Адвокат зөһрә һәмрайева: биз ака-ука шәһризат вә шаһдиярни қоғдашни тохтатмаймиз

Ихтиярий мухбиримиз ойған
2019-10-18
Елхәт
Пикир
Share
Принт
Татарлар қазанда йиғилиш өткүзүп, хитайниң уйғурларни «лагерлар» ға солаш қилмишини әйиблиди. 2018-Йили 26-декабир.
Татарлар қазанда йиғилиш өткүзүп, хитайниң уйғурларни «лагерлар» ға солаш қилмишини әйиблиди. 2018-Йили 26-декабир.
idelreal.org

Кейинки вақитларда аммивий ахбарат васитилири русийә тәркибидики татаристан җумһурийитиниң пайтәхти қазан шәһиридә туруп, сиясий панаһлиқ алалмайватқан қош кезәк ака-ука шәһризат вә шаһдияр шавкәтниң тәқдири һәққидә хәвәрләрни тарқатмақта. Улардин мәлум болушичә, шәһризат билән шаһдияр 2015‏-йили уйғур елидин қазанға келип, «федератсийә университети» ға оқушқа чүшкән. Әмма өткән йили уларниң визиси пүтүп, университет билән оқуш шәртнамиси бикар қилинған. Хәвәрләрдә йәнә уларниң дадисиниң уйғур, анисиниң татар болуп, һәр иккисиниң йиғивелиш лагерида икәнлики ейтилған.

18-Өктәбирдә «москва садаси» радийоси елан қилған «хитайға йенип келиш демәк йиғивелиш лагериға чүшүш» намлиқ мақалидә ейтилишичә, улар дуня татар қурултийи программиси бойичә оқушқа кәлгән болуп, әмди хитайға қайтуруш хәвпигә дуч кәлмәктикән. Уларниң ейтишичә, мубада юртиға йенип барса, уларни сөзсиз йиғивелиш лагериға елип кетидикән. Уларни пәқәт панаһлиқ елиш мәсилисиниң иҗабий һәл қилиниши қутулдуруп қалалайдиған болуп, һазирчә бу илтимаси русийә һөкүмити тәрипидин рәт қилинип кәлмәктикән. 

Биз шәһризат вә шаһдияр шавкәт билән алақилишип, уларниң өзлиридин сөһбәт елишқа тиришқан болсақму, әмма һазирчә пәқәт уларниң адвокати билән сөзлишиш мумкин болидиғанлиқини билдуқ. Биз уларниң адвокати зөһрә һәмрайева ханим билән алақиләшқинимиздә у мундақ деди: «2018-йили өктәбирдә улар университеттин чиқирветилди. Уларниң визиси түгәп, һазир улар русийә территорийәсидә рухсәтсиз йүрүвүватиду дегән сөз. Улар 'әгәр юртимизға қайтсақ, бизни айродромдинла лагерға елип кетиду‹ дәватиду. Биз көчмәнләр идарисигә вақитлиқ панаһлиқ бериш һәққидә әрз сунған болсақму, әмма әризимиз һәл болмиди. Мушу йили июнда көчмәнләр идарисиниң бу қарари үстидин қазан шәһириниң наһийәлик сотиға әрз бәрдуқ. Бир балиниң әрзи йәнә рәт қилинғандин кейин биз татаристанниң алий сотиға әрз қилдуқ. Йәнә бир балиниң әрзи наһийәлик сотта техи қаралмиди. Қачан қарилиду һазирчә ениқ әмәс.»

Юқирида ейтилип өкәндәк, шәһризат вә шаһдияр шавкәт «федератсийә университети» да билим еливатқан болуп, уларниң визисиниң пүткәнликидин оқуштин чиқирилған. Шу мунасивәт билән биз зөһрә һәмрайевадин бу мәсилиниң қандақ болуватқанлиқини соридуқ. У мундақ деди: «мана бүгүн биз бу гезәк ака-укилар билән биллә қазан федератсийә университетиға бардуқ. Биз билән йәнә бир адвокат болди. Биз бу балиларни университетқа қайтидин киргүзүшкә боламду дәп сориғинимизда улар илтимас йезишимизни мәслиһәт қилди. Әмма шундақтиму биринчи нөвәттә русийә һөкүмити уларға вақитлиқ панаһлиқ илтимасини мақуллиши лазимдур. Бу иш иҗабий һәл болса, сөзсиз университетқа елиниду дәп ойлаймән. Мән бу йәрдә татар җамаәтчиликигә, аддий пуқраларға рәхмитимни ейтимән. Улар бу балиларниң оқушиниң һәққини өз һөддисигә еливатиду. Панаһлиқ илтимаси һәл болмиған тәқдирдә, биз яхши билимиз, бу йәрдә сиясәт биринчи орунда туриду, у чағда уларниң үчинчи әлгә чиқип кетиши керәк. Әлвәттә, бу йәрдә уларни хитайға қайтуруш хәвпиму йоқ әмәс. Әмма биз ака-ука шәһризат вә шаһдиярни қоғдашни тохтатмаймиз».

Зөһрә һәмрайеваниң пикричә, балилар дуня татар қурултийи программиси бойичә оқушқа кәлгәчкә уларниң виза мәсилисини мәзкур қурултай вақтида ойлашқан болса, улар мундақ еғир әһвалға қалмайтикән. Уларниң оқуш чиқимини дуня татар қурултийи көтүргән болуп, һазир мәбләғ аҗритиш тохтитилғаникән. 

Зөһрә һәмрайеваниң ейтишичә, улар тонушлиридин өз ата-анисиниң йиғивелиш лагериға елип кетилгәнликини билгән. Ахирқи қетим өткән йили телефон арқилиқ сөзләшкинидә ата-аниси уларниң юртиға йенип кәлмәсликини җекигән икән. Һазир ата-аниси вә башқа уруқ-туғқанлири билән алақә болмиғанлиқтин уларниң тәқдиридин қаттиқ әндишә қиливатқан икән.

Қазан шәһиридә туруватқан, өткән йили хитайниң қазан шәһиридики баш консулханиси алдида уйғур вә башқиму мусулман хәлқләрни қоллап ялғуз кишилик наразилиқ намайишини уюштурған татар яшлириниң «азадлиқ» иттипақиниң әзаси рафик каримуллин әпәнди радийомиз зияритини қобул қилип, мундақ деди: «бизниң русийә-татаристан һөкүмитимиз уларни қайтурушни қарар қилиду, чүнки улар бу икки киши сәвәбидин хитай билән мунасивәтлириниң бузулушини халимайду. Уларни қайтурса, хитай дәрру лагерға әвәтиду. Уларниң ата-анисиму лагерда икән. Әлвәттә, бу интайин әпсуслинарлиқ иш. Бу йәрдики татар җамаәтчилики бу иштин қаттиқ қайғуруватиду. Уларниң қайтурулушини һәргиз халимайду. Әмди уларниң оқушиға кәлсәк, бәзи тонушлиримниң ейтишичә, оқуш пулини улар өз янчуқидин төлигән.»

Рафик каримуллин шәһризат вә шаһдияр шавкәт мәсилисиниң интайин мурәккәп мәсилә икәнликини, уларниң ишиға бәзи тәшкилатларниңму қизиқиватқанлиқини билдүрди.

Пикирләр (0)
Share
Толуқ бәт