Gollandiyede ikki künde 4 yerde 4 qétim Uyghur weziyiti toghrisida doklat bérildi

Ixtiyariy muxbirimiz erkin tarim
2019-11-19
Élxet
Pikir
Share
Print
D u q re'isi dolqun eysa ependi yighinda söz qilmaqta. 2019-Yili 15-noyabir, gollandiye.
D u q re'isi dolqun eysa ependi yighinda söz qilmaqta. 2019-Yili 15-noyabir, gollandiye.
RFA/Erkin Tarim

Uyghurlarning mesilisi her küni dégüdek dunyaning kün tertipige kéliwatqan bügünki künde sherqiy türkistan ammiwi teshkilatliri purset tapsila Uyghurlarning hazirqi éghir weziyitini, xelq'araning shundaqla dunyadiki her qaysi döletlerning Uyghur mesilisige bolghan siyasitini, sherqiy türkistan ammiwi teshkilatlirining dunyaning her qaysi jayliridiki pa'aliyetlirini anglitishqa tirishmaqta.

15-16-Noyabir künliri d u q re'isi dolqun eysa ependi, mu'awin re'isi doktor erkin ekrem ependi, merkizi istanbuldiki sherqiy türkistan ma'arip we hemkarliq jem'iyiti re'isi hidayetulla oghuzxan ependi we türkiye qahramanmarash sütchü imam uniwérsitéti diniy ilimler fakultéti islam qanuni kespi oqutquchisi doktor alimjan boghda ependiler ikkige ayrilip, 4 jayda Uyghurlarning hazirqi éghir weziyiti toghrisida doklat berdi.

Bu pa'aliyetni merkizi gollandiye amstérdamdiki yawropa sherqiy türkistan ma'arip jem'iyiti bilen gollandiye türk teshkilatlar birliki we yawropa türk islam birliki qatarliq teshkilatlar birlikte uyushturghan.

Yawropa sherqiy türkistan ma'arip jem'iyiti re'isi abduraxman ependi bu pa'aliyetler heqqide melumat bérip mundaq dédi: "Uyghur ziyaliylar, teshkilat re'isliri istratégiye yighini üchün gollandiyege kelgenidi. Yawropada köp sanda türk bar, bular zor bir küch. Biz bularni dewayimizgha élip kirsek, dewa üchün shunche paydiliq bolidu dep oylap, gollandiye türk teshkilatlar birliki we yawropa islam teshkilati birlikte 15-noyabir küni oxshash birla waqitta amstérdam koryando méhmanxanisi bilen felardom rayonida sherqiy türkistan toghrisida doklat bérish yighini uyushturduq. 16-Chésla oxshash birla waqitta utrix shehiri bilen almélo shehiride sherqiy türkistan toghrisida doklat bérish yighini uyushturduq".

Abduraxman abdulla ependi ikkila doklat bérish yighinigha köp sanda kishining ishtirak qilghanliqini, yawropada 5 milyon etrapida türk barliqini, hetta gollandiye parlaméntida türklerning partiyesi barliqini, bularning yawropada tesir küchining zor ikenlikini, Uyghur teshkilatlirining bulardin yaxshi paydilinishi kéreklikini bayan qildi.

Ikki doklat bérish yighinida sözligen d u q re'isi dolqun eysa ependi gollandiyede türklerning küchining zor ikenlikini, bularning hésdashliqini qolgha keltürgen teqdirde Uyghurlarning dewasigha maddiy we meniwi jehettin zor paydisi bolidighanliqini bayan qildi.

Gollandiyede ikki künde ötküzülgen 4 doklat bérish yighinining ikkiside doklat bergen hidayetulla oghuzxan ependi ikkila yighinda nuqtiliq halda sherqiy türkistan dewasining tarixi, Uyghurlarning hazirqi éghir weziyiti we bundin kéyin némilerni qilish kérekliki toghrisida toxtalghanliqini bayan qildi.

Biz doklat bérish yighini axirlashqandin kéyin mikrofonimizni pa'aliyetni uyushturghan gollandiye türk teshkilatlar birliki re'isi murat gedik ependige uzattuq. U, pa'aliyetni uyushturushtiki meqsiti toghrisida melumat bérip mundaq dédi: "Buni ötküzüshtiki meqsitimiz sherqiy türkistan toghrisida bu yerdiki türk qérindashlirigha melumat bérishtin ibaret. Epsuski sherqiy türkistanliq qérindashlirimiz duchar boluwatqan bésim we irqiy qirghinchiliqlarni gollandiyediki türkler taza bilip ketmeydu. Shunga xitay sherqiy türkistanliqlargha élip bériwatqan irqiy qirghinchiliqlarni anglitish üchün izchil halda bu xil pa'aliyetlerni élip bériwatimiz. Shuning bilen sherqiy türkistanliqlargha hésdashliq qilidighan türklerning sani künsayin köpeymekte".

Gollandiye, Uyghurlar aktip pa'aliyet élip bériwatqan döletlerdin biri hésablinidu. Gollandiyediki Uyghurlar 1990-yillarning axiridin bashlap teshkilatlarni qurup xitaygha qarshi pa'aliyet élip bériwatmaqta. Yawropa sherqiy türkistan ma'arip jem'iyitining sabiq re'isi eysa qarim Uyghurlar gollandiyege kelgendin buyan gollandiyediki 500 ming etrapida türk qurghan ammiwi teshkilatlar bilen hemkarlishiwatqanliqini tekitlidi.

Toluq bet