Җәвлан ширмәмәт: хитай сақчилири дадам арқилиқ маңа тәһдит салди, апамни издәштин тосушқа урунди

Мухбиримиз шөһрәт һошур
2020-06-01
Елхәт
Пикир
Share
Принт
jewlan-shirmemet.jpg
jewlan-shirmemet.jpg
Photo: RFA

Сүйдүңдики мәһбус анисиниң қоюп берилиши үчүн түркийәдә 6 айдин буян ахбарат васитиси арқилиқ һәрикәт қилип келиватқан җәвлан ширмәмәт бүгүн, йәни 1‏-июн күни сүйдүңдики дадисидин уштумтут телефон тапшурувалған. Дадиси телефонда, һә дегәндила уни әйибләш билән бирликтә түрмидики аниси үчүн һәрикәт қилмаслиққа дәвәт қилған. Бу һәқтә радийомизға бәргән мәлуматида дадисиниң сақчилар тәрипидин сөзлитилгәнликини илгири сүргән җәвлан ширмәмәт аниси түрмидин чиқмай туруп сүкүттә турушиниң мумкин әмәсликини баян қилди.

12 Йилдин буян түркийәдә яшаватқан җәвлан ширмәмәт дәсләпки 10 йилда, аилисиниң бихәтәрликини көздә тутуп, хитайға қарши сөз һәрикәтләрдин пүтүнләй сақланған, һәтта иҗтимаий ахбаратларда уйғур вәзийитигә алақидар учурларни ортақлишистинму өзини тартип кәлгән болсиму, лекин униң еһтиятчанлиқи қилчә карға кәлмигәниди.

Милйонларчә уйғур қатарида 2017 ‏-йили из-дерәксиз ғайиб болуп кәткән аилә-тавабиатидин анисиниң 5 йил кесиветилгәнлики, дадиси вә инисиниң бир йилдин лагердин йетип чиққанлиқидин өткән йилниң ахирқи һәптилири хәвәр тапқан җәвлан ширмәмәт бу йилниң бешидин башлап, бу аилә паҗиәсини ахбаратқа көтүрүп чиққан вә анисиниң қоюп берилиши үчүн изчил һәрикәт қилип келиватқаниди. Униң радийомизға инкас қилишичә, у бүгүн, йәни 1 ‏-июн күни, 3 йилдин буян алақиси үзүлүп қалған дадисидин уштумтут телефон тапшурувалған. Дадиси телефонда һә дегәндила уни әйибләш билән биллә уни аниси һәққидә һәрикәт қилмаслиққа дәвәт қилған.

Дадисиниң сөзлиридин, хитай сақчилириниң өзигә бериватқан тәһдит сигналини ениқ һес қилған җәвлан ширмәмәт дадисиниң бу тәнқид вә тәнбиһлирини рәт қилған һәм аниси сүрийә турсун түрмидин қоюп берилмәй туруп, һәрикәттин тохтишиниң мумкин әмәсликини дадисиға очуқ билдүргән. У бу мәйданини буниңдин икки айларчә илгири хитай түркийәдики консулханисидин телефон тапшурувалғандиму очуқ баян қилғаниди.

Мәлум болушичә, бүгүнки телефон «сөһбити» гә дадиси билән биллә тағиси вә инисиму қетилған; уларму охшашла уни аталмиш яман йолдин тосуш мәзмунида пикир баян қилған.

Җәвлан ширмәмәт телефон қилинған вақит, орун, шундақла тәнқид вә тәнбиһләрниң тониға асасән бу «сөһбәтниң хитай сақчилириниң орунлаштуруши вә назарити астида елип берилғанлиқи» ни һөкүм қилған.

12 Йил сүкүт қилип аилә бихәтәрлики җәһәттин қилчә пайда көрмигәнлики, әксичә палакәткә учриғанлиқини тилға алған җәвлан ширмәмәт; аниси түрмидин қутулмай туруп нормал һаятини давамлаштурушниң мумкин әмәслики, шуңа һәргиз сүкүт қилалмайдиғанлиқини тәкрарлиди.

Мәлум болушичә, қорғас наһийәлик сода-санаәтни мәмурий башқуруш идарисиниң 30 йиллиқ хизмәтчиси сүрийә турсун идариси тәрипидин изчил тәқдирлинип келиватқан илғар хизмәтчи болуп, у, 2015 ‏-йили бир қетим түркийәгә келип кәткән. Хитай консулхана хадими өткән айларда җәвланға аниси һәққидә учур йәткүзгәндә, анисиниң террорлуқ билән әйиблинип кесилгәнлики вә бундақ әйиблинишкә җәвлан өткүзгән бир «хаталиқниң» сәвәб болғанлиқини очуқ ейтқан һәм җәвланниң «хаталиқи» сүпитидә, униң мисирға барғанлиқини тилға алған. Әмәлийәттә өзиниң мисирға берип бақмиғанлиқини билдүргән җәвлан ширмәмәт мәсилә аниси яки өзидә әмәс, бәлки хитай тәрәпниң җинайәт уқуми вә тәбиридә икәнлики, уйғур миллий кимликини дөләт бихәтәрликигә тәһдит дәп қарашта икәнликини ахбараттики баянатлирида нуқтилиқ тәкитләп кәлгәниди.

Җәвлан ширмәмәтниң дейишичә, у 6 айдин буянқи паалийәтлири давамида көп санда кишиләрниң қоллишиға еришкән, һәр милләт, һәр дөләт кишилиридин униңға һәмкарлашқучилар чиққан. Хәлқара җамаәткә хитаб қилишта бәлгилик тәҗрибигиму игә болғанлиқини билдүргән җәвлан ширмәмәт әмди анисиниң делосини хәлқара қанун органлириға көтүрүп ачиқиш үчүн мәхсус бир адвокат тутқанлиқи вә бу адвокатниң пат йеқинда иш башлайдиғанлиқини баян қилди.

Пикирләр (0)
Share
Толуқ бәт