Uyghur kishilik hoquq qurulushi: "Özbékistanni lagérlardiki sherqiy türkistanliq özbéklerge ige bolushqa chaqirimiz"

Muxbirimiz erkin
2019-02-15
Élxet
Pikir
Share
Print

Amérikidiki "Uyghur kishilik hoquq qurulushi" teshkilatining re'isi nuri türkel özbékistan prézidénti shawket mirziyayéfni yighiwélish lagérlirigha qamalghan "Sherqiy türkistan" diki özbéklerge ige bolushqa chaqirghan.

Nuri türkel 15‏-féwral "Amérika awazi" özbék bölümining ziyaritini qobul qilip, lagérlargha qamalghan "Sherqiy türkistan" diki özbékler heqqide éniq uchur bolmisimu, lékin ularning arisidiki xéli köp kishining lagérlargha solan'ghanliqigha ishinidighanliqini bildürgen.

U "Özbékistan hökümiti we prézidéntining shangxey hemkarliq teshkilatidiki imtiyazi we xitay bilen bolghan diplomatik alaqisidin paydilinip sherqiy türkistandiki özbék puqralirigha ige bolushini teshebbus qilimiz" dégen.

Nuri türkelning ilgiri sürüshiche, prézidént mirziyayéfning yene "Özbékistan'gha chiqip olturaqliship qalghan Uyghurlarning a'ile tawabi'atlirining qandaq boluwatqanliqini sürüshtürüsh, iz-dérikini qilish, ularning ehwalini yaxshilashtimu wijdani mejburiyiti bar" iken. Nuri türkel bu teshebbusni prézidént mirziyayéf shangxey hemkarliq teshkilatining yighinigha qatnishishning aldida otturigha qoydi.

Shangxey hemkarliq teshkilatigha eza döletlerning aliy rehberliri yighini bu yil 6‏-ayda qirghizistanda ötküzülidu.

"Amérika awazi" ning xewer qilishiche, bu yighin'gha xitay re'isi shi jinping qatnishidiken. Lékin, xewerde, uning bu qétimqi ottura asiya ziyaritining unchilik asan'gha toxtimaydighanliqi, yéqinda qirghizistanda xitaygha qarshi namayish partlighanliqi bildürülgen.

Nuri türkel yene, sabiq prézidént islam kerimof dewride özbékistanning Uyghur mesilisidiki pozitsiyesining "Nahayiti ejeblinerlik we ümidsizlinerlik halette" ikenlikini, lékin özining "Yéngi hökümet ornitilghandin kéyin, bu, özbékistandiki Uyghur türkliriningla weziyiti emes, belki sherqiy türkistandiki özbéklerningmu hayatigha tesir körsitidighan bir tashqi siyaset pozitsiyeside bolidu, dégen ümidte" ikenlikini bildürgen.

Özbékistan ilgiri bir qisim Uyghur musapirlirini xitaygha ötküzüp bérip, uning Uyghurlarni basturushigha hemkarlashqan idi.

Toluq bet