Ürümchi da'iriliri xitay köchmenlirining olturaqlishishini asanlashturidighan “Tepsiliy qa'ide” élan qilghan

Muxbirimiz irade
2022.04.14
Share on WhatsApp
Share on WhatsApp

Xitay hökümiti ürümchige köplep xitay köchmenlerni yerleshtürüsh üchün yéqinda ürümchining nopusqa élish xizmetlirining asanlashturudighanliqini élan qilghan idi. 14- April küni da'iriler “Ürümchi shehirige nopus köchürüp kirish siyasitini yolgha qoyushtiki tepsiliy qa'ide” ni élan qilip, sekkiz xil nopusqa élish usulining iltimas qilish sherti we kéreklik matériyallirini belgiligen.

Xitaydiki “Xelq tori” ning xewer qilishiche, yuqiriqi bu “Tepsiliy qa'ide” de, oqush tarixi boyiche nopusqa élish, aliy mektepte oquwatqan oqughuchilarni nopusqa élish, atalmish “Kespiy téxnika ixtisasliqliri” ni nopusqa élish, “Kespiy maharet ixtisasliqliri” ni nopusqa élish, meblegh sélish, igilik tiklesh, ishqa orunlishish boyiche nopusqa élish, makanlashturup nopusqa élish, er-xotun, perzent, qérindashlar ara panahlandurup nopusqa élish, herbiy septin chékin'gen eskerler we ularning uruq-tughqanlirini nopusqa élishtin ibaret sekkiz xil nopusqa élish usuli körsitip bérilgen.

Xitay hökümiti 2017- yilidiki keng kölemlik tutqun qilish we lagérgha qamash herikitidin ilgiri ürümchide herxil kesipler bilen shughulliniwatqan Uyghurlarni mejburiy halda yurtlirigha qayturup, ürümchidiki köchme nopustiki Uyghurlarni asasen tazilap bolghan idi. Xitay da'iriliri urümchini kelgüside 5 milyonluq nopusqa ige ottura asiyadiki eng chong sheherge aylandurush üchün, ichkiridin atalmish “Ixtisasliq xadim”, “Aliy mektep pida'iyliri”, “Meblegh salghuchilar” dégendek namlarda türkümlep xitay köchmenlirini yötkep kélip olturaqlashturushqa bashlishi, diqqet qozghimaqta.

Chet ellerdiki Uyghur közetküchiler buni xitay hökümitining Uyghurlargha öz zéminida xatirjem yashash hoquqi bermey, ularni tutqun qilish, solash, ghayip qilish, éshincha emgek küchi bahanisida xitay ölkilirige yötkep tarqaqlashturushtek wastiler bilen yoqatqandin kéyinki yene bir assi'imlatsiye siyasiti ikenlikini bildürüshmekte.

Melum bolushiche, bu “Tepsiliy qa'ide” de, nopusqa aldurush resmiyitini béjirmekchi bolghan ahaliler kireklik matériyallarni élip “Nopusni köchürüp kirish iltimasini tekshürüp testiqlash jedwili” ni toldursila, besh xizmet küni ichide “Köchüp kirishke ruxset qilish ispati” ni alalaydiken.

Halbuki, eyni chaghda ürümchide xizmet qilghan we oqughan chet ellikler ürümchide waqitliq turush kinishkisi bijirishning intayin qéyinliqini, Uyghur köchme nopuslar üchün bundaq resmiyetlerning téximu qéyinliqini, ularning barliq höjjetliri toluq bolsimu, emma kinishka alalmay qattiq qiynilidighanliqini inkas qilghan idi.

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.

Toluq bet