Qirghizistandiki yalqun xitaygha tutishamdu?


2005.04.08
Share on WhatsApp
Share on WhatsApp

Gérmaniyide chiqidighan "yéngi dachland" gézitining xewer qilishiche, qirghizistandiki yéqinda yüz bergen xelq inqilabi béyjing da'irilirini chongqur qayghugha salghan.

"Yéngi dachland géziti" ning " qirghizistandiki yalqun xitaygha tutishamdu?" dégen témidiki maqalisida mundaq deydu: " gerche xitay tashqi ishlar ministirliqi qirghizistan weziyitining tézrek muqimliship, xitay - qirghiz dostliqining izchilliqini ümid qilsimu, amma shangxey hemkarliq teshkilatining xitay bash katipi, 'weziyet bizni chongqur qayghugha salmaqta' dep tekitligenliki, béyjing da'irilirining bu heqtiki endishisining chongqurluqini eks - ettüridu."

Qirghizistan aqayéw dewride xitayning Uyghur milliy azadliq herikitige qarshi istiratigiyilik shériki bolupla qalmay, iqtisadi jehettiki istratégiyilik ehmiyiti muhim dölet idi.

Béyjing hökümitining nurghun mesililerde xeterge duch kéliwatqanliqini tekitligen "yéngi dachland" géziti, " xitaylar béshkektiki yéngi rehberlerning qirghizistandiki Uyghurlargha pa'aliyet boshluqi yaritip bérishidin shundaqla bu ularning Uyghur aptonom rayonidiki qérindashlirini béyjingge qarshi tirkishishke jasaretlendürüshidin ensireydu," dep körsetti.

"Yéngi dachland" ning ilgiri sürüshiche, qirghizistandiki özgirish xitay bilen qirghizistan otturisidiki uzun mezgillik bezi pilanlarning kéchikishige élip bérishi mumkin. Kéchikish ihtimali bar bu pilanlar, irandin Uyghur aptonom rayonighiche sozulidighan néfit turubisi shundaqla ürümchidin béshkek we tashkendkiche baridighan 600 k m uzunluqtiki tömür yolini öz ichige alidiken. "Yéngi dachland" géziti, " béshkektiki yéngi rehberlerning yuqiriqi pilanlargha dawamliq qiziqish yaki qiziqmasliqi bir mesile," dep körsetti. (Erkin)

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.