshke, islam étiqadini "Hamaqetlik" dep eyibleshke mejburlinidighanliqi tekitligen.

Xewerde lagérda yétip chiqqan bir Uyghur ayalning sözini neqil keltürüp, lagérlarda tutqunlargha her küni "Shi jinping ulugh, kompartiye ulugh, men re'is shi jinping we kompartiyeningla manga yardem qilidighanliqini tonup yetmigechke, jazalinishim heqliqdur" dégen sözlerni tekrarlitidighanliqi, rohiy we jismaniy bésimda bezi tutqunlarning ölüwélishqa urun'ghanliqini bildürgen.

Yuqiriqi Uyghur ayalning bildürüshiche, lagérlardiki tutqunlar yene medeniyet, diniy étiqad, siyasiy jehetlerde öz özini tenqid qilidiken. U tutqunlarning "Méning rohum éghir késel bilen yuqumlandi. Bu dunyada xuda yoq, men xudagha ishenmeymen. Men peqet kompartiyege ishinimen," dep ipade bildürüshke mejburlinidighanliqi, ulargha yene "Men xa'in", "Men bölgünchi" "Men térrorist" dep özini eyiblep, "Men qudretlik dölitimizning qanunlirining küchini körelmeptikenmen, re'is shi jinpinggha rehmet éytmay dötlük qiliptikenmen," dégen sözlerni tekrarlitidighanliqini bildürgen.

Xewerde yene bezi tutqunlarning sözi neqil keltürülüp, da'irilerning lagérlardiki bezi tutqunlargha okul we dora béridighanliqi, lékin tutqunlargha dora-okul bérishtek bu ehwalning xitaydiki tutup turush orunlirida köp uchrimaydighanliqini tekitligen.

Gérmaniyelik mutexessis adriyan zénzning bildürüshiche, hazir Uyghur omumiy nuposining az dégende 10pirsenti "Yighiwélish lagérliri" da iken.

Toluq bet