4 Kishilik Uyghur hey'iti qatarni ziyaret qilip muhim uchrishishlar élip bardi

Ixtiyariy muxbirimiz arslan
2019-03-25
Élxet
Pikir
Share
Print
Bir qisim Uyghur teshkilatlarning mes'ulliridin terkib tapqan 4 kishilik Uyghur hey'iti qatarda ziyarette. 2019-Yili 17-mart.
Bir qisim Uyghur teshkilatlarning mes'ulliridin terkib tapqan 4 kishilik Uyghur hey'iti qatarda ziyarette. 2019-Yili 17-mart.
RFA/Arslan

17-Mart küni bir qisim Uyghur teshkilatlarning mes'ulliridin terkib tapqan 4 kishilik Uyghur hey'iti qatarni ziyaret qilip, "Dunya musulman alimlar birliki", "Eljezire" téléwiziyesining bash shitabi qatarliq orunlarda muhim uchrishishlarda boldi.

Merkizi istanbulgha jaylashqan sherqiy türkistan teshkilatlar birliki shundaqla ma'arip we hemkarliq jem'iyitining re'isi hidayetulla oghuzxan, sutuq bughraxan ilim we medeniyet wexpining re'isi doktor abdulxaliq Uyghur, sherqiy türkistan ölimalar birliki mes'ulliridin hebibulla küseni we mexmutjan damollam qatarliq kishilerdin terkib tapqan bu 4 kishilik hey'et aldi bilen merkizi qatarning duha shehirige jaylashqan "Dunya musulman alimlar birliki" ni ziyaret qilip, mezkur birlikning bash katipi doktor aliy qaridaghi bilen uchriship, Uyghur mesilisini anglatqan. Andin ular yene "El-jezire" téléwiziyesining merkizini ziyaret qilghan.

Hidayetulla oghuzxanning bildürüshiche, ular "Dunya musulman alimlar birliki", "El-jezire" téléwiziyesining merkizi qatarliq orunlarda muhim uchrishishlar élip barghandin kéyin, "El-jezire" téléwiziyesining tarmiqi bolghan "Eljezire tetqiqat merkizi" de bir yighin uyushturulup, Uyghur mesilisi heqqide melumat bergen. Bu yighin'gha "El-jezire" téléwiziye qanilining bir qisim mes'ulliri, zhurnalistlar, tetqiqatchilar we akadémiklar qatnashqan. Yighinda Uyghur mesilisining hazirqi ehwali we chiqish yolliri toghrisida muzakire élip bérilghan.

Hidayetulla oghuzxanning bildürüshiche, hey'et yene qatardiki "Ereb tetqiqatliri merkizi" de ziyarette bolup, Uyghur mesilisi toghrisida pikir almashturghan we Uyghurlar toghrisida teyyarlan'ghan doklatini sun'ghan. Uningdin bashqa yene qatar uniwérsitétini ziyaret qilip, "Wijdan we medeniyet merkizi" de yashlar bilen uchrishish élip barghan.

21-Mart küni kéche sa'et 12:30 da "El-jezire" ning neq meydandin tarqitish qanilida mexsus Uyghurlar toghrisida programma uyushturulghan bolup, bu programmigha hebibulla küseni we mexmutjan damollam teklip bilen qatniship, riyasetchining Uyghurlar mesilisi toghrisidiki so'allirigha tepsiliy jawab berdi. 40 Minut dawam qilghan programmida Uyghurlarning hazir ehwali, xitayning jaza lagérliri we lagérlargha qamalghan Uyghurlar duch kéliwatqan qiyin-qistaqlar toghrisida söhbet ötküzülgen. Programma axirida hebibulla küseni ereb-islam dunyasigha xitab qilip, ereblerni Uyghur mesilisige köngül bölüshke, qollashqa chaqriq qilghan.

Hidayetulla oghuzxan bu ziyaretning meqsiti toghrisida toxtilip, ereb-islam dunyasigha sherqiy türkistan mesilisini anglitish we islam dunyasining qollishini qolgha keltürüsh üchün qatarda bir yürüsh pa'aliyetler élip barghanliqini tilgha aldi.

Sherqiy türkistan ölimalar birlikining mes'ulliridin hebibulla küseni bu qétimqi ziyaret toghrisida toxtilip, 4 kishilik Uyghur hey'etning qatarda mexsus Uyghur mesilisi boyiche bir qatar pa'aliyetlerde we uchrishishlarda bolghanliqi we melum tesir peyda qilghanliqini tekitlep ötti.

U yene qatardiki uchrishishlarda bir qisim ereb zhurnalistliri, tetqiqatchiliri we her sahe kishilirining bundin kéyin Uyghur mesilisige köngül bölidighanliqi heqqide wede bergenlikini bildürdi.

Sherqiy türkistan ölimalar birlikining mes'ulliridin mexmutjan damollammu ziyaritimizni qobul qilip, bu qétimqi qatar ziyareti heqqide bezi toluqlimilarni teqdim qildi.

Dunya musulman alimlar birlikining 5-nöwetlik yighini 14-we 15-mart künliri istanbulda échilghan bolup, yighinda pütün dunyadiki éghir qiyinchiliqlargha duch kéliwatqan musulmanlarning mesililiri muzakire qilghan idi. Yighin axirida dunyadiki éghir ehwalda qalghan musulmanlargha alaqidar 12 maddiliq qarar élin'ghan bolup, qararning 5-maddisi mexsus Uyghurlargha béghishlan'ghan idi.

Bu qararning Uyghurlargha alaqidar 5-maddisida xitaygha chaqiriq qilip mundaq déyilgen: "Dunya musulman alimlar birliki xitay hakimiyitidin xitaydiki we sherqi türkistandiki musulmanlarning ilahi sheri'et we xelq'ara qanun képil bolghan din'gha étiqad qilish, yötkilish we pikir erkinlikidin ibaret barliq insaniy hoquqlirini qayturup bérishni, musulmanlarni qiynash, zulum qilish we ularni lagérlargha solap her türlük qiyin-qistaqlargha élishni derhal toxtitishni telep qilidu."

Toluq bet