Һәптилик хәвәрләр (29-авғусттин 4-сентәбиргичә)

Мухбиримиз җүмә
2015-09-04
Share
erkin-asiya-radiosi.jpg Әркин асия радиоси уйғур бөлүми һәптилик хәвәрлири
Photo: RFA

Бейҗиңдики парат мәзгилидә йәкән сақчиханиси һуҗумға учриған

Хитай бейҗиңда уруш ғәлибисиниң 70 йиллиқини тәбрикләшкә тәйярлиқ қиливатқан мәзгилдә йәкән сақчиханисиниң һуҗумға учриғанлиқи илгири сүрүлмәктә.

Вәқә тоғрисидики чәклик учурлар башта хитайчә вә япончә хәвәр васитилиридә ашкариланған.

Бу һәқтә телефон зияритимизгә җаваб бәргән йәкән йеңиөстәң сақчиханисиниң бир хадими вәқәниң һуҗум қилиш вәқәси икәнлики, йәкән наһийәлик сақчиханисиниң һуҗумға учриғанлиқи, сақчиларниң нөвәттә уруш һалитидә туруватқанлиқини ашкарилиди.

Һалбуки, башқа сақчиханилардики бир қисим сақчилар вәқәдин пүтүнләй хәвәрсизликини ейтса, бәзилири вәқәләрни ашкарилимаслиқ һәққидә юқиридин уқтуруш барлиқини, шуңа бу һәқтә мәлумат берилмәйдиғанлиқини ейтти.

Вәқәниң тәпсилати һәққидә толуқ учур елишқа мувәққәт болалмиған болсақму, телефонимизни қобул қилған сақчи хадимлириниң җиддий вә алақзадә кәйпияти һәрбий парат һарписида йәкәндә вәқә чиққанлиқини вә вәқә һәққидики учурларниң қаттиқ контрол қилиниватқанлиқини ашкарилимақта.

Өткән йили 28-июл йәкәнниң елишқу йезисида қанлиқ вәқә йүз бәргән. Хитай ахбаратлири аталмиш топилаңчилардин 60 қа йеқин адәмниң етип ташланғанлиқини хәвәр қилған болсиму, д о қ вәқәдә аз дегәндә 2000 уйғурниң өлтүрүлгәнлики вә из-дерәксиз йоқап кәткәнликини билдүргән.

Рабийә қадир ханим ши җинпиңниң "тинчлиқ" баянлириға рәддийә бәрди

Дуня уйғур қурултийи рәиси рабийә қадир ханим хитай рәиси ши җинпиңниң һәрбий паратта қилған "тинчлиқ" баянлириға рәддийә бәрди. Хитай рәиси японға қариши урушниң 70 йиллиқи үчүн 3 -сентәбир бейҗиңда өткүзүлгән һәрбий паратниң ечилиш нуқтида "җуңго тәрәққий қилип қандақ нуқтиға кәлсә кәлсун, у мәңгү зораванлиқ қилмайду, мәңгү кеңәймичилик қилмайду, мәңгү у өзи бурун учриған паҗиәлик тәқдирни башқиларға таңмайду" дегән.

Бу һәқтә тохталған д у қ рәиси рабийә қадир ханим: "пүтүн дуня тинчлиқни тәкитләватқанда өткүзүлгән бундақ һәрбий парат дуняға берилгән қорқунчлуқ сигнал" деди.

У йәнә хитай һөкүмити: хитай алди билән өзиниң уйғурларға, тибәтләргә җүмлидин хитай хәлқигә қилған -әткәнлиридин савақ елиши, уларға қаратқан бастуруш вә қирғин қилиш һәрикәтлирини тохтитиши керәк, дәп көрсәтти.

Уйғур елидә тиғлиқ әсвабларға қаритилған чәклимиләр һелиһәм мәвҗут

Уйғур районида, болупму җәнубий уйғур елидә тиғлиқ әсвабларға қаритилған чәклимиләрниң һелиһәм давам қиливатқанлиқи мәлум.

Қәшқәр шәһәрлик җәнубий азадлиқ йоли сақчиханиси 26-авғуст мәлум бир кишигә тәстиқлап бәргән "қиңрақ сетивелиш иҗазәтнамиси" бу нуқтини дәлиллимәктә.

Мәзкур "иҗазәтнамә" дә сетивелишқа иҗазәт берилгән тиғлиқ әсвабниң түри, сани, сүрүки вә мал сетивелиш орни қатарлиқлар ениқ әскәртилгән.

Йеқинқи бирқанчә йиллардин буян уйғур елидики тиғлиқ әсвабларниң хитай мәмурлири, аманлиқ хадимлири җүмлидин хитай көчмәнлирини қаттиқ тәшвишкә селиватқанлиқи хәвәр қилинған иди.

Уйғур деһқанни мейип қилип қойған хитай секретар икки қетим өстүрүлгән

Өткән йили хотәнниң керийә наһийә шәнбәбазар йезисида уйғур деһқан мәмтимин мәттохтини уруп мейип қилип қойған хитай секретар лү руң уда икки қетим өстүрүлгән.

Өткән йили униң шу вәқәдин кейинла керийә наһийилик бирликсәп идарисиниң башлиқлиқиға өстүрүлгәнликини хәвәр қилған идуқ.

Мәлум болушичә, лү руңниң бу йил йәнә өстүрүлүп, хотән вилайәтлик бирлик сәп идарисиниң башлиқлиқиға тәйинләнгән. Һалбуки, зиянкәшликкә учрап турупму 2 йил қамақта йетип чиққан мәмтимин мәттохти нөвәттә "пиландин сирт туғулған пәрзәнти" үчүн җәриманә төлимәктә икән.

Зиянкәшликкә учриған аилидикиләрму юқириларни дәлиллиди.

Д у қ тайланд даирилирини очуқ-ашкара болушқа чақирди

Д у қ тайланд даирилирини очуқ-ашкара болушқа, партлашқа аит дәлилләрни толуқ елан қилишқа чақирди.

Тайланд һөкүмити камбоджа чеграсида қолға елинған "мирәли йүсүп" исимлик гумандарниң бармақ изи, байқалған бомба материяллиридики бармақ изи билән охшаш икәнликини елан қилди.

Лекин д у қ гумандарларға алақидар нурғун зиддийәтлик нуқтиларниң барлиқини билдүрүп, тайланд даирилирини очуқ-ашкара болушқа, партлашқа аит барлиқ дәлилләрни толуқ елан қилишқа, вәқә һәққидә мүҗмәл учурларни елан қилип, ахбаратта һәрхил пәрзләрниң ямрап кетишигә йол ачмаслиққа чақирди.

Бу 17-июл баңкок ераван ибадәтханиси бомба һуҗумиға учрап көпинчиси хитай пуқралирини өз ичигә алған 22 адәм өлгән иди.

Даириләр һазирға кәлгүчә вәқәгә алақидарлиқи илгири сүрүлгән икки гумандарни қолға алғанлиқи, буларниң түрк пуқраси вә яки уйғур болуш еһтималлиқиниму чәткә қақмайдиғанлиқини билдүргән иди.

Пикир қошуң

Радиониң ишлитиш шәртлиригә асасән, пикирлириңиз тәкшүргүчиләр тәрипидин тәстиқлиниши вә мувапиқ дәриҗидә тәһрирлиниши түпәйли, тор бәттә дәрһал пәйда болмайду. Сиз қалдурған мәзмунға әркин асия радиоси җавабкар болмайду. Башқиларниң көз қариши вә һәқиқәткә һөрмәт қилишиңизни сораймиз.

Толуқ бәт