Gérmaniyede "Gérmaniye shirketliri we Uyghurlarning weziyiti" namliq yighin ötküzüldi

Ixtiyariy muxbirimiz ekrem
2020-02-28
Élxet
Pikir
Share
Print
Gérmaniyede ötküzülgen "Gérmaniye shirketliri we Uyghurlarning weziyiti" namliq yighindin körünüsh. 2020-Yili 270féwral. Xannowér, gérmaniye.
Gérmaniyede ötküzülgen "Gérmaniye shirketliri we Uyghurlarning weziyiti" namliq yighindin körünüsh. 2020-Yili 270féwral. Xannowér, gérmaniye.
RFA/Ekrem

27-Féwral gérmaniyening xannowér shehiride "Gérmaniye shirketliri we Uyghurlarning weziyiti" namliq yighin ötküzülgen. Yighinni hakimiyet béshidiki partiyilerdin biri bolghan yéshillar partiyesi uyushturghan. Mexsus Uyghurlar üchün teshkillen'gen bu yighin'gha gérmaniye parlaméntining ezasi we yawropa ishliri bayanatchisi dragos pansésku, yawropa parlaméntining ezasi wiyola fon kramon qatarliqlar riyasetchilik qilghan.

"Gérmaniye shirketliri we Uyghurlarning weziyiti" namliq bu yighin'gha Uyghurlarning milliy herikitini izchil qollap kéliwatqan margaréta bawzéni öz ichige alghan gérmaniye parlaméntining bir qisim muhim erbabliri qatnashqandin sirt, gérmaniyediki bezi nopuzluq kishilik hoquq teshkilatlirining wekilliri, bezi soda shirketlirining xadimliri hem siyasiy aktiplarmu qatnashqan. Uyghurlargha wakaliten d u q re'isi dolqun eysa ependi yighinda doklat teqdim qilishqa teklip qilin'ghan. 

Xannowér shehiridin bügün ziyaritimizni qobul qilghan dolqun eysa ependining bildürishiche, gérmaniye shirketlirining, bolupmu ürümchide tarmaq shirkiti bolghan wolks-wagén mashina zawuti qatarliq xitayning jaza lagérliri siyasitige biperwa qarawatqan shirketlerning mesililiri hemde Uyghurlarning nöwettiki éghir weziyiti bu yighinning asasliq muzakire témisi bolghan hemde gérmaniye shirketlirining xitayning Uyghurlar üstidin élip bériwatqan zulum siyasetlirige shérik bolmasliqi telep qilin'ghan. 
Dolqun eysa ependining bayan qilishiche, wokés-wagén mashina shirkitining ürümchidiki bir mes'uli aldinqi yilliri béyjingda muxbirlarning ziyaritini qobul qilghanda "Jaza lagérliridin xewirim yoq" dégenliki üchün mezkur shirket éghir bésim astida qalghan we kishilik hoquq teshkilatlirining qattiq tenqidige uchrighan. Bu qétimqi yighinda bu mesilimu tekrar otturigha qoyulghan. 

Yighin'gha qatnashqan merkizi gérmaniyediki tehdit astidiki xelqler teshkilatining dériktori ulrik déliyus ependi bu xususta ziyaritimizni qobul qilghanda, bu yighinda sherqiy türkistandiki jaza lagérliri mesililiri, jaza lagérlirigha qamalghan Uyghur, qazaq qatarliq musulman xelqler uchrawatqan heqsizliqlar we gérmaniye shirketlirining bu zulumlargha köz yumush mesililiri etrapliq talash-tartish qilinip ötülgen. U mundaq deydu: "Yighinda sherqiy türkistanda dawam qiliwatqan insaniyetke qarshi jinayet, jaza lagérliridiki mejburi assimilatsiye we éghir zulum, kishilik hoquqning iqtisadiy menpe'etke qurban qilinish mesilisi, gérmaniye soda shirketlirining Uyghurlarning heq-hoquqining depsende qilinishigha süküt qilishi yaki köz yumiwélishi qatarliq köp tereplime mesililer muzakire qilindi. Biz yighinda xitayning jaza lagérlirini derhal taqap milyonlighan tutqunlarni qoyup bérishi, sherqiy türkistandiki zulumlargha xatime bérishi üchün qandaq bésimlarni ishlitish, némilerni qilishimiz lazimliqi toghrisidimu muhakimiler élip barduq. Jaza lagérlirida méngisi yuyuliwatqan, rohiy we jismaniy jehettin paji'elik xorlashlargha uchrawatqan Uyghurlarning baldurraq özlirining insaniy heq-hoquqlirigha érishishi lazimliqini ilgiri sürduq." 

Dolqun eysa ependining tilgha élishiche, yighin'gha qatnashqan gérmaniye parlaméntining ezaliri we kishilik hoquq teshkilatlirining mes'ulliri qilghan sözliride gérmaniye hökümitining emeliy tedbirler arqiliq xitaygha ünüm béridighan shekilde bésim ishlitishi lazimliqini, gérmaniye shirketlirining Uyghur diyaridiki tijariy pa'aliyetlirini toxtitishi lazimliqini tekitleshken.

Yighin xatimiside metbu'at yighini bolup ötken. Dolqun eysa we gérmaniye parlaméntining bezi xadimliri axbarat sahesining so'allirigha jawap bergen. Wolkés-wagén'gha oxshash soda shirketlerige metbu'at bésimi shekillendürüshning zörürliki bu yighinda tekrarlan'ghan.

Toluq bet