Хитай қазақистанниң қанунсиз көчмәнләргә зәрбә бериш һәрикитигә инкас қайтурди

Мухбиримиз әркин
2019-04-19
Елхәт
Пикир
Share
Принт

Йеқинда қазақистан пүтүн мәмликәт миқясида қанунсиз көчмәнләргә зәрбә бериш һәрикити башлиған.

Көзәткүчиләрниң илгири сүрүшичә, қазақистан даирилири бу һәрикәтниң қайсий дөләт көчмәнлиригә қаритилғанлиқини тилға алмиған болсиму, лекин униң қазақистандики хитай көчмәнлиригә қаритилғанлиқи ениқ икән. Қазақистан көчмәнләр даирилириниң бу һәрикити дәрһал хитай әлчиханисиниң инкасини қозғиған.

Қазақистанда турушлуқ хитай әлчиханиси шу мунасивәт билән 17‏-апрел күни уқтуруш елан қилип, қазақистанда турушлуқ пуқралирини агаһландурған. Уқтурушта қәйт қилинишичә, қазақистан даирилириниң бу қетимқи қанунсиз көчмәнләргә зәрбә бериш һәрикити нурғун хитай пуқралириға четилған. Лекин униңда зади хитай пуқрасиниң қанунсиз дәп тутқун қилинғанлиқи тилға елинмиған.

Йеқинда йилларда хитайниң қазақистандики мәблиғи вә иқтисади паалийитиниң кеңийишигә әгишип, һәр хил намларда қазақистанға келип яшайдиған хитайлар тез көпәйгән. Бәзи хитайлар йәрлик қазақ қизлири билән той қилип, шу баһанидә қазақистанниң иқамитигә еришкән. Лекин хитай нопусиниң қазақистанда тез көпийиши қазақларни биарам қилишқа башлиған. Өткән йили қазақистанда хитайлар билән той қилишқа, уларға иқамәт беришкә вә йәр сетип беришкә қарши кәң көләмлик наразилиқ намайишлири партлиған. Сабиқ қазақистан президенти нәзәрбайеф җәмийәтниң бесимида хитай ширкәтлиригә йәр иҗра бериш пиланини вақитлиқ бикар қилишқа мәҗбур болған иди.

Хитай әлчиханисиниң 17‏-апрел елан қилған уқтурушида йәнә қазақистандики хитай пуқралирини виза мәсилисигә диққәт қилишқа, қанунлуқ виза билән турушқа, визисиз өткүнчи йолучиларниң қазақистанда 72 саәт туруш бәлгилимисигә хилаплиқ қилмаслиққа, кочиға чиққанда рәсмийәтлирини толуқ елип чиқишқа, өзини қануний васитиләр билән қоғдашқа чақирған.

Қазақистан һөкүмити һазирғичә изчил хитайниң уйғур районидики бастуруш сияситини қоллап, кишилик һоқуқ тәшкилатлириниң тәнқидигә учрап кәлди. Йеқинда қазақистан уйғур районидики қазақларниң кишилик һоқуқини қоғдайдиған тәшкилат ‏- «ата юрт» ниң қурғучиси вә рәһбири серикҗан билашоғлини тутқун қилип астанада нәзәрбәнд қилған иди.

Пикирләр (0)
Share
Толуқ бәт