Хитай уйғур районида йеңи нөвәтлик «омуми хәлқ саламәтлик тәкшүрүши» ни башлиған

Мухбиримиз әркин
2019-03-25
Елхәт
Пикир
Share
Принт

Хитай һөкүмитиниң уйғур аптоном районида 2016‏-йилдин бери мәҗбурий йолға қоюп келиватқан йиллиқ «омуми хәлқ саламәтлик тәкшүрүши» йеқинда йәнә башланған.

Бу, хитай һөкүмитиниң мәзкур райондики уйғур, қазақ вә башқа йәрлик милләтләрни мәркәз қилип елип барған 4‏-қетимлиқ «омумий хәлқ саламәтлик тәкшүрүш һәрикити» дур.

Хитай таратқулириниң 25‏-март күнидики хәвәрлиридә 23‏-март күни өчирәттә туруп саламәтлик тәкшүрүшни сақлаватқан пуқраларға аит учурлар кәң тарқитилған. Хитайниң райондики тунҗи нөвәтлик «омуми хәлқ саламәтлик тәкшүрүш хизмити» 2016‏-йили 3‏-айда елип берилған. Әйни чағда һәқсиз вә мәҗбурий елип берилған бу һәрикәтниң һәқиқий мәқсити кишилик һоқуқ тәшкилатлирида гуман қозғиған иди.

Кишилик һоқуқ көзитиш тәшкилати өткән йили елан қилған доклатида, хитайниң саламәтлик тәкшүрүшни баһанә қилип, уйғурларниң биологийәлик учури вә DNA әвришкисини йиғқанлиқи, униң дунядики әң чоң DNA учур амбирини қуруп чиққанлиқини илгири сүргән.

Мәзкур тәшкилат йәнә уйғур аптоном районлуқ җ х назаритиниң америкадики «термо фишер» намлиқ бир ширкәттин DNA рәтләш әсваби сетивалғанлиқи, бу әсвабниң DNA сандини қурушта ишлитилгәнликини ашкарилиған. Йеқинда бу ширкәт уйғур аптоном райониға DNA әсваблирини сетишни тохтатқанлиқини елан қилған.

Йеқинда йәнә хитай җ х министирлиқиға қарашлиқ тәҗрибиханиниң америка йәл университетидики бир DNA мутәхәссиси билән һәмкарлишип, уни 2 миңдәк уйғурниң DNA әвришкиси билән тәминлигәнлики мәлум болған. «Ню-йорк вақти гезити» ниң илгири сүрүшичә, хитай тәрәп йәл университети билән елип барған һәмкарлиқта DNA арқилиқ уйғурлар билән башқа милләтләрни қандақ пәрқләндүрүшни тәтқиқ қилған. Мәзкур һәмкарлиқ түри америкида қаттиқ тәнқидкә учриған иди.

Шинхуа агентлиқиниң хәвәр қилишичә, хитай һөкүмити 2018‏-йили 17 милйон 492 миң 300 адәмгә қарита саламәтлик тәкшүрүши елип берип, саламәтлик тәкшүрүшини 100% кә йәткүзгән. Буниңға һазирға қәдәр 4 милярд 68 милйон йүән сәрп қилған.

Пикирләр (0)
Share
Толуқ бәт