Qirghizistanda xitaygha qarshi namayishqa qatnashqan bir ayalni "Étnik öchmenlikke qutratquluq qilish" bilen eyibligen

Muxbirimiz erkin
2019-01-31
Élxet
Pikir
Share
Print

Qirghizistanda xitayning Uyghur rayonidiki siyasitige qarshi namayishqa qatniship tutqun qilin'ghan bir ayal qirghizistan teptish da'iriliri teripidin "Étnik öchmenlikke qutratquluq qilish" bilen eyiblen'gen.

Güljemile seper'eliyiwa isimlik bu ayal 17‏-yanwar küni bishkek shehiride ötküzülgen xitaygha qarshi naraziliq namayishidin kéyin qolgha élin'ghan. Qirghizistan ichki ishlar ministirliqining bayanatchisi baqit séytof namayishta 21 kishining qolgha élin'ghanliqi, ulargha ammiwi tertipni qalaymiqan qilish jinayiti artilip, jerimane qoyulghanliqini bildürgen idi. Lékin intérfaks agéntliqining xewer qilishiche, bishkek shehiridiki 1‏-may rayonluq sot mehkimisi 29‏-yanwar sot échip, güljemile seper'eliyéwagha qaritilghan eyibleshning "Éghirliqi", uning "Ijtima'iy xetiri" seweblik dawamliq tutup turushni qarar qilghan.

Bu yil 56 yashliq seper'eliyéwa namayish yüz bérip 5 kündin kéyin, yeni 23‏-yanwar qolgha élin'ghan. Namayishchilar xitay köchmenlirini qirghizistandin qoghlap chiqirish, qirghizlarning xitaylar bilen toy qilishini cheklesh, xitaydin qerz élishni toxtitish qatarliq teleplerni otturigha qoyghan idi.

Bishkektiki namayish xitay hökümiti Uyghur rayonida 3 milyondek Uyghur we bashqa musulman az sanliq milletlerni tutqun qilip, lagér we türmilerge qamighan, uning bu qilmishi xelq'arada qattiq tenqidke uchrawatqan mezgilde partlighan idi. "Étnik öchmenlikke qutratquluq qilish jinayiti" adette xitayning Uyghurlarni yaki Uyghurlargha hésdashliq qilghan bezi xitay öktichilirini jazalaydighan siyasiy términ bolup, qirghizistanning qirghiz puqrasini bu jinayet bilen eyiblishi diqqet qozghimaqta. Qirghizistan prézidénti sorunbay jénbékof bishkektiki namayish partlashtin bir hepte awwal kishilerni agahlandurup, "Qirghiz-xitay hemkarliqigha buzghunchiliq qilishqa urun'ghanlar" ning qanuniy jawabkarliqqa tartilidighanliqini bildürgen idi. Közetküchilerning ilgiri sürüshiche, xitay qirghizistanning eng asasliq meblegh salghuchisi bolup, nöwette xitay qirghizistanni nurghun qerzge boghup qoyghan.

Toluq bet