“Misranim” torining bashqurghuchisi - tursunjan memet marshalning tutqun qilinish jeryani ashkarilandi

Muxbirimiz qutlan
2016.06.14
Share on WhatsApp
Share on WhatsApp
Tursunjan-Memet-misranim-3.jpg Tursunjan memet marshal (soldin 1-kishi) yazghuchi ömerjan hesen bozqir (ongdin 2-kishi) bilen bille.
RFA/Qutlan
Tursunjan-Memet-misranim-1.jpg

“Misranim” torining bashqurghuchisi tursunjan memet marshal korlada échilghan bir ammiwi yighinda (ongdin 2-kishi). RFA/Qutlan

Tursunjan-Memet-misranim-2.jpg

Tursunjan memet marshal abduweli ayup bilen bille. RFA/Qutlan

Tursunjan-Memet-misranim-3.jpg

Tursunjan memet marshal (soldin 1-kishi) yazghuchi ömerjan hesen bozqir (ongdin 2-kishi) bilen bille. RFA/Qutlan

Tursunjan-Memet-misranim-4.jpg

Tursunjan memet marshalning yazghuchi ömerjan hesen bozqir bilen ötküzgen söhbet xatirisi we uning tor nusxisining muqawisi. RFA/Qutlan

Bu yil 3-aydin 5-ayghiche bolghan ariliqta Uyghur diyaridiki tor sahesidin az dégende 5 neper Uyghur ziyaliysining tutup kétilgenliki melum boldi.

Közetküchilerning ilgiri sürüshiche, xitay hökümitining bu qétimliq tor saheside élip barghan tutqun qilish herikiti 2009-yilidiki “5-Iyul weqesi” din kéyinki yene bir qétimliq Uyghur tor bet qurghuchiliri bilen tor yazghuchilirini tazilash opératsiyesi hésablinidiken.

Undaqta, da'irilerning bu qétimliq Uyghur tor sahesidikilerni tutqun qilish herikiti zadi qandaq bashlan'ghan?

Mezkur zenjirsiman tutqun qilishning jeryanini éniq bilish üchün biz aldi bilen 3-ayning 29-küni korladiki öyidin tutup kétilgen “Misranim” torining bashqurghuchisi, Uyghur élidiki eng aktip tor yazghuchilirining biri bolghan tursunjan memet marshalning délosigha nezer aghdurup köreyli.

Tursunjan tuyuqsiz tutup kétiligendin kéyin, apisining yürek késili qayta qozghilip yiqilip chüshidu. Burundin dawamliship kelgen di'abét késili téximu éghirliship axiri doxturxanining jiddiy qutquzush bölümige kirip qalidu.

Tursunjanning dadisi memet qarim korla sheherlik doxturxanining balnist bölümide turup, radiyomizning téléfon ziyaritimizni qobul qildi hemde oghlining tutulup kétish jeryani heqqide melumat berdi.

Memet qarimning bildürüshiche, bu yil 3-ayning 29-küni puqrache kiyin'gen 6 neper saqchi ikki aptomobil bilen korlining shangxo kentige kélip tursunjanni tutup ketken. Memet qarim saqchilarning kimlikini sorighinida, ular özlirining aqsu wilayetlik dölet xewpsizlik idarisining xadimliri ikenlikini, tursunjanni uzun ötmeyla öyige ekélip qoyidighanliqini éytqan. Ular tursunjanning shexsiy kompyotérini we bir qisim kitablirinimu élip ketken. Ular yene tursunjanning ata-anisigha agahlandurup, bu ishni héchkimge démeslikni tapilighan.

Memet qarim oghli tursunjanning deslep korlada bir kün tutup turulup, andin aqsugha élip bérilghanliqi, u yerdin ürümchige élip bérilip, ürümchi tömüryol bash uchastikisining tutup turush ornigha qamalghanliqidin xewer tapqan.

5-Ayning 18-küni memet qarim ürümchige bérip adwokat abduréshit mijit bilen körüshken we uninggha 15 ming som pul tölep oghli üchün adwokatliq qilip bérishini ötün'gen. 5-Ayning 19-küni memet qarim adwokat abduréshit bilen ürümchi tömüryol bash uchastikisining tutup turush ornigha baridu, emma memet qarim derwazidin kirgüzülmeydu. Adwokat gerche ichige kirishke yol qoyulghan bolsimu, lékin tursunjan bilen yüzturane körüshüshke yol qoyulmaydu.

5-Ayning axiri tursunjan memet aqsugha yötkep kétilidu. Aqsu wilayetlik dölet xewpsizliki idarisining mu'awin bashliqi tuyghun, memet qarimgha téléfon qilip aqsugha kélishini telep qilidu. Memet qarim aqsugha barghinida uninggha oghlining eyibnamisini oqup béridu. Eyibnamide tursunjanning “Milliy öchmenlikke qutratquluq qilish” jinayiti bilen eyiblen'genliki eskertilidu.

Biz tursunjan memet marshalning délosi heqqide yenimu ilgirilep melumat élish üchün mezkur délogha adwokatliq qiliwatqan ürümchidiki melum adwokatliq ornining adwokati abduréshit mijitqa téléfon qilduq. Halbuki, u bizning chet'eldin téléfon qilghinimizni bilip, délo heqqide éghiz échishni ret qildi we téléfonni qoyuwetti.

Melum bolushiche, tursunjan memet bu yil 25 yashqa kirgen bolup, u korlaning shangxo bazirigha qarashliq shangxo kentidiki memet qarim a'ilisining yalghuz oghli iken. Uning 5 qiz qérindishi bar iken. Tursunjan memet yéqinqi 5 yildin buyan Uyghur élidiki “Misranim”, “Baghdash” we bashqa asasliq torlarda Uyghur medeniyiti, edebiyati shundaqla nöwettiki Uyghur jem'iyiti duch kéliwatqan siyasiy, ijtima'iy mesililer boyiche köpligen maqale, xewer we ziyaret xatirilirini élan qilghan. Kéyinche u “Misranim” torining korlada turushluq bashqurghuchisi bolup ishligen.

Tursunjan memet marshalning tutqun qilinishining yéqinda aqsuda tutqun qilin'ghan yene bir dangliq tor yazghuchisi ömerjan hesen bozqir délosi bilen chétishliq ikenliki ilgiri sürülmekte.

(Dawami bar)

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.

Toluq bet