Heptilik xewerler (29-dékabirdin 4-yanwarghiche)

Muxbirimiz eziz
2019-01-04
Élxet
Pikir
Share
Print
Qariqashta östengge chüshüp kétip qaza qilghan bala.
Qariqashta östengge chüshüp kétip qaza qilghan bala.
Social Media

Qaraqashtiki lagér mehbusliridin banuxan rozimemet türmide jan üzgen

Uyghur diyaridiki siyasiy basturushta lagérlargha qamalghan kishilerning nachar turmush shara'iti sewebidin köplep jan üzüwatqanliqi melum bolmaqta. Yéqinda qaraqash nahiyesining zawa yézisidiki banuxan rozimemet isimlik bir ayalning ötken heptide türmide jan üzgenliki ashkarilandi.

Muxbirimizning ehwal éniqlishi jeryanida banuxanning "Topliship tebligh anglash" jinayiti bilen eyiblen'genliki we 11 yilliq qamaqqa höküm qilin'ghanliqi melum boldi.

Melum bolushiche, nöwette lagérgha qamalghanlargha "Kücheytip terbiyelesh" namida jaza höküm qiliniwatqan bolup, bu xildiki kishilerge adette on yildin artuq qamaq jazasi bérilidiken.

Östengde tonglap qalghan gödekning ata-anisi lagérda ikenliki melum boldi

Yéqinda ijtima'iy taratqularda qaraqash nahiyesidiki ikki yashliq bir oghul balining östengde tonglap ölüp ketkenliki heqqide bir xewer keng tarqaldi. Muxbirimizning bu heqtiki ehwal éniqlishi jeryanida bu balining ata-anisining lagérgha qamalghanliqi melum boldi.

Melum bolushiche, mezkur gödekning ismi rehmitulla shirbaqi bolup, qaraqashning chokanjilgha kentidin iken.

Rehmitullaning bowisi we momisi alaqidar saqchi orunlirining testiqini élip rehmitullani bir yérim yildin buyan lagérda turuwatqan ata-anisi bilen körüshtürüshke 20 qétim élip barghan bolsimu, emma lagér bashqurghuchiliri körüshtürmigen iken.

Uyghurlarni xitay medeniyitini qobul qilishqa mejburlash ewj almaqta

Yéqinda lagérgha qamalghan Uyghurlarning xitay medeniyitini qobul qilishqa mejburliniwatqanliqi köplep melum boldi. Xitay hökümitining resmiy melumatlirida peyziwat nahiyesidiki lagérgha qamalghan Uyghurlarning "Béyjing tiyatiri" ni öginip, xitayche changchile oynashqa teshkillen'genliki xewer qilindi.

Alaqidar uchurlarda körsitilishiche, Uyghur tili mekteplerde omumyüzlük chekliniwatqanda Uyghurche til we yéziqni ishlitishning "Ikki yüzlimichilik" ning ipadisi bolup qalghanliqi melum.

Halbuki, nöwette atush shehiri qatarliq bir qisim jaylarda Uyghurlar xitayche hösnxetlerni öginishke teshkillen'gen. Analizchilar bu heqte toxtilip, "Bu Uyghurlarni assimilyatsiye qilishni téximu tézlitip, yerlik milliy medeniyetni yoqitishni meqset qilghanliq," dédi.

Istanbul ayrodromida tutup turuluwatqan Uyghurlar erkinlikke chiqti

Ikki aydin köprek waqittin buyan istanbul ayrodromida tutup turuluwatqan 11 Uyghur yéngi yil harpisida qoyup bérilip, türkiyege kirishke ruxset qilindi. Melum bolushiche, bular tayland türmisidin qéchip malaysiya arqiliq türkiyege kelgen qachqun Uyghurlar bolup, istanbul ayrodromida tosup qélin'ghan iken.

Bu Uyghur qachqunlarning türkiyege kirishi üchün "Iyi" partiyesidin bolghan parlamént ezasi pexridin yoqush ependi we bashqa alaqidar zatlar köp küch chiqarghan.

Türkiye bilen xitay otturisidiki hemkarliqning küchiyishige egiship, Uyghurlar mesilisi téximu nazuk tüs éliwatqanda bu xil ijabiy ilgirileshning otturigha chiqishi köp qisim türk xelqining, shundaqla Uyghur muhajirlirining qizghin alqishigha érishti.

Uyghurlar diyaridiki lagérlar heqqide ereb dunyasidin tunji qétim awaz chiqti

Uyghurlarning pütkül millet boyiche "Étnik tazilash" qa duch kélishi heqqide amérika we yawropadiki bir qisim hökümetler küchlük inkas qayturghandin kéyin ereb dunyasidin bu mesile heqqidiki tunji sada kuweyt parlaméntidin chiqti.

1-Yanwar küni kuweyt parlaméntining mu'awin re'isi usame shahin parlaménttiki bir qétimliq yighinda Uyghur diyaridiki lagérlargha munasiwetlik resimlerni körsitip turup Uyghurlar uchrawatqan külpetlerni, shuningdek xitay hökümitining jinayetlirini bayan qildi.

Dunya Uyghur qurultiyining re'isi dolqun eysa bu munasiwet bilen radiyomiz muxbirining ziyaritini qobul qilip, buning islam elliride barliqqa kelgen tunji qétimliq ijabiy ilgirilesh ikenlikini bildürdi.

Türk jama'itining Uyghurlarni qollash sadaliri kücheymekte

Türkiyediki eng chong ammiwi teshkilatlardin bolghan "Kadirlar uyushmisi" we "Türk ojaqliri" teshkilati Uyghurlar uchrawatqan zulum heqqide doklat bérish pa'aliyiti we namayishlar ötküzdi.

Bolupmu istanbuldiki fatih jameside ötken jüme künidiki jüme namizidin kéyin besh mingche kishining ishtirak qilishi bilen ötküzülgen zor namayishta Uyghurlarni qollash we xitayni eyiblesh sho'arliri yangridi.

Türk jama'itining Uyghurlarni qollash pa'aliyetliri türkiye chégrasidin halqip, gérmaniyediki türk jama'itining namayishliridimu eks etti. Gérmaniyening nurénburg shehiridiki türk jama'iti 29-dékabir küni özlükidin qozghilip xitay hökümitining Uyghurlarni basturushigha naraziliq bildürüp zor kölemlik namayish ötküzdi.

Toluq bet