Xitay da'iriliri Uyghur diyarida "Asasiy qanun" ni öginish herikiti bashlighan

Muxbirimiz erkin
2018-05-17
Élxet
Pikir
Share
Print

Xitay da'iriliri Uyghur aptonom rayonida "Asasi qanun" ni ’öginish namida yene bir yéngi heriket bashlighan. Bu heriket xitay da'irilirining Uyghur rayonida élip bériwatqan "Ashqunliq" we "Bölgünchilik" ke zerbe bérip, "Xata idiyelerge qarshi turush, yerlik xelqlerge jungxu'a milliti éngini singdürüsh" meqsitidiki radikal siyasiy heriketlirining yene bir yéngi shekli, dep qaralmaqta. Uyghur kishilik hoquq teshkilatliri bu heriketlerni "Assimilatsiyeni meqset qilghan medeniyet qirghinchiliqi" dep eyiblep kelmekte.

"Yer shari waqti géziti" ning xewer qilishiche, "Asasiy qanun" ni öginish herikiti bu yil 4‏-aydin bashlan'ghan bolup, bu heriket qesem bérish, etigenlik öginish, maqale yézish, teqlidiy sot échish, leglek féstiwali, digital lozunka, ijtima'iy taratqular arqiliq imtihan élish qatarliq shekillerde élip bérilmaqtiken.

Xitay memliketlik siyasiy meslihet kéngishi milliy‏ we diniy ishlar komitétining bashliqi ju wéychün "Yer shari waqti géziti" ge qilghan sözide, "Shinjangda oxshimighan medeniyet arqa körinishige we tarix qarishigha ige köpligen milletler yashaydu. Shunga 'asasiy qanun' ni öginish ularning kündilik turmushigha birleshtürülip, ularning yaxshi körüshige érishtürülishi kérek," dégen.

Halbuki, kishilik hoquq teshkilatlirining ilgiri sürüshiche, bu siyasiy heriketler Uyghurlarning kündilik hayatigha dawamliq parakendichilik sélip, ularning shexsiy yaki a'ile turmushigha éghir bésimlarni élip kélidiken. "Yer shari waqti géziti" ning xewiride yuqiriqi heriketning téximu kéngeytilip, rayondiki yéza -kent we ahaliler olturaq rayonlirida tiyatir, naxsha-ussul, léksiye sözlesh qatarliq shekillerde dawamlishidighanliqini bildürgen. Xewerde ashkarilishiche, qizilsu oblastida bu heriket bashlan'ghandin béri 736 qétim "Ashqunliq" qa qarshi qesem bérish yighini ötküzülüp, 150 ming ayal qesem bérishke qatnashqan.

Toluq bet