Yéngi zélandiye tashqi ishlar ministiri xitayning tinch okyan rayonigha singip kirishidin hoshyar turushni tekitlidi

Muxbirimiz erkin
2018.03.02
Share on WhatsApp
Share on WhatsApp

Yéngi zélandiyening mu'awin bash ministiri, qoshumche tashqi ishlar ministiri wénston pétérs, tinch okyan rayonidiki döletlerni xitayning bu rayon'gha singip kirishidin hoshyar bolushqa chaqirghan. Uning körsitishiche, yéngi zélandiye bilen awstraliye jenubiy tinch okyandiki döletlerning ishlirigha arilishishi we ulargha yardem bérishni kücheytip, xitayning bu rayon'gha singip kirishige taqabil turushi kérek iken.

Wénston pétérs bu sözlerni yéngi zélandiyening bash ministiri jasénda ardérn jüme küni sédniyda awstraliye bash ministiri tyurénbul bilen körüshüshtin bir kün awwal qilghan. Pétérs peyshenbe küni awstraliyediki lowiy tetqiqat institutida nutuq sözligen bolup, u: “Pütkül tinch okyan rayoni istratégiyelik riqabet meydanigha aylinip qalmaqta. Bu tinch okyandiki arallarning rehberlirige téximu köp tallash pursiti bersimu, emma u melum derijide istratégiyelik endishilerni peyda qilmaqta,” dégen.

Awstraliye bilen yéngi zélandiye burun jenubiy tinch okyandiki aral döletlirining ishlirida halqiliq rol oynap kelgen. Emma yéqinqi yillarda xitayning bu rayon'gha singip kirishi ularning tesirige küchlük xiris peyda qilghan. Awstraliye lowiy institutining statistika qilishiche, xitay yéqinqi 10 yil ichide jenubiy tinch okyandiki aral döletlirige bir milyard 800 milyon dollar meblegh salghan.

Halbuki, bu yil 1‏-ayda awstraliyening xelq'ara tereqqiyat we tinch okyan ishliri ministiri konséta férawanti wéls, béyjingning bu arallargha “Kéreksiz bina” we “Axiri yoq yollar” ni yasap bérip, ularni qerzge boghup qoyghanliqini bildürgen. Uning sözi xitay da'irilirining qattiq naraziliqini qozghighan idi. Wénston pétérs lowiy institutida qilghan sözide yene yéngi zélandiyening jenubiy tinch okyan döletlirige béridighan yardimini köpeytidighanliqi, bu arqiliq yéngi zélandiyening mezkur döletlerdiki tesirini saqlap qélishqa tirishidighanliqini bildürgen.

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.