Һәптилик хәвәрләр (26-авғусттин 01-сентәбиргичә)

Мухбиримиз қутлан
2017-09-01
Share
erkin-asiya-radiosi-yengi.jpg Әркин асия радиоси уйғур бөлүми һәптилик хәвәрлири
Photo: RFA
Доктор ришат аббас аялларниң көкрәк ракини давалаштики йеңи дора тәтқиқатида зор төһпә яратти


Йеқиндин буян муһаҗирәттики уйғур пән-тәтқиқат хадимлириниң илим саһәсидә қолға кәлтүргән көрүнәрлик нәтиҗилири уйғур хәлқигә иптихарлиқ, үмид вә ишәнч һес қилдурмақта.

Америка дөләтлик йемәклик вә дора башқуруш идарисиниң тәтқиқат учуриға қариғанда, доктор ришат аббас әпәнди 2004-йилидин буян "нератиниб", йәни аялларниң көкрәк ракини давалашта ишлитилидиған бир йеңи дора тәтқиқатида зор төһпә яратқан.

Доктор ришат аббас әпәнди бу мунасивәт билән радиомиз зияритини қобул қилип, һәр саһәләрдә издиниватқан уйғур яшлириниң тиришчанлиқ көрсәтсила чоқум нәтиҗә қазиналайдиғанлиқиға мутләқ ишинидиғанлиқини билдүрди.

Хотәндә туғут чәкләш оператсийәсиниң мәҗбурий елип бериливатқанлиқи мәлум болди

Аңлармәнләрдин кәлгән инкаслардин мәлум болушичә, хитай даирилири уйғур елиниң җәнубидики 3 вилайәт бир областида йәрлик хәлққә қаритилған пиланлиқ туғут сияситини йәниму чиңитмақтикән.

Радиойимизниң хотән вилайитидики мунасивәтлик орунлардин әһвал игилиши давамида, даириләрниң аялларға қарита туғут чәкләш оператсийәсини мәҗбурий һалда елип бериватқанлиқи дәлилләнди.

Бу әһвал муһаҗирәттики уйғур җамаитиниң, болупму сәһийә саһәсидики мутәхәссисләрниң күчлүк әндишисини қозғиди. Түркийәдә олтурушлуқ туғут дохтури гүлгинә ханим бу һәқтә инкас қайтуруп: "туғут чәкләш оператсийәси аялларни мәҗруһқа айландуриду," деди.

Бу йил уйғур дияридин һәҗгә барғанларниң техиму қаттиқ назарәткә елинғанлиқи ашкариланди

Мусулманларниң бу йиллиқ һәҗ тавабити 30-авғуст башланған болуп, 5-сентәбир күни ахирлишидикән. Һәҗ тавабити үчүн бу йил сәуди әрәбистанға йиғилған һаҗиларниң сани 1 милйон 750 миңға йетидиғанлиқи илгири сүрүлмәктә.

Игилинишичә, башқа һәҗ тавап қилғучилар әркин паалийәт елип бериватқан мәккә мукәррәмдә уйғур дияридин һәҗгә кәлгәнләрниң алдинқи йилларға қариғанда техиму қаттиқ назарәткә елинғанлиқи мәлум болмақта.

Сәуди әрәбистанда яшаватқан уйғур тиҗарәтчи әхмәт мөминниң билдүрүшичә, һәҗгә кәлгәнләрниң һәрқандақ бир уйғур билән учришиши чәкләнгән икән.

Уйғур диярида бу йиллиқ қурбан һейт намизи хитай дөләт байриқини чиқириш мурасимидин кейин оқулидикән

Бу йиллиқ қурбан һейт йетип келиш алдида хитай даирилириниң уйғур дияридики мәсчитләргә қаратқан назаритиниң һәссиләп күчәйгәнлики мәлум болмақта.

28-Авғуст күни үрүмчи шәһиридики туңганларниң әң чоң мәсчити болған шәнши җамәси қурбан һейтлиқ уқтуруш чиқирип, бу йиллиқ қурбан һейт намизи башлиништин бурун мәсчиттә байрақ чиқириш мурасими өткүзүлидиғанлиқини билдүргән.

Радиойимизниң бу һәқтә әһвал игилиши давамида, хотәндики бир қисим мәсчитләрниңму бу һәқтә уқтуруш тапшурувалғанлиқи мәлум болди.

Ақту наһийисидики 3 "йепиқ тәрбийиләш мәркизи" дә 2 миңдәк уйғур сиясий тәрбийигә тутулған

Игилинишичә, йеқинқи йерим йилдин буян, уйғур дияриниң һәрқайси җайлирида "йепиқ тәрбийиләш мәркизи" дегән намда нәччә йүзлигән тутқунлар лагериниң қурулғанлиқи мәлум болмақта.

Ақту наһийисидики сақчиханиларниң радийомизға ашкарилишичә, ақту наһийисидә җәмий 3 орунда "йепиқ тәрбийиләш мәркизи" қурулған болуп, 2 миңдәк уйғур "гумандар" назарәт астида тәрбийәләнмәктикән.

Сақчиларниң билдүрүшичә, ақту наһийисидики йеза-кәнтләрдин күндә дегүдәк тутулуватқан кишиләр "йепиқ тәрбийиләш мәркизи" гә сиғмай қалған.

Уйғур елидики мәктәпләр бирдәк хитай йеңидин түзгән әдәбият вә тарих оқушлуқини ишлитидикән

Уйғур аптоном районлуқ маарип назарити алдинқи айда һөҗҗәт чиқирип, бу йил 9-айдин башлап башланғуч вә толуқсиз оттура мәктәпләрдә пүтүн дәрсләрниң хитай тилида өтүлидиғанлиқини елан қилған иди.

Әң йеқинқи хәвәрләргә қариғанда, бу йиллиқ йеңи оқуш мәвсумида уйғур елидики барлиқ мәктәпләр бирдәк хитай йеңидин түзгән әдәбият вә тарих оқушлуқини ишлитидикән.

Мәзкур оқушлуқларда хитайниң қизил инқилаб тарихи вә территорийә тәлипи, болупму хитайниң тибәт, уйғур ели, тәйвән вә җәнубий деңизға болған "игилик һоқуқи" гәвдиләндүрүлгән текистләр йәр алған икән.

Пикир қошуң

Радиониң ишлитиш шәртлиригә асасән, пикирлириңиз тәкшүргүчиләр тәрипидин тәстиқлиниши вә мувапиқ дәриҗидә тәһрирлиниши түпәйли, тор бәттә дәрһал пәйда болмайду. Сиз қалдурған мәзмунға әркин асия радиоси җавабкар болмайду. Башқиларниң көз қариши вә һәқиқәткә һөрмәт қилишиңизни сораймиз.

Толуқ бәт