Xitay da'iriliri Uyghur aptonom rayonining sabiq re'isi nur bekrini teptish organlirining bir terep qilishigha tapshurup bérishni qarar qilghan

Muxbirimiz erkin
2019-03-18
Share

Xitay hökümiti Uyghur aptonom rayonining sabiq re'isi, xitay islahat-tereqqiyat komitétining mu'awin mudiri nur bekrini partiyedin qoghlap chiqirip, wezipisidin élip tashlashni, özini teptish organlirining bir terep qilishigha tapshurup bérishni qarar qilghan.

Közetküchilerning ilgiri sürüshiche, eger nur bekri sotlansa, u Uyghur aptonom rayonining 64 yilliq tarixida qanuni jazagha tartilghan tunji re'isi bolup qalidiken.

Bu yil 57 yashliq nur bekri 2018‏-yili 20‏-séntebir küni rusiye ziyaritini axirlashturup béyjing ayrodromigha qon'ghanda tutqun qilin'ghan.

Shuningdin béri uning aqiwiti heqqide héchqandaq uchur élan qilinip baqmighan idi. Lékin, xitay merkizi intizam tekshürüsh we réwiziye komitétining 16‏-mart küni ashkarilishiche, da'iriler axiri uni teptish organining bir terep qilishigha tapshurup bérishni qarar qilghan.

Xongkongdiki bezi taratqular ilgiri uning tutqun qilinishining Uyghur aptonom rayonluq ma'arip nazariti tüzgen Uyghur mekteplirining derslik kitabi bilen munasiwetlik ikenlikini ilgiri sürgen.

Xewerde, ma'arip nazaritining sabiq naziri sattar sawutni öz ichige alghan derslik kitab tüzüsh guruppisidiki Uyghurlarning tutqun qilin'ghanliqi, ularning, derslik kitablirida pantürkizm idiyesini teshwiq qilish bilen eyiblen'genliki tekitlen'gen idi. Lékin, xitay merkizi intizam tekshürüsh we réwiziye komitétining uqturushida, derslik kitab mesilisi tilgha élinmighan.

Uqturushta uning "Intizamgha xilapliq qilip, a'ilisige heqsiz menpe'et saqlighanliqi, shamalgha qarshi yol tutqanliqi, heshemetlik ziyapetlerge chaqirsa barghanliqi, sowghat qobul qilghanliqi, israpxorluq qilghanliqi, exlaqiy chirikleshkenliki we teshkilning tekshürüshige maslashmighanliqi. . . . . . ." qatarliq qilmishlarni sadir qilghanliqi ilgiri sürülgen.

Nur bekrining tutqun qilinishi muhajirettiki Uyghurlarda qattiq ghulghula qozghighan. Chünki, u Uyghur jem'iyitide xitay hökümitige eng aktip ishligen Uyghur emeldar, dep qarilip kelgen.

U "Qosh til" ma'aripining omumlashturulup, Uyghur tilining siqip chiqirilishi, qeshqer qedimiy sheher restilirining chéqilip, Uyghurlarning köchürülüshi, "5 ‏-Iyul weqesi" diki pozitsiyesi qatarliq amillar seweblik Uyghur jem'iyitining qattiq naraziliqini qozghighan idi.

Kishilik hoquq teshkilatlirining ilgiri sürüshiche, nur bekrining jazagha tartilishi xitayda héchqandaq Uyghurning bixeterlik emeslikini körsitidiken.

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.