Arxip
2008-04-16
Merkizi bélgiye paytexti bériyuséldiki xelq'ara muxbirlar fédératsiyisi bayanat élan qilip, muxbirlarning béyjing olimpik musabiqisi mezgilidiki bixeterlikidin endishe qiliwatqanliqini bildürdi.
2008-04-16
Xitay saqchi da'iriliri xitayning tibet namayishchilirini basturghanliqini tenqid qilghanliq éhtimalidin chingxey téléwiziye istansisining programma ishligüchisi, yazghuchi we meshhur tibet naxshichi jamyang kyini qolgha alghan.
2008-04-15
Almata, istanbul, london, paris we sanfransésko qatarliq sheherlerde türlük naraziliqlargha uchrighan 2008 olimpik mesh'ili 16 - april küni pakistandin ötüshtin burun, pakistanning islam'abad, rawalpindi sheherliride yashawatqan 350 a'ile Uyghurgha qiyinchiliqlar élip kelgen. Xitay hökümitining bésimi bilen bu 350 Uyghur a'ilisi pakistan xewpsizlik idarisi teripidin tekshürülüp nezerbentke élin'ghan.
2008-04-15
Rusiye paytexti moskwada rusiyidiki eng chong we hakimiyettiki partiye hésablinidighan rusiye birlik partiyisining 9 - qurultiyi chaqirilip, 15 - april küni qurultay mezkur partiyining yéngi rehberlik sistémisini otturigha qoydi. 45 Minutluq xulasilesh yighinida hazir wezipe atquriwatqan prézidént wladimir putin'gha rusiye birlik partiyisining re'isi bolush teklipi qoyulup, putin özining mezkur wezipini qobul qilidighanliqini shuningdek yene 5 - aydin kéyin bash ministir bolushqimu teyyar ikenlikini tekitlidi.
2008-04-15
2008 - Yilliq béyjing olimpiki teyyarliqi jeryanida ikki mesile xitay we xelq'ara jama'et arisida küchlük ghula - ghula peyda qildi. Buning biri chet'ellik tenherketchilerning ozuqlinishi üchün teyyarlan'ghan olimpik choshqisi؛ yene biri bolsa, olimpik mesh'ilini qoghdash üchün teyyarlan'ghan olimpik saqchisi. Olimpik choshqisi chet'eldiki xitay öktichilirining qattiq naraziliqini qozghighan idi. Olimpik saqchisi bolsa gherb jama'etchilikining naraziliqini qozghidi.
2008-04-15
Gérman ziyaliysi blönnengi xanim ziyaritimizni qobul qilghanda, tibetliklerning béyjing olimpik musabiqisigha qarshi teyyarliqining nahayiti puxta bolghanliqini, 2008 - yilining xitay üchün olimpik yili emes, eksiche tibet yiligha aylinip kétiwatqanliqini, dunyaning nezirining bügün tibetke merkezleshkenlikini, en'giliye, gérmaniye qatarliq gherb döletliri rehberlirining olimpikning échilish murasimini bir birlep bayqut qiliwatqanliqini, yawrupa parlaméntiningmu bu qedemni basqanliqini, yawrupa birlikige eza barliq döletlerning bu chaqiriqqa egishidighanliqini tekitlep, „bularning hemmisi tibetliklerning parasiti we jasaritining mehsuli, lékin men bularni Uyghurlarda körmidim. Uyghurlar küresh qilishliri kérek. Musteqilliqni héchkim sowgha qilmaydu" dédi.
2008-04-15
Yéqinda xitay nezeriyichi xen juy ependi amérikidiki dowéy tor bétige maqale yézip, büyük tibet neziriyisini tenqid qilghan idi. Xen juy ependi, tibet aptonom rayoni we sichüen, gensu, chingxeylerdiki tibetlerni öz ichige alghan büyük tibet teshebbusini " irqiy ayrimichiliqtur," dep tekitligen.
2008-04-14
Tünügün Uyghur élidin ottura asiyagha tijaret üchün chiqqan bir Uyghur, turpanning pichan nahiyiside 22 oqutquchining tutqun qilin'ghanliqi heqqide melumat yetküzdi. Biz bu melumatqa asasen, pichan nahiyilik alaqidar hökümet orunliridin ehwal igiliduq.
2008-04-14
Yéqinda qazaqistandiki Uyghur siyasiyoni qehriman ghojamberdi ependi Uyghurlarning siyasiy tarixi heqqide kitab yézip neshir qildurghan. Uyghur siyasiy tarixi mesililiri Uyghur tarixshunasliqidiki muhim téma. Uyghurlar uzun esirlik tarixiy tereqqiyat jeryanida köpligen döletlerni berpa qilip, medeniyet, ijtima'iy - iqtisad we bashqa jehetlerde zor netijilerni qolgha keltürüpla qalmastin belki, siyasiy jehettimu özige xas bolghan döletchilik en'enilirini yaratqan we rawajlandurghan idi.
2008-04-14
2008 - Yilliq béyjing olimpik musabiqisining mesh'ili pakistan'gha yétip kélish aldida turmaqta, mushu ayning 16- küni béyjing olimpik musabiqisining mesh'ilini yéqish murasimi pakistanning paytexti islam'abadta ötküzülidu, bu munasiwet bilen pakistan saqchi da'iriliri bixeterlik tedbirlirini kücheytken bolup, islam abad we rawalpindi sheherliride méhmanxanilarni tekshürüp gumanliq dep qaralghan shexslerni tutushqa bashlidi.
2008-04-14
Uyghur milliy herikitining rehbiri, dunya Uyghur qurultiyining re'isi rabiye xanim bilen dunya Uyghur qurultiyi ijra'iye komitétining re'isi, amérika Uyghur birleshmisining bash katipi alim séyitof ependi norwégiye rafto kishilik hoquq jem'iyitining teklipige bina'en 10-aprél jüme küni norwégiyining bérgén shehirige yétip keldi.
2008-04-14
Fransiye axbarat agéntliqining xewer qilishiche, hindistan hökümiti xitay da'irilirige hindistanning béyjing olimpik mesh'ili hindistan'gha yétip kelgende tibet musapirlirining olimpik mesh'ilige qarshi élip baridighan namayishini cheklimeydighanliqini uqturghan.
2008-04-14
Amérika prézidénti jorj bushning dölet xewpsizlik meslihetchisi stipan xadléy, prézidént bushning béyjing olimpik yighinigha qatnishish pilanini aqlap, uning bir tenterbiye heweskari süpitide qatnishidighanliqi we bu jeryanda xitay rehberliri bilen kishilik hoquq heqqide sözlishidighanliqini, buning bolupmu tibetning teqdirini özgertishtiki eng ünümlük chare ikenlikini bildürdi.
2008-04-14
Pishqedem ma'aripchi, tonulghan edebiyat tetqiqatchisi we talantliq sha'ir bawudun niyaz ependi 2008 - yili 4 - ayning 13 - küni dawalash ünüm bermey 69 yéshida amérikida wapat boldi.
2008-04-14
Xitay hökümet emeldarlirining ashkarilishiche, da'iriler yéqinda 9 neper tibet rahibni sherqiy tibettiki bir yerlik hökümet binasini partlitish pilanigha arilashqan, dégen seweb bilen qolgha alghan.