Baw tong: "Xitayning qudretlik yéngi dahiysi tarixtin sawaq élishi lazim!"

Muxbirimiz eziz
2017-11-13
Élxet
Pikir
Share
Print

Melum bolushiche, xitay kompartiyesining ötküzülgen 19-qurultiyida xitay re'isi shi jinping öz qarashlirini "Shi jinping idiyesi" dégen nam astida kompartiye nizamnamisige kirgüzgen idi.

Bu yil 85 yashqa kirgen sabiq kompartiye emeldari baw tong bu heqte söz qilip, buni tenqidligen.

Amérikidiki "Washin'gton pochtisi" gézitining 11-noyabirdiki maqaliside körsitilishiche, baw tong bu heqte pikir qilip "Xitayning üch ming yildin ashidighan tarixida köpligen xan-padishahlar öz qarashliri arqiliq bashqilarning idiyisini bashqurmaqchi bolup kelgen. Emma ulardin héchkim ghelibe qilalighan emes" dégen. Shuningdek "Shi jinping idiyesi" dégen ramkidiki chüshenchilerning héchqanche yéngiliq emeslikini, ularning peqet maw zédongning sözliridin neqil élin'ghan mezmunlar ikenlikini algha sürgen.

Baw tong bu heqte söz bolghanda "'chong sekrep ilgirilesh' sewebidin kélip chiqqan acharchiliq milyonlighan kishilerni ölümge mehkum qilghanda, shuningdek 'medeniyet zor inqilabi' da milyonlighan kishiler 'tazilan'ghan' dimu maw zédong özining xataliqlirini hés qilalmighan. Emma shu waqitlarda héchkim maw zédonggha qarshi chiqalmighan" dégen.

U yene tarixtiki chin sulalisini qurghan chin shixu'ang, ju xanidanliqining zalimliqta dangqi chiqqan padishahi ju liwang we ming sulalisini qurghan ju yu'enjang qatarliqlarni misal qilish arqiliq ularningmu öz waqtida öz qarashlirini bashqilargha téngishqa urun'ghanliqini, emma bularning hemmisi ghayet zor tiragédiyeler bilen axirlashqanliqini körsetken.

Melum bolushiche, baw tong xitay kompartiyesining sabiq bash sékrétari jaw ziyangning katipi bolup, 1989-yilidiki tyen'enmén weqeside oqughuchilargha hésdashliq qilghanliqi üchün yette yilliq qamaqqa höküm qilin'ghan. U hélimu ashkara bolghan qattiq nazaret ichide yashimaqta iken.

Toluq bet