Уйғур елида көчәт тикиш һашари давам қилмақта

Мухбиримиз гүлчеһрә
2017-03-22
Елхәт
Пикир
Share
Принт

Тәңритағ уйғурчә ториниң 22-март хәвиригә қариғанда, куча наһийәсидики 5000 дин артуқ хәлқ 20-марттин башлап халисанә көчәт тикип орман бәрпа қилиш әмгикигә қатнаштурулған. Игилинишичә, куча наһийәсиниң бу йиллиқ көчәт тикиш көлими 750 мо болуп, асаслиқи ниңбо йолиниң ғәрби, кона 314-линийәниң икки қасниқиға көчәт тикилидикән.

4-Феврал уйғур аптоном районлуқ партком вә аптоном районлуқ һөкүмәт уқтуруш чиқирип, пүтүн уйғур дияри даирисидә йеза мәҗбурийәт әмгикини бикар қилғанлиқини җакарлиған иди. Бу һәқтики уқтурушта көп йиллардин буян уйғур деһқанлириниң наразилиқлирини қозғап келиватқан һашар қатарлиқ һәқсиз әмгәккә селиш уйғур аптоном райони даирилири тәрипидин бикар қилинғанлиқи, мәҗбурийәт әмгикини асас қилған барлиқ шәкилдики һәқсиз адәм ишлитишни қәтий бикар қилип, һәр қандақ орган вә орунниң деһқан-чарвичиларни һәқсиз әмгәккә селишини қәтий чәкләйдиғанлиқи билдүрүлгән.

Инкас қилинишичә, әтиязлиқ терилғу вә кәлкүн көпийидиған әтияз пәсли йетип келиши билән йеза-қишлақларда, болупму уйғур дияриниң җәнубидики йезиларда деһқанларни «халисанә»дегән намда мәҗбурий һәқсиз әмгәккә селиш, һәқсиз әмгәккә чиқмиғанларға қарита җәриманә төлитиш яки башқа хил усулларда җаза қоллиниш йәнә давам қилмақта. Болупму 12-март хитай һөкүмити бекиткән көчәт тикиш байрими темисидики һашар әмгикиниң һәммә җайларда омумйүзлүк мәҗбурий елип елип берилғанлиқи вә юқири балдаққа көтүрүлгәнлики мәлум.

Уйғур кишилик һоқуқ қурулушиниң вашингтондики ишханисидин зияритимизни қобул қилған мәзкур тәшкилатниң тәтқиқатчиси зубәйрә шәмсидин ханим «һашар әмгики хитайниң уйғурларға қаратқан адаләтсиз сиясити, еғир дәриҗидики кишилик һоқуқ дәпсәндичилики, нөвәттә хитай буни мәйли немә сәвәбтин бикар қилған болмисун, биринчидин, өзиниң җинайитини етирап қилғанлиқи вә йәнә, хитай даирилириниң мәҗбурийәт әмгикини бикар қилимиз дегини, йәнила бурунқиға охшаш көз боямчилиқ болуши мумкин» дегәндәк гуманлирини оттуриға қойған иди.

Гәрчә хитай һөкүмитиниң һашарни бикар қилишқа мунасивәтлик уқтурушида йәнә, «уқтуруш» ниң роһиға хилаплиқ қилғанларни қанун-бәлгилимә бойичә қаттиқ бир тәрәп қилиш керәк. Дегәнләр алаһидә тәкитләнгән болсиму, әмма бу һәқтә һазирғичә ениқ қанун яки низам елан қилинмиди, җазаланғанлар техи мәлум әмәс.

Пикирләр (0)
Share
Толуқ бәт