Хитайниң йеқинқи йилларда бигунаһ уйғурларни қарилап қамаққа һөкүм қилиши еғирлап кәткән

Мухбиримиз җәвлан
2021-02-24
Share

"кишилик һоқуқни көзитиш" ториниң 24-феврал елан қилған хәвиридә көрситилишчә, йеқинқи йиллардин бери хитай һөкүмитиниң уйғурларға һәр хил җинайи бәтнамларни чаплап, уларни узун муддәтлик кесиветиш қилмиши еғирлап кәткән. 2016-Йилниң ахиридин хитай һөкүмити "террорлуққа қаттиқ зәрбә бериш" һәрикитини башлиғандин бери, хитай җинайи ишлар соти 250 миң адәмгә гунаһ артип, һөкүм елан қилған.

Гәрчә хитайниң сот вә һөкүм елан қилиш ишлири интайин мәхпий елип берилсиму, бу һәқтики учурларни қаттиқ қамал қилсиму, кишилик һоқуқни көзәткүчиләр 60 қа йеқин делони тәһлил қилиш арқилиқ көплигән кишиләрниң һечқандақ җинайәт өткүзмигән әһвалдиму җинайәт садир қилди дәп һөкүм қилинип, түрмигә ташланғанлиқини җәзмләштүргән. Уларниң билдүрүшичә, бу кишиләр әмәлийәттә өз турмуши вә етиқади билән яшап келиватқан адәттики кишиләр икән.

Хәвәрдә билдүрүлүшичә, хитай һөкүмитиниң истатстикилиқ мәлуматлириға қариғанда, 2017-йил хитай соти 99 миң 326 адәмгә һөкүм елан қилған болса, 2018-йилға кәлгәндә 133 миң 198 адәмгә һөкүм елан қилған. 2019-Йилдики санни техи елан қилмиған. Әмма кишилик һоқуқни көзәткүчиләр 2019-йил 8000 адәмниң тутқун қилинғанлиқини хатирилигән болуп, һөкүм қилинғучиларниң сани өткән икки йилниң оттуричә сәвийәсигә тәң болуши мумкин икән.

Көзәткүчиләрниң қаришичә, хитайниң "террорлуққа вә әсәбийликкә қаттиқ зәрбә бериш һәрикити" әмәлийәттә хитайниң сақчи идариси, тәптиш мәһкимиси, сот мәһкимиси қатарлиқ һөкүмәт аппаратлири уйғурларға елип барған дөләт терорлуқи болуп, "халиғанчә тутуш, халиғанчә кесиш, халиғанчә өлтүрүш" униң рошән алаһидилики икән. Өзиниң миллий кимлики вә диний етиқади билән яшаватқан уйғурларниң көпинчиси бу зиянкәшликтин аман қалмиған.

Пикирләр (0)

Барлиқ пикир - баянларни көрүш.

Пикир қошуң

Радиониң ишлитиш шәртлиригә асасән, пикирлириңиз тәкшүргүчиләр тәрипидин тәстиқлиниши вә мувапиқ дәриҗидә тәһрирлиниши түпәйли, тор бәттә дәрһал пәйда болмайду. Сиз қалдурған мәзмунға әркин асия радиоси җавабкар болмайду. Башқиларниң көз қариши вә һәқиқәткә һөрмәт қилишиңизни сораймиз.

Толуқ бәт