B d t kishilik hoquq aliy komissari xitayning "Qayta terbiyelesh lagérliri" ni tekshürüshke yol qoyushini telep qildi

Muxbirimiz erkin
2018-09-10
Élxet
Pikir
Share
Print

B d t ning yéngi saylan'ghan kishilik hoquq aliy komissari mishél bashélit düshenbe küni b d t kishilik hoquq kéngishining yighinida söz qilip, xitayni Uyghur rayonidiki "Qayta-terbiyelesh" lagérlirini tekshürüshke yol qoyushqa chaqirghan.

Közetküchilerning ilgiri sürüshiche, uning b d t kishilik hoquq aliy komissarliq wezipisige olturup qilghan mezkur tunji sözide lagérlar mesilisini tilgha élishi xitaygha bérilgen küchlük signal iken. Lékin uning sözige xitay hazirgha qeder inkas bildürmigen.

Mishél bashélit sözide, "Ötken ayda irqiy ayrimichiliqqa qarshi turush komitéti teripidin xitayning ehwali közdin kechürülüp, shinjang miqyasida Uyghur we bashqa musulman jama'etlirining keng kölemlik xalighanche tutqun qilinip atalmish qayta-terbiyelesh lagérlirida tutup turulushidek kishini qattiq bi'aram qilidighan mesile otturigha qoyuldi.

Irqiy ayrimichiliqqa qarshi turush komitétining yeküni biz érishken bashqa melumatlargha tayan'ghan. Melumatlarda yene bashqa rayonlardimu kishilik hoquqqa xilapliq qiliniwatqanliqi otturigha qoyulmaqta.

Biz bu melumatlar asasida hökümettin xitaydiki barliq rayonlarda tekshürüsh élip bérishimizgha yol qoyushini telep qilimiz" dégen.

Mishél bashélit chilining sabiq prézidénti bolup, u yéqinda b d t ning kishilik hoquq aliy komissarliqigha saylinip, ra'ad-el hüseyinning ornigha olturghan idi. Irqiy ayrimichiliqqa qarshi turush komitéti ötken ayda xitayning irqiy ayrimichiliq xatirisini körüp chiqip, Uyghur rayonidiki lagérlar mesilisini otturigha qoyghan. Yighinda xitay hökümitining bir milyondek Uyghurni yighiwélish lagérlirigha qamighanliqi, 2 milyondek Uyghurni qayta-terbiyelesh lagérlirigha yighiwalghanliqigha da'ir ishenchlik melumatlargha érishkenliki eskertilip, uning bu kishilerni qandaq qanuni asasqa tayinip tutup turuwatqanliqi soraq qilin'ghan idi.

Mishél bashélit yuqiriqi sözlerni kishilik hoquq közitish teshkilati doklat élan qilip, xitay hökümitining Uyghurlarni "Keng kölemlik xalighanche tutqun qiliwatqanliqi, ten jazasi bériwatqanliqi, xorlawatqanliqi we kündilik turmushning barliq sahelirini qattiq kontrol qiliwatqanliqi" gha da'ir yéngi delillerge érishkenlikini jakarlighan küni qildi.

Kishilik hoquq közitish teshkilatining düshenbe küni élan qilghan doklati, nurghun Uyghur ahalilirini, sabiq tutqunlarni, tutqunlarning a'ile-tawabi'ati we uruq-tughqanlirini ziyaret qilish arqiliq teyyarlan'ghan.

Toluq bet