Хәлқ гезити: «шинҗаңда узун муддәтлик әминликниң обдан улини салдуқ»

Мухбиримиз әркин
2018-11-02
Елхәт
Пикир
Share
Принт

Хитайниң «хәлқ гезити» хитай һөкүмитиниң бир милйондәк уйғурни йиғивелиш лагерлириға қамаштәк тәдбирлирини ақлап, бу арқилиқ мәзкур районда узун муддәтлик әминликниң ули селинғанлиқини билдүргән. Лекин, көзәткүчиләрниң илгири сүрүшичә, бу әминлик уйғурларни кәң көләмлик тутқун қилип, уларниң мәдәнийити, тили, диний етиқади, аилә вә қиммәт қаришини вәйран қилиш бәдилигә кәлмәктә икән.

Хитай һөкүмити йеқинқи вақитларғичә йиғивелиш лагерлириниң мәвҗутлуқини инкар қилип кәлгән. У пәқәт йеқиндила лагерларниң мәвҗутлуқини етирап қилип, бирақ бу орунларниң «кәспий тәрбийәләш мәркәзлири» икәнликини илгири сүргән.

«Хәлқ гезити» дә 1‏-ноябир күни чаң йүй дегән исим билән елан қилинған мақалида «террорлуқ вә ашқунлуқни йилтизидин йоқитиш үчүн уни бөшүкидин тизгинләшкә тоғра келидиғанлиқи» тәкитләнгән.

Мақалида хитайниң аталмиш «террорлуқ» вә «ашқунлуқ» қа қарши үзүл-кесил тәдбирлириниң зор нәтиҗигә еришкәнлики, «шуниңдин башлап бу районниң узун муддәтлик әминликигә тәсир қилип кәлгән чоңқур қатламлиқ мәсилиләрни һәл қилишниң обдан ули селинғанлиқи» билдүрүлгән.

Мақалидә әскәртилишичә, мәзкур райондики наһийә дәриҗилик орунларниң «кәспий тәрбийәләш мәркәзлири» ни ечип, «террорлуқ вә ашқунлуқ» ниң тәсиригә учриған, лекин қанун бойичә җазалаш һаҗәтсиз кишиләрни дөләт тили, қанун-түзүм, һүнәр өгинишкә тәшкиллишидики муддиаси «уларни җәмийәтниң нормал турмушиға қайтуруп келиши икән».

Хитай һөкүмити лагерларни «кәспий тәрбийәләш мәркәзлири» десиму, лекин униңға қамалған кишиләрниң сани вә ақивитини ашкарилашни рәт қилип кәлди. Нөвәттә хәлқара җәмийәт хитайниң лагерлар һәққидики хәвәрләргә җаваб беришини тәләп қилмақта.

6‏-Ноябир б д т кишилик һоқуқ кеңиши хитай кишилик һоқуқ хатирисини қәрәллик көрүп чиқиду. Хәлқара кәчүрүм тәшкилатиниң қәйт қилишичә, йиғинда «б д т униң уйғурларни системилиқ бастурушиға хатимә бериши керәклики һәққидә кәскин сигнал бериши керәк». Лекин, «хәлқ гезити» ниң мақалисидә, аталмиш «кәспий тәрбийәләш мәркәзлири» ни ечиштәк бу тәдбирниң «шинҗаң вәзийитини муқимлаштурушта һалқилиқ рол ойниғанлиқи» тәкитләнгән.

Пикирләр (0)
Share
Толуқ бәт