Тәйвән мухбирлириға “терорлуқ вә ашқунлуққа қарши турушниң утуқлири” тонуштурулған

Мухбиримиз әзиз
2022.07.05
Share on WhatsApp
Share on WhatsApp

Хитай башқуришидики “хитай хәвәр тори” ниң 5-июлдики хәвиридә ейтилишичә, 4-июл күни үрүмчи шәһридә өткүзүлгән “сеһирлик шинҗаң: икки қирғақ мухбирлириниң бирләшмә зиярәт паалийити” темисидики тәшвиқат паалийитидә хитай вә тәйвән тәрәптин кәлгән 50 нәччә мухбир “терорлуқ вә ‍ашқунлуққа қарши күрәшниң утуқлири” намлиқ көргәзмини көргән. Көргәзмидин кейин хитай һөкүмити уйғур аптоном районлуқ җамаәт хәвпсизлик назаритиниң муавин назири ялқун яқупниң ағзидин тәйвән мухбирлириниң “терорлуқ вә ашқунлуқ” һәққидики соаллириға җаваб бәргән.

Ялқун яқуп мухбирларға әһвал тонуштуруп: “тәрбийәләш мәркәзлирини ечиш һәмдә бу җайда кишиләрни тәрбийәләш арқилиқ терорлуқ вә ашқунлуқ идийәсиниң зәһири бөшүкидила түгитилди. Буниң билән өткән бәш йилда шинҗаңда һечқандақ терорлуқ вәқәси көрүлмиди. Һазир бу мәркәзләрниң һәммиси тақалди. У җайдики кишиләр йеңидин хизмәтләргә орунлишип болди,” дегән. Шуниңдәк бу “мәркәз” ләрниң “йиғивелиш лагери” әмәс, бәлки “қутқузуш һәркити” ниң испати икәнликини алаһидә тәкитлигән. Әмма у бу җәрянда лагер системисиниң милйонларчә кишини түрмә шәклидидики лагерларға қамап, уларни роһий вә җисманий җәһәтләрдә вәйран қилғанлиқи, қирғинчилиқниң һелиһәм давам қиливатқанлиқи, лагерларға қамалғанлардин “җинайити йәңгил” дәп қаралғанлириниң барғансери кәң көләмдә омумлишиватқан мәҗбурий әмгәкниң қурбанлириға айлиниватқанлиқи һәққидә бир еғизму сөз қилмиған.

Мәлум болушичә, “5-июл үрүмчи қирғинчилиқи” һарписида орунлаштурулған бу тәшвиқат һәркитидин илгири тәйвәндики гоминдаң партийәсиниң рәиси хоң шюҗу “‛уйғур қирғинчилиқи‚ дегән гәпләр әмәлийәттә америка һөкүмити тоқуп чиққан ялғанчилиқтур” дегән мәзмунда сөз қилған икән. “тәйбей вақти” гезитиниң бу һәқтики хәвиридә ейтилишичә, “тәйвән шәрқий түркистан җәмийити” ниң рәиси хе чавдоң буни кәскин тәнқидләп: “хоң шюҗу сепи өзидин хитай компартийәсиниң муқамини тәкрарлаватиду. Униң уйғур қирғинчилиқини инкар қилиши, шинҗаңдики реаллиқни қилчиликму өзгәртәлмәйду” дегән икән. Нөвәттә уйғур вәзийитигә йеқиндин диққәт қиливатқан көзәткүчиләр, хитай һөкүмитиниң үрүмчидики тәшвиқат паалийитини тәйвәндики ашу хил җамаәт пикри сәвәбидин орунлаштурулған, дәп қаримақтикән.

Пикир қошуң

Радиониң ишлитиш шәртлиригә асасән, пикирлириңиз тәкшүргүчиләр тәрипидин тәстиқлиниши вә мувапиқ дәриҗидә тәһрирлиниши түпәйли, тор бәттә дәрһал пәйда болмайду. Сиз қалдурған мәзмунға әркин асия радиоси җавабкар болмайду. Башқиларниң көз қариши вә һәқиқәткә һөрмәт қилишиңизни сораймиз.