Д у қ йиғинида хитайниң «ирқий қирғинчилиқи» тоғрисида дәлил-испатларни топлаш қарарлаштурулди

Ихтиярий мухбиримиз әркин тарим
2020-09-08
Елхәт
Пикир
Share
Принт
Дуня уйғур қурултийи өткүзгән «өзгириватқан дуня вә шәрқий түркистан» темисидики син илмий муһакимә йиғинида сөзлимәктә. 2020-Йили май.
Дуня уйғур қурултийи өткүзгән «өзгириватқан дуня вә шәрқий түркистан» темисидики син илмий муһакимә йиғинида сөзлимәктә. 2020-Йили май.
RFA/Erkin Tarim

Д у қ 5-сентәбир күни иҗраийә йиғини, 6-сентәбир күни дуняда актип паалийәт елип бериватқан 70 тин артуқ тәшкилатниң қоллиши билән тәшкилләнгән «шәрқий түркистан тәшкилатлар һәмкарлиқ мунбири» йиғини чақирип, нөвәттики муһим мәсилиләр тоғрисида музакирә елип берип, хитайниң уйғурларға қарита елип бериватқан «ирқий қирғинчилиқ» сиясити тоғрисида дәлил-испатларни топлаш қарарлаштурулди

Иккила йиғинда нуқтилиқ һалда 3-сентәбир күни әнглийәниң лондон шәһиридә даңлиқ кишилик һоқуқ адвокати җеффери найис башчилиқида қурулған мустәқил сот коллегийәси тоғрисида, 9-айда бирләшкән дөләтләр тәшкилатида өткүзүлидиған кишилик һоқуқ кеңиши йиғини мәзгилидә җәнвәдә җаза лагерлири мәсилиси, мәҗбури әмгәк мәсилиси тоғрисида елип барилидиған паалийәтләр тоғрисида музакирә елип берилди.

Син-көрүнүш арқилиқ өткүзүлгән иҗраийә комитети йиғиниға д у қ ниң иҗраийә комитети әзалири, 6-сентәбир күни өткүзүлгән «шәрқий түркистан тәшкилатлар һәмкарлиқ мунбири» йиғиниға һәр қайси дөләтләрдики 70 әтрапида шәрқий түркистан тәшкилатлириниң мәсуллири иштирак қилди вә сөз қилди.

Дуня уйғур қурултийиниң рәиси долқун әйса әпәнди, иҗраийә һәйити рәиси өмәр қанат әпәнди қатарлиқ рәһбәрләр алди билән һазирғичә елип берилған паалийәтләр тоғрисида доклат бәргәндин кейин нөвәттики муһим хизмәтләр тоғрисида музакирә елип берилди. Икки йиғин ахирлашқандин кейин д у қ рәиси долқун әйса әпәнди зияритимизни қобул қилип мәзкур темилар тоғрисида тохталди.

Йиғинда д у қ рәиси долқун әйса әпәнди йиғинда әнглийәдә қурулған уйғур сот мәһкимиси тоғрисида тохталди. У нутқида хитай һөкүмитиниң узундин буян шәрқий түркистанда «ирқий қирғинчилиқ» елип бериватқанлиқи реаллиқ болсиму, әмма буниң хәлқара сот тәрипидин «ирқий қирғинчилиқ» дәп етирап қилиниши хитайни җавабкарлиққа тартишта наһайити муһим икәнликини тәкитлиди. У, «уйғур сот коллегийәси» тоғрисида елип берилған музакириләрниң мәзмуни тоғрисида тохталди.

Д у қ ниң иккила йиғинида 9-айниң 21-күнидин 27-күнигичә бирләшкән дөләтләр тәшкилатида өткүзүлидиған 45-нөвәтлик кишилик һоқуқ кеңиши йиғини мәзгилидә җәнвәдә җаза лагерлири мәсилиси, мәҗбурий әмгәк мәсилиси тоғрисида елип берилидиған паалийәтләргә охшаш нөвәттики муһим паалийәтләр тоғрисидиму музакирә елип берип, дуняниң һәр қайси җайлиридики аммиви тәшкилатларниң актип аваз қошуши қарарлаштурулди. Долқун әйса әпәнди бу һәқтиму мәлумат бәрди.

Долқун әйса әпәнди «уйғур сот коллегийәси» ниң хизмәтлиригә маслишиш үчүн уйғур тәшкилатлири вә уйғурларға чүшкән вәзипиләр тоғрисидиму тохталди.

Түркийәдә паалийәт елип бериватқан шәрқий түркистан тәшкилатлар бирлики рәиси һидайәтулла оғузхан әпәнди бу йиғинда елинған қарарни болупму әнглийәдә қурулған уйғур сот мәһкимисигә испат йиғишта түркийәдики шәрқий түркистан аммиви тәшкилатлири вә уйғурларниң наһайити муһим рол ойнайдиғанлиқини, бу хизмәтләрдә д у қ илә зич һәмкарлишидиғанлиқини оттуриға қойди.

Д у қ ниң муавин рәиси доктор әркин әкрәм әпәнди әнглийәдә қурулған «уйғур сот коллегийәси» әгәр уйғурларға ирқий қирғинчилиқ елип берилғанлиқини испатлап чиқса дәваға зор пайдиси болидиғанлиқини, буниң үчүн д у қ вә башқа аммиви тәшкилатларниң испат топлашқа әһмийәт бериши керәкликини тәкитлиди.

Дуня уйғур қурултийиниң чақириқи билән 26-март күни америка, канада, австралийә, японийә, түркийә, норвегийә, шиветсийә, финландийә, белгийә, фирансийә, шиветсийә, австралийә, германийә, әнглийә, голландийә, қазақистан, қирғизистан қатарлиқ дөләтләрдә актип паалийәт елип бериватқан уйғур тәшкилатлириниң қоллиши вә қатнишиши билән «шәрқий түркистан тәшкилатлар һәмкарлиқ мунбири» қурулғаниди. Мәзкур мунбәр һәр ай изчил һалда йиғин чақирип кәлмәктә.

Пикирләр (0)
Share
Толуқ бәт