Sérikjan bilashning qolgha élinishi xelq'arada zor ghulghula qozghidi

Muxbirimiz eziz
2019-03-12
Élxet
Pikir
Share
Print

Xitay hökümitining Uyghurlar diyaridiki siyasiy basturush herikiti jeryanida bir qisim qazaqlarningmu lagérlargha élip kétilgenliki melum.

Qazaqistandiki "Atayurt pida'iyliri" namliq teshkilat yéqinqi mezgillerde del ashu qazaq tutqunlirining qoyup bérilishi üchün pa'al heriket qilip kelgen idi. Qazaqistan saqchiliri mezkur teshkilatning yétekchisi, qazaqistan puqrasi sérikjan bilashni 10-mart küni almutada qolgha élip astanagha élip ketkendin kéyin lagérlar mesilisining yene bir teripi xelq'arada zor ghulghula qozghidi. Xelq'aradiki herqaysi chong axbarat wasitiliri bes-beste bu toghriliq xewer bérip, xitay hökümitining bu weqediki roli toghrisida her xil texminler otturigha chiqti.

"Washin'gton pochtisi" gézitining 11-marttiki xewiride éytilishiche, sérikjan bilash almutada "Atayurt pida'iyliri" teshkilati arqiliq lagér tutqunlirining tughqanliri we munasiwetlik shahitlarni sözletken hemde mushu arqiliq lagérlarning Uyghur, qazaq we bashqa musulman milletlerning medeniyiti, tili we milliy en'enilirini yoqitish meqsitide qurulghanliqini teshwiq qilghan. Shuningdek Uyghurlar diyaridin qazaqistan'gha köchüp chiqqan qazaqlarning birnechche qétimliq pa'aliyitini teshkillep herqaysi axbarat wasitilirige bu heqtiki ehwallarni anglatqan.

Xewerde xitay bilen qazaqistanning jughrapiyelik munasiwiti, qazaqistanning xitay ijra qiliwatqan "Bir belwagh bir yol qurulushi" diki istratégiyelik orni, jümlidin xitayning quruqluq arqiliq yawropagha toshulidighan mallirining 60 pirsenti qazaqistandin ötidighanliqi tepsiliy muhakime qilinish arqiliq "Mushu xil köp qirliq munasiwetning mewjutluqi tüpeylidin qazaqistan da'iriliri xitay terepning yolyoruqini ijra qilghan bolsa buning héchqandaq heyran qalghuchiliki yoq" déyilidu.

Xewerde éytilishiche, sérikjanning pa'aliyetliri xitay hökümitini bekmu bi'aram qilghan. Chünki u köp qétim lagér shahitlirini tépip kélip guwahliq bergüzgen hemde xitay hökümitining mushu lagérlar arqiliq medeniyet qirghinchiliqi qiliwatqanliqidek ré'alliqni pash qilghan.

Melum bolushiche, sérikjan eslide Uyghurlar diyarida tughulghan bolup, kéyinche qazaqistan'gha köchüp chiqqan we qazaqistan puqraliqini alghan iken. U qolgha élin'ghandin kéyin "Sérikjanni xitay saqchiliri tutup kétiptu" dégen xewer köplep tarqalghan. Qazaqistan saqchiliri buning ighwa ikenlikini ispatlash üchün sérikjanni sözlitip qisqa widyo ishligen we torlarda tarqatqan. Melum bolushiche sérikjan blash hazir qoyush bérilip öyige nezerbend qilin'ghanken.

Toluq bet