Qazaqistandiki Uyghur yash-ösmürliri milliy kimlikni saqlash üchün tirishmaqta

Ixtiyariy muxbirimiz oyghan
2019-06-03
Élxet
Pikir
Share
Print

Melumki, qazaqistanliq Uyghurlar qazaqistan musteqilliqqa érishkendin buyan yash ewladlarni milliy rohta terbiyeleshke alahide ehmiyet bérip kelmekte.

Qazaqistandiki mektep oqughuchiliri arisida her xil mezmundiki féstiwallarni, sen'et köreklirini we ana tilda sözlesh musabiqilirini ötküzüsh en'enige aylan'ghan. Mezkur pa'aliyetlerni ötküzüshke Uyghur jem'iyet birleshmiliri, Uyghur tilliq mektepler, medeniyet, sen'et ömekliri yéqindin qollimaqta. Kéyinki waqitlarda "Meniwi yéngilinish" we "Ulugh dalaning yette qiri" memliketlik programmiliri da'iriside ötken köpligen pa'aliyetlerde yashlarni ene shu milliy rohta terbiyelesh nishan qilin'ghan.

1-Iyunda almuta shehiridiki qazaqistan memliketlik merkiziy muzéyi binasida "Ana yer quchiqida" témisida yash ösmürler arisida jumhuriyetlik 1-féstiwal-körgezmisi bolup ötti. "1-Iyun xelq'ara balilar bayrimi" munasiwiti bilen teshkillen'gen bu pa'aliyet tonulghan Uyghur yazghuchisi we ressami mars héyt'axunofning 80-yilliq xatirisige béghishlandi. Murasim qazaqistan memliketlik merkiziy muzéyi, "Alamet" filim ishlesh merkizi we "Shebnem" Uyghur xanim-qizlar kulubi teripidin uyushturuldi.

Féstiwalni kirishme söz bilen bashlighan qazaqistan memliketlik merkiziy muzéyi mudirining orunbasari béybitqali qaqabayéf we "Dunya art" körgezme galéréyesining mudiri hakimjan guliyéf Uyghur medeniyitining qazaqistan medeniyitide alahide orun tutidighanliqini tekitlidi hemde féstiwal qatnashquchilirini "Balilar bayrimi" bilen qizghin tebriklidi. Hakimjan guliyéf qazaqistan teswiriy sen'itining bügünki tereqqiyatigha munasip töhpilirini qoshup kéliwatqan abdukérim eysa, ruslan yüsüpof, hashim qurbanof, muhebbet héyt'axunowa qatarliq ressamlarni köpchilikke tonushturup, bu féstiwalda yash ressamlarning öz hünerlirini namayish qilishqa barliq shara'itlarning yaritilghanliqini bildürdi.

Féstiwal yash ösmürler teripidin teyyarlan'ghan konsértliq programma bilen bashlandi. Ularning orunlishidiki Uyghur ussulliri, naxshiliri, leperliri köpchilikni qattiq tesirlendürdi.

Radiyomiz ziyaritini qobul qilghan tonulghan sha'ir élaxun jélilof ependi mundaq dédi: "Meniwiy yéngilinish programmisi qedimdin kéliwatqan hünirimizni, sen'itimizni, medeniyitimizni qaytidin tikleshke türtke boldi, küch-gheyret we ilham bériwatidu. Bügünki murasimda hemmisi xosh külkisi bilen öz hünerlirini körsitiwatidu. Kélechekte mushundaq ittipaqliqta yash ewladni terbiyeleshke ülüshimizni qoshsaq, meqsitimizge yétimiz."

Féstiwalning ikkinchi qismi yazghuchi we ressam mars héyt'axunofni xatirilesh bilen bashlinip, sözge chiqqanlar uning ijadiyet talanti heqqide öz pikirlirini otturigha qoydi. Mars héyt'axunof 1944-yildin tartip sabiq sowét ittipaqi yazghuchilar ittipaqining ezasi bolghan. U her xil mawzulardiki bir qanchilighan hékayilerning aptori. Uning sowét-gérman urushi dewridiki arqa sepke béghishlan'ghan "Elwida, yaz" namliq romani kitabxanlar arisida yuqiri bahalargha ige bolghan.

Ziyaritimizni qobul qilghan "Miras" anilar jem'iyitining re'isi extirim exmetowa xanim mundaq dédi: "Bügün könglimiz qara, tuman bolsimu, dunya yüzi boyiche perzendlirimizning bayrimi. Biz qazaqistanda yashawatqan Uyghurlar xelq éghiz ijadiyiti bolsun, medeniyitimiz bolsun naxsha-ussullirimizning izzet-hörmitini bilgen ata-anilar balilirimizning hünirini körüp, xushal boluwatimiz. Balilirimiz örp-adet, resim-qa'idilirimizni untumay, tarixiy wetinimizge bérishigha amet tileymen. Shu tarixiy wetinimizde dadisiz, anisiz qalghan perzendlirimizge sebir, xatirjemlik tileymen. Pütün dunya balilarbayrimi qutluq bolsun. Ana wetinimizdimu balilirimizning haman bir küni erkiz azade bayramlirini ötküzüshini allahdin ümid qilimiz."

Féstiwalda resim sizip hem hékaye yézip, mukapatqa érishkenler pexriy yarliq we bahaliq sowghatlar bilen teqdirlendi. Uningda yash ösmürlerning ijadiyitidin eserler körgezme qilindi. Murasimda sözge chiqqanlar mezkur pa'aliyetni uyushturushqa alahide küch chiqarghan "Alamet" filim ishlesh merkizining mudiri qelbinur roziyéwagha minnetdarliq bildürdi.

Toluq bet