Obamaning shiwétsiye ziyariti harpisida gu'antanamodiki Uyghur tutqunliri mesilisi qayta otturigha chiqti

Ixtiyariy muxbirimiz qutlan
2013-09-02
Élxet
Pikir
Share
Print
Ighinda shiwétsiye parlamént ezasi, yéshillar partiyesining guruppa bashliqi mehmet qaplan gu'antanamodiki Uyghur tutqunliri heqqide söz qilmaqta (2013 - yil 31 - awghust)
Ighinda shiwétsiye parlamént ezasi, yéshillar partiyesining guruppa bashliqi mehmet qaplan gu'antanamodiki Uyghur tutqunliri heqqide söz qilmaqta (2013 - yil 31 - awghust)
RFA/Qutlan


Amérika prezidénti barrak obamaning shiwétsiye ziyariti harpisida skandinawiye elliridiki kishilik hoquq teshkilatliri öz pa'aliyetlirini jiddiyleshtürdi. 31 - Awghust, yeni shenbe küni chühtin kéyin "2008 Xitabnamisi" teshkilati stokholmdiki abf - sariyida muhakime yighini uyushturup gu'antanamo tutqunliri mesilisini öz ichige alghan kishilik hoquq muhakimisini qanat yaydurdi.

Mezkur muhakime yighinida gu'antanamodiki Uyghur tutqunliri mesilisi alahide téma süpitide otturigha chiqti. "11 - Séntebir weqesi" din kéyin xitay hökümitining xelq'aradiki térrorizimgha qarshi omumiy keypiyattin paydillinip Uyghurlarning heqqaniy küreshlirini qandaq basturghanliqi, gu'antanamogha naheq qamalghan Uyghur tutqunlirini mesilisining taki hazirghiche tel - töküs hel bolmighanliqi qatarliq mesililer nuqtiliq muhakime qilindi.

Yighin riyasetchisi mezkur muhakimining tüp meqsiti heqqide toxtilip, Uyghur tutqunlirini öz ichige alghan gu'antanamo türmisining emeliyette amérika bashchiliqidiki démokratik ellerning kishilik hoquq tarixidiki bir qara dagh ikenlikini, obama textke chiqipmu öz wedisini texiche emeliyleshtürmigenlikini alahide tekitlep ötti.

Muhakime yighinida dangliq zhurnalist we yazghuchi léna sundström, yawropa kishilik hoquq komitétining sabiq da'imiy hey'iti tomas hammarberg, upsala uniwérsitétining proféssori matti'as gardél we shiwétsiye parlamént ezasi mehmet qaplan qatarliq kishiler mexsus témilar boyiche söz qildi. Bolupmu parlamént ezasi mehmet qaplanning gu'antanamo türmisige qamalghan Uyghur tutqunliri hemde ularning nöwettiki ehwali heqqidiki bayanliri yighin ehlining diqqitini tartti.

Mehmet qaplan sözide gu'antanamo türmisige naheq qamalghan Uyghur tutqunlirining gerche "Gunahsiz" liqi élan qilinip dunyaning bulung - puchqaqlirigha tarqitiwétilgen bolsimu, lékin ularning téxiche normal insanlargha xas heq - hoquqlardin toluq behriman bolalmighanliqi, bolupmu eng axirqi 3 neper Uyghur mehbusning hazirmu gu'antanamoda turuwatqanliqini tesirlik sözler bilen bayan qildi.

Mehmet qaplan sözining axirida obamaning shiwétsiye ziyariti munasiwiti bilen gu'antanamo tutqunliri mesilisini otturigha qoyushqa tirishidighanliqini, hökümet, ammiwiy teshkilatlar shundaqla axbarat we türlük taratqularning bésimi arqiliq gu'antanamo türmisining teltöküs taqilishi üchün küresh qilidighanliqini ilgiri sürdi.

Yighindin kéyin ziyaritimizni qobul qilghan mehmet qaplan su'allirimizgha jawab berdi.U sözide barrak obamaning mushu hepte ichide shiwétsiyege dölet ziyaritige kélishi munasiwiti bilen shiwétsiye parlamént ezalirining kishilik hoquqqa da'ir bir qisim teklip - pikirlerni teyyarlawatqanliqini, özining gu'antanamodiki eng axiriqi 3 Uyghurning mesilisini otturigha qoyushqa tirishidighanliqini bildürdi.

U yene bash minister fridrek rayinféltning obama bilen bolghan körüshüshte Uyghur tutqunlirini öz ichige alghan gu'antanamo mesilisini otturigha qoyush éhtimalining barliqini tilgha aldi.

Tepsilatini awaz ulinishting anglighaysiz.

Toluq bet