Közetküchiler: xitay hökümitining siyasetliri Uyghur élidiki térrorluq weqelirining sewebchisi

Muxbirimiz irade
2017-03-30
Share

30-Mart, awstraliye döletlik uniwérsitétining proféssori maykil klark "Sherqiy asiya munbiri" tetqiqat ornining tor bétide maqale élan qilip, xitay hökümitining Uyghur élide qattiq qolluq siyasetlerni yürgüzüsh arqiliq öz qoli bilen Uyghur térrorluqini peyda qilghanliqini bildürdi.

U mulahiziside, Uyghur élining tarixi we istratégiyilik orni qatarliq muhim sewebler tüpeylidin xitay hökümitining Uyghur élide yüz bergen herqandaq bir heriketke qattiq qolluq bilen inkas qayturghanliqini, bolupmu 2009-yilidiki ürümchi weqesidin kéyin rayon weziyitini alahide chingitip, Uyghur élini "Saqchi döliti" tüzümi bilen idare qilghanliqini, buning netijiside "Islam döliti teshkilati" qatarliq térror teshkilatlirigha bir qisim Uyghurlarnimu qoynigha alidighan bir shara'it yaritip bergenlikini bayan qilghan we "Xitay hökümiti 11-séntebir weqesidin kéyin Uyghur élide yüz bergen weqelerni, heqiqeten mewjut yaki emesliki talash-tartish qilinidighan sherqiy türkistan islam döliti teshkilatigha baghlidi hem ularning elqa'ide teshkilati bilen alaqisi barliqini ilgiri sürdi. Emdilikte xitay hökümiti özi "Saqchi döliti" siyasetliri bilen axiri bérip, bir qisim Uyghurlarning heqiqeten chet'ellerdiki teshkilatlar bilen alaqe ornitishigha öz qoli bilen shara'it yaritip berdi" dégen.

Uyghur élining weziyitini közitiwatqan nurghun mutexessisler we kishilik hoquq organliri birdek, xitay hökümitining Uyghur élidiki derijidin tashqiri éghir bésim siyasitining rayondiki muqimsizliqqa we zorawanliq weqelirige seweb boluwatqanliqini körsetmekte.

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.