Washin'gtonda ötküzülgen “Xitaydiki taratqu erkinliki” namliq guwahliq bérish yighinida Uyghur éli heqqide mexsus bayan bérildi

Muxbirimiz qutlan
2015.04.27
Share on WhatsApp
Share on WhatsApp
Xitaydiki-taratqu-erkinliki.JPG Amérika dölet ishliri ministirliqi washin'gtondiki harri truman binasida ötküzgen “Xitaydiki taratqu erkinliki” namliq guwahliq bérish yighinidin körünüsh. 2015-Yil 27-aprél, washin'gton.
RFA/Qutlan

Bügün, yeni 27-aprél küni amérika dölet ishliri ministirliqi washin'gtondiki harriy truman binasida “Xitaydiki taratqu erkinliki” namliq guwahliq bérish yighini ötküzdi.

Guwahliq bérish yighinida “El-jezire”, “Atlantik” we “Washin'gton pochtisi” qatarliq dangliq gézitlerning xitayda turushluq 3 neper muxbirining kechürmishliri anglap ötüldi.

Bolupmu “El -jezire” ning xitayda turushluq muxbiri mélissa channing Uyghur diyarining ürümchi, qeshqer we xoten qatarliq jaylirida béshidin ötküzgen kechürmishliri küchlük diqqet qozghidi.

Guwahliq bérish yighinigha amérika dölet ishliri ministirliqining mu'awin ministiri tom malinowiski riyasetchilik qildi. U bashlinish nutqida munularni tekitlidi:

“ Biz bügün 3-may dunya axbarat erkinliki küni üchün amérika dölet ishliri ministirliqining teshkillishi bilen junggoning taratqu erkinliki heqqidiki bu yighinni uyushturduq. Dunyawi tesirge ige birqanche taratqularning junggoda turushluq 3 neper muxbiri özlirining muxbirliq kechürmishliri hemde junggoning nöwettiki taratqu erkinliki heqqide doklat béridu. Hemmige melumki, junggo muxbirliri amérika térritoriyeside erkin we cheklimisiz pa'aliyet élip baralaydu hemde tosalghusiz xewer béreleydu, halbuki, amérikining junggoda turushluq muxbirliri yillardin buyan nurghun cheklime we tosalghulargha duch kelmekte. Bolupmu bu ehwal nöwette téximu éghirlashmaqta…”

Biz neq meydandiki so'al sorash peytide “El-jezire” ning xitayda turushluq muxbiri mélissa chandin uning Uyghur élida némilerni körgenlikini we qandaq kechürmishlerge yoluqqanliqini soriduq.

Muxbir mélissa chan so'alimizgha jawab bérip munularni tekitlidi:
“‛el-jezire‚ning muxbiri bolush süpitim bilen ürümchi, qeshqer we xoten qatarliq jaylarda ötküzgen 2 heptilik kechürmishlirim méning junggoda ötken 2 yilliq muxbirliq hayatimdiki eng xeterlik bir jeryan boldi. Béyjing ayrodromida resmiyet béjirgen chéghimizdila pasportimizning birinchi béti bilen wiza béti fotokopiye qilinip épqélin'ghan idi. Ürümchige barghan künimizdin bashlap, taki qeshqer, xotenlergiche bolghan jeryanda meyli méhmanxanilarda bolsun yaki kochilarda bolsun, mexpiy saqchilar teripidin kontrol qilinduq. Bolupmu biz bilen uchrashqan yaki bizning so'alimizgha jawab bergen yerlik kishilerning intayin xeterlik ehwalgha duch kélidighanliqini hés qilduq. Ularning közliri hemde chiray ipadisidiki ensizlik we qorqunch bizge hemmini dep bermekte idi. Ularning teste éghiz échip dégenliri könglining chongqur jayidiki gepler bolmastin, belki mudapi'e psixikisi bilen éytilghan éhtiyatliq sözler idi. Bolkiway bilen neq meydan'gha bérip awaz we süretke élish jeryanida 4 neper közetküchi xadim bizge xuddi sayidek chapliship mangdi.”

Guwahliq bérish yighinida yene “Atlantik” gézitining muxbiri jéymés fallows, “Ritsarlar ilim-pen zhurnili” ning muxbiri kaslén meklafén qatarliqlarmu özlirining xitaydiki muxbirliq kechürmishlirini bayan qildi.

Tepsilatini awaz ulinishtin anglighaysiz.

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.